ΕΡΩΤΗΜΑΤΟΛΟΓΙΟ ΓΙΑ ΕΡΓΑΤΕΣ

Ι

 1. Σε ποιον επαγγελματικό κλάδο εργάζεστε;

2. Η επιχείρηση στην οποία εργάζεστε ανήκει σε ιδιώτες καπιταλιστές ή είναι μετοχική εταιρία; Δώστε το όνομα του ιδιώτη επιχειρηματία ή του διευθυντή της μετοχικής εταιρίας.

3. Δώστε τον αριθμό των εργαζόμενων.

4. Δώστε το φύλο και την ηλικία τους.

5. Ποια είναι η μικρότερη ηλικία των παιδιών –αγοριών ή κοριτσιών– που προσλαμβάνονται;

 

6. Δώστε τον αριθμό των εποπτών και των υπόλοιπων υπαλλήλων που δεν είναι απλοί μισθωτοί εργαζόμενοι.

7. Απασχολούνται μαθητευόμενοι; Πόσοι;

8. Εκτός από τους εργάτες που απασχολούνται συχνά και τακτικά, υπάρχουν και εργάτες που επιστρατεύονται από το εξωτερικό σε συγκεκριμένες περιόδους;

9. Η επιχείρηση του εργοδότη σας παράγει αποκλειστικά ή κυρίως για τοπικούς πελάτες, για ολόκληρη την εσωτερική αγορά ή για τις εξαγωγές προς άλλες χώρες;

10. Ο τόπος εργασίας βρίσκεται στην επαρχία ή στην πόλη; [Ονομάστε την τοποθεσία].

11. Αν το επάγγελμά σας ασκείται στην ύπαιθρο: Αποτελεί αυτό τη βασική πηγή συντήρησης ή το ασκείτε επιπρόσθετα ή παράλληλα με τη γεωργία;

12. Η εργασία σας είναι ολοκληρωτικά ή κυρίως χειρωνακτική εργασία ή εργασία με μηχανές;

13. Αναφέρετε τον καταμερισμό της εργασίας στο επάγγελμα που εργάζεστε.

14. Αξιοποιείται ως κινητήρια δύναμη ο ατμός;

15. Αναφέρετε τον αριθμό των εργασιακών χώρων που απαιτούνται για τις διάφορες επιμέρους δραστηριότητες του επαγγέλματός σας και περιγράψτε εκείνο το μέρος της εργασιακής διαδικασίας στο οποίο απασχολείστε εσείς, όχι μόνο από την τεχνική πλευρά, αλλά και από την πλευρά της μυϊκής και νευρικής καταπόνησης που συνεπάγεται η εργασία και των γενικών επιδράσεών της στην υγεία του εργάτη.

16. Περιγράψτε τις συνθήκες υγιεινής του χώρου εργασίας, και πιο συγκεκριμένα το μέγεθος (του χώρου που αναλογεί σε κάθε εργάτη), τον εξαερισμό, τη θερμοκρασία, το άσπρισμα των τοίχων, τα αποχωρητήρια, τη γενική καθαριότητα, το θόρυβο των μηχανών, τη σκόνη, την υγρασία κλπ.

17. Επιβλέπονται οι συνθήκες υγιεινής του εργασιακού χώρου από τις κυβερνητικές ή τις τοπικές υπηρεσίες;

18. Υπάρχουν στο επάγγελμά σας ιδιαίτερα επιβλαβείς παράγοντες οι οποίοι προκαλούν στους εργάτες συγκεκριμένες ασθένειες;

19. Είναι ο χώρος εργασίας υπερπλήρης με μηχανές;

20. Είναι οι κινητήρες, οι μηχανισμοί μετάδοσης και οι εν ενεργεία μηχανές εφοδιασμένες με επαρκείς μηχανισμούς προστασίας για την αποφυγή ατυχημάτων;

21. Αναφέρετε από την πείρα σας ατυχήματα που προκάλεσαν τραυματισμό ή θάνατο εργατών.

22. Αν εργάζεστε σε ορυχείο, αναφέρετε τα προστατευτικά μέτρα που πήρε ο εργοδότης σας για να εξασφαλίσει τον εξαερισμό και για να αποφύγει εκρήξεις και άλλα επικίνδυνα ατυχήματα.

23. Αν εργάζεστε σε βιομηχανία μετάλλου, σε χημική βιομηχανία, στους σιδηρόδρομους ή σε άλλους ιδιαίτερα επικίνδυνους κλάδους, αναφέρετε αν παίρνονται προστατευτικά μέτρα από τον εργοδότη σας.

24. Ποια μέσα φωτισμού –γκάζι, πετρέλαιο κλπ.– χρησιμοποιούνται στο χώρο εργασίας σας;

25. Σε περίπτωση πυρκαγιάς, υπάρχουν επαρκή μέσα διαφυγής μέσα και έξω από τα κτήρια εργασίας;

26. Σε περίπτωση ατυχήματος, είναι ο επιχειρηματίας νομικά υποχρεωμένος να αποζημιώσει τον πληγέντα ή την οικογένειά του;

27. Αν όχι, αποζημιώνει ο επιχειρηματίας με οποιονδήποτε τρόπο εκείνους που υφίστανται ατυχήματα κατά τη διάρκεια της εργασίας η οποία συμβάλλει στον πλουτισμό του;

28. Υπάρχει στο χώρο εργασίας σας ιατρική παρακολούθηση;

29. Αν εργάζεστε στο σπίτι, περιγράψτε την κατάσταση του δωματίου εργασίας σας. Χρησιμοποιείτε καθόλου εργαλεία ή ακόμα και μικρές μηχανές; Αξιοποιείτε την εργασία της γυναίκας, των παιδιών σας ή άλλων βοηθών (ενηλίκων ή παιδιών, αντρών ή γυναικών); Δουλεύετε για ιδιώτες πελάτες ή για κάποιον επιχειρηματία; Διαπραγματεύεστε άμεσα με τον επιχειρηματία ή μέσω μεσαζόντων;

 

ΙΙ

 1. Δώστε το συνήθη αριθμό των εργάσιμων ωρών ημερησίως και το συνήθη αριθμό των εργάσιμων ημερών εβδομαδιαίως.

2. Δώστε τον αριθμό των εορταστικών ημερών στη διάρκεια του χρόνου.

3. Τι διαλείμματα υπάρχουν στη διάρκεια της εργάσιμης μέρας;

4. Προβλέπονται για τα γεύματα καθορισμένα τακτικά διαλείμματα ή αυτά παίρνονται ακανόνιστα; [Γευματίζετε μέσα στο χώρο εργασίας ή έξω από αυτόν;]

5. Συνεχίζεται η εργασία κατά τη διάρκεια του γεύματος;

6. Αν χρησιμοποιείτε ατμό, αναφέρετε την ακριβή ώρα που ξεκινάει και την ακριβή ώρα που σταματάει.

7. Υπάρχει νυχτερινή εργασία;

8. Δώστε τον αριθμό των ωρών εργασίας των παιδιών και των νέων κάτω των 16 χρόνων.

9. Εναλλάσσονται τα παιδιά και οι νέοι σε βάρδιες κατά τη διάρκεια της εργάσιμης μέρας;

10. Φροντίζει η κυβέρνηση για την τήρηση των νομοθετικών διατάξεων για την παιδική εργασία –στο βαθμό που αυτές υπάρχουν– και τηρούνται αυτές με αυστηρότητα από τους επιχειρηματίες;

11. Υπάρχουν σχολεία για τα παιδιά και τους νέους που εργάζονται στο επάγγελμά σας; Αν ναι, ποιες ώρες της μέρας γίνονται τα μαθήματα; [Ποιος τα κάνει;] Ποιο είναι το πρόγραμμά τους;

12. Αν η εργασία συνεχίζεται μέρα και νύχτα, ποιο σύστημα βαρδιών –εναλλαγή μίας ομάδας εργατών από μία άλλη– ακολουθείται;

13. Σε ποιο βαθμό παρατείνεται η συνήθης εργάσιμη μέρα στις περιόδους που υπάρχει πολλή δουλειά;

14. Ο καθαρισμός των μηχανημάτων γίνεται από ομάδα εργατών που έχει προσληφθεί ειδικά γι’ αυτόν το σκοπό ή από τους εργάτες που δουλεύουν στις μηχανές, χωρίς επιπλέον αμοιβή, κατά τη διάρκεια της συνηθισμένης εργάσιμης μέρας τους;

15. Ποιοι είναι οι κανονισμοί και οι ποινές για την παραβίαση της έγκαιρης εμφάνισης των εργατών για εργασία στην αρχή της εργάσιμης μέρας ή μετά από τα γεύματα;

16. Πόσο χρόνο χάνετε καθημερινά για να πάτε από το σπίτι στο χώρο εργασίας και για να επιστρέψετε από το χώρο εργασίας στο σπίτι;

 

ΙΙΙ

 1. Τι είδους εργασιακή σχέση έχετε με τον επιχειρηματία σας; Έχετε προσληφθεί για ημερήσια, εβδομαδιαία ή ετήσια κλπ. εργασία;

2. Ποιοι όροι προβλέπονται για την απόλυση ή την παραίτησή σας;

3. Σε περίπτωση που το συμβόλαιο παραβιαστεί με ευθύνη του εργοδότη, ποιες ποινές προβλέπονται γι’ αυτόν;

4. Σε περίπτωση που παραβιαστεί με ευθύνη του εργαζόμενου, ποιες ποινές προβλέπονται γι’ αυτόν;

5. Αν απασχολούνται μαθητευόμενοι, αναφέρετε τους όρους του συμβολαίου τους.

6. Η παραμονή στην εργασία σας είναι συνεχής ή όχι;

7. Το επάγγελμά σας ασκείται κυρίως σε συγκεκριμένες περιόδους ή η εργασία κατανέμεται, σε κανονικές περιόδους, περισσότερο ή λιγότερο ομαλά σε ολόκληρο το χρόνο; Αν η εργασία σας ασκείται σε συγκεκριμένες περιόδους, πώς ζείτε στο ενδιάμεσο;

8. Πληρώνεστε με το χρόνο ή με το κομμάτι;

9. Αν πληρώνεστε με το χρόνο, ο υπολογισμός γίνεται με βάση την ώρα ή ολόκληρη την εργάσιμη μέρα;

10. Πληρώνεστε παραπάνω –και πόσο– σε περίπτωση υπερωριών;

11. Αν πληρώνεστε με το κομμάτι, αναφέρετε πώς ακριβώς προσδιορίζεται ο μισθός. Αν εργάζεστε σε κλάδους όπου η μάζα της εργασίας μετριέται με βάση την ποσότητα ή το βάρος του προϊόντος (όπως, π.χ., σε ανθρακωρυχεία), αναφέρετε αν το αφεντικό και οι υπηρέτες του αξιοποιούν απάτες για να σας αποσπάσουν μέρος των απολαβών σας.

12. Αν πληρώνεστε με το κομμάτι, αξιοποιείται η ποιότητα του προϊόντος ως πρόφαση για δόλια μείωση του μισθού;

13. Ανεξάρτητα από το αν πληρώνεστε με το χρόνο ή με το κομμάτι, μετά από πόσο διάστημα πληρώνεστε; Με άλλα λόγια, για πόσο καιρό πιστώνετε το αφεντικό σας πριν παραλάβετε την πληρωμή για τη δουλειά που κάνατε; Πληρώνεται ο μισθός μετά από μία βδομάδα, ένα μήνα κλπ.;

14. Εξαναγκάζεστε από τέτοιες καθυστερήσεις πληρωμής να προσφεύγετε συχνά στα ενεχυροδανειστήρια, με συνέπεια να πληρώνετε υψηλούς τόκους και, επιπλέον, να σας στερούν αντικείμενα που σας είναι αναγκαία, ή αναγκάζεστε να χρεώνεστε στους μαγαζάτορες δίνοντάς τους –μέσω αυτού του χρέους– τη δυνατότητα να σας εκμεταλλεύονται; [Γνωρίζετε περιπτώσεις μη πληρωμής των εργατών εξαιτίας χρεοκοπίας των επιχειρηματιών;]

15. Οι πληρωμές γίνονται από το ίδιο το «αφεντικό» ή μέσω κάποιου μεσάζοντα, εργολάβου κλπ.;

16. Αν οι πληρωμές γίνονται μέσω εργολάβου ή άλλων μεσαζόντων, αναφέρετε τους όρους του συμβολαίου.

17. Αναφέρετε το ύψος του ημερήσιου ή εβδομαδιαίου χρηματικού μισθού σας.

18. Αναφέρετε τους μισθούς των γυναικών και των παιδιών με τους οποίους δουλεύετε μαζί στο ίδιο εργαστήριο για τον ίδιο χρόνο εργασίας.

19. Αναφέρετε το χαμηλότερο και τον υψηλότερο ημερήσιο μισθό τον περασμένο μήνα.

20. Αναφέρετε το χαμηλότερο και τον υψηλότερο μισθό με το κομμάτι τον περασμένο μήνα.

21. Αναφέρετε το πραγματικό σας εισόδημα τον περασμένο μήνα και, αν έχετε οικογένεια, αναφέρετε και το μισθό της γυναίκας και των παιδιών σας.

22. Οι μισθοί πληρώνονται ολόκληροι σε χρήμα ή εν μέρει και με άλλον τρόπο;

23. Αν νοικιάζετε κατοικία από τον εργοδότη σας, αναφέρετε με ποιους όρους. Σας αφαιρεί το νοίκι του σπιτιού από τους μισθούς σας;

24. Αναφέρετε την τιμή των αναγκαίων προϊόντων, όπως π.χ.:

α) Το νοίκι για το κατάλυμά σας και τους όρους με τους οποίους το νοικιάζετε· τον αριθμό δωματίων και τον αριθμό των ατόμων που κατοικούν σ’ αυτό, επισκευές και ασφάλεια, αγορά και επισκευή επίπλων, χώρος ύπνου, θέρμανση, φως, νερό κλπ.

β) Διατροφή: Ψωμί, κρέας, λαχανικά (πατάτες κλπ.)· γαλακτοκομικά προϊόντα, αβγά, ψάρια· βούτυρο, λάδι, λαρδί· ζάχαρη, αλάτι, μπαχαρικά· καφές, τσάι, πικραλίδα· μπίρα, μηλίτης, κρασί κλπ., καπνός.

γ) Ένδυση (για γονείς και παιδιά), πλύσιμο των ρούχων, είδη υγιεινής, είδη μπάνιου, σαπούνι κλπ.

δ) Διάφορα έξοδα, όπως ταχυδρομείο, δάνεια, έξοδα φύλαξης στο ενεχυροδανειστήριο, έξοδα για το σχολείο των παιδιών, για εκμάθηση επαγγέλματος, για αγορά εφημερίδων, βιβλίων κτλ. Συνεισφορές σε συνδέσμους αλληλοβοήθειας, σε απεργιακά ταμεία, σε ενώσεις, συνδικάτα κλπ.

ε) Έξοδα, αν υπάρχουν, συνδεδεμένα με την άσκηση του επαγγέλματός σας.

στ) Φόροι.

25. Προσπαθήστε να καταγράψετε με τη μορφή ενός προϋπολογισμού το εβδομαδιαίο και ετήσιο εισόδημα (και αυτό της οικογένειάς σας, αν έχετε) και τις εβδομαδιαίες και ετήσιες δαπάνες σας.

26. Έχετε διαπιστώσει, από την προσωπική σας εμπειρία, άνοδο των τιμών στα είδη πρώτης ανάγκης (όπως ενοίκιο σπιτιού, τιμές τροφίμων κλπ.), μεγαλύτερη από την αύξηση των μισθών;

27. Αναφέρετε τις διακυμάνσεις του μισθού σας, μέχρι όσο μπορείτε να θυμηθείτε.

28. Αναφέρετε τη μείωση των μισθών κατά τη διάρκεια καιρών στασιμότητας ή κρίσης.

29. Αναφέρετε την άνοδο των μισθών στις λεγόμενες περιόδους της ευημερίας.

30. Αναφέρετε τις διακοπές στην εργασία, που προκλήθηκαν από την αλλαγή της μόδας και από μερικές ή γενικές κρίσεις. [Αναφερθείτε στην ενδεχόμενη δική σας αναγκαστική αργία].

31. Αναφέρετε τις μεταβολές στην τιμή των προϊόντων που παράγετε ή στην τιμή των υπηρεσιών που παρέχετε, συγκρίνοντάς τες με τις μεταβολές ή όχι του μισθού σας την ίδια περίοδο.

32. Αναφέρετε γνωστές σας περιπτώσεις απόλυσης εργατών εξαιτίας της εισαγωγής μηχανών ή άλλων εκσυγχρονισμών.

33. Με την εξέλιξη των μηχανών και την άνοδο της παραγωγικότητας της εργασίας, αυξήθηκε ή μειώθηκε η εντατικότητα και η διάρκεια της εργασίας σας;

34. Γνωρίζετε περιπτώσεις αύξησης των μισθών ως αποτέλεσμα αύξησης της παραγωγής;

35. Γνωρίζετε περιπτώσεις απλών εργατών, οι οποίοι μπόρεσαν σε ηλικία 50 χρόνων να αποσυρθούν από την εργασία και να ζούνε από τα χρήματα που είχαν κερδίσει όταν ήταν μισθωτοί;

36. Πόσα χρόνια μπορεί να εργαστεί στο επάγγελμά σας ένας εργάτης που έχει μέτρια υγεία;

 

IV

1. Υπάρχουν στον κλάδο σας συνδικάτα και πώς διευθύνονται; [Αποστείλετε το καταστατικό και τους κανονισμούς τους].

2. Πόσες απεργίες έγιναν στον κλάδο σας σύμφωνα με την εμπειρία σας;

3. Πόσο διήρκεσαν αυτές οι απεργίες;

4. Ήταν μερικές ή γενικές;

5. Είχαν ως στόχο την αύξηση των μισθών ή την αποτροπή μείωσης των μισθών; Σχετίζονταν με τη διάρκεια της εργάσιμης μέρας; Είχαν άλλες αιτίες;

6. Ποια ήταν τα αποτελέσματά τους;

7. [Περιγράψτε τη δράση των μελών των επιτροπών διαιτησίας].

8. Υποστηρίζουν οι εργάτες του κλάδου σας τις απεργίες των εργατών σε άλλους κλάδους;

9. Αναφέρετε τους κανονισμούς και τις ποινές για την παραβίασή τους που θεσπίστηκαν από το αφεντικό σας για την εξουσία επί των μισθωτών εργατών του.

10. Υπάρχουν ενώσεις των αφεντικών με σκοπό την επιβολή στους εργάτες της μείωσης των μισθών, της παράτασης της εργάσιμης μέρας, την κατάπνιξη των απεργιών και γενικά την επιβολή της θέλησής τους στους εργάτες;

11. Σας είναι γνωστές από την εμπειρία σας περιπτώσεις κατάχρησης των ενόπλων δυνάμεων από την κυβέρνηση προς όφελος των αφεντικών ενάντια στους μισθωτούς εργάτες;

12. Σας είναι γνωστές από την εμπειρία σας περιπτώσεις παρέμβασης της κυβέρνησης με σκοπό την υπεράσπιση των εργατών από τις καταπατήσεις και τις παράνομες ενώσεις των αφεντικών;

13. Επιβάλλει η κυβέρνηση την εφαρμογή των εργοστασιακών νόμων, στο βαθμό που αυτοί υπάρχουν, ενάντια στα συμφέροντα των αφεντικών; Εκπληρώνουν οι επιθεωρητές εργασίας το καθήκον τους;

14. Υπάρχουν στη δική σας επιχείρηση ή στον κλάδο σας σύνδεσμοι αλληλοβοήθειας για την περίπτωση ατυχημάτων, ασθενειών, θανάτων, προσωρινής ανικανότητας για εργασία, γηρατειών κλπ.; [Αποστείλετε το καταστατικό και τους κανονισμούς τους].

15. Η ένταξη σ’ αυτούς τους συνδέσμους είναι εθελοντική ή υποχρεωτική; Υπάρχουν ταμεία που είναι αποκλειστικά κάτω από τον έλεγχο των εργατών;

16. Αν οι εισφορές σε τέτοια ταμεία είναι υποχρεωτικές και κάτω από τον έλεγχο του αφεντικού, τότε αυτός αφαιρεί τις εισφορές από τους μισθούς; Πληρώνει τόκους γι’ αυτές; Επιστρέφονται οι εισφορές στους εργάτες που απολύονται ή παραιτούνται; [Γνωρίζετε περιπτώσεις που οι εργάτες έλαβαν βοήθεια από τα ταμεία, τα οποία ελέγχονται από τους εργοστασιάρχες και σχηματίζουν το βασικό κεφάλαιό τους από τις εισφορές που αφαιρούνται από τους μισθούς των εργατών;].

17. Υπάρχουν εργατικές συνεταιριστικές επιχειρήσεις στον κλάδο σας; Πώς διευθύνονται; Απασχολούν κι αυτές τους εξωτερικούς εργάτες με τον ίδιο τρόπο όπως οι καπιταλιστές; [Αποστείλετε τα καταστατικά και τους κανονισμούς τους].

18. Υπάρχουν στο κλάδο σας επιχειρήσεις στις οποίες η αμοιβή πληρώνεται στους εργάτες εν μέρει με τη μορφή του μισθού και εν μέρει με τη μορφή της λεγόμενης συμμετοχής στα κέρδη του αφεντικού; Συγκρίνετε το συνολικό εισόδημα αυτών των εργατών με το αντίστοιχο εισόδημα των εργατών για τους οποίους δεν υπάρχει αυτό το καθεστώς της λεγόμενης σύμπραξης. Αναφέρετε τις υποχρεώσεις των εργατών σε ένα τέτοιο καθεστώς. Αναφέρετε αν επιτρέπεται να συμμετέχουν σε απεργίες κλπ. ή αν τους επιτρέπεται μόνο να είναι υπάκουοι «υποτελείς» του αφεντικού τους.

19. Ποιο είναι το γενικό επίπεδο της φυσικής, πνευματικής και ηθικής κατάστασης των εργατών κι εργατριών στον κλάδο σας;

20. [Γενικές παρατηρήσεις. Τέλος του ερωτηματολογίου.]