Της Σύνταξης

Το Μάη θα διεξαχθούν στη χώρα μας οι εκλογές για το ευρωκοινοβούλιο και την Τοπική Διοίκηση, χωρίς να αποκλείεται να προκύψουν και οι βουλευτικές εκλογές. Το ΚΚΕ αξιοποιεί και αυτές τις μάχες για την ανάδειξη της ανάγκης ενίσχυσης του ρεύματος αντίστασης και αντεπίθεσης απέναντι στην αντιλαϊκή πολιτική, την οποία με σταθερότητα υπηρετούν όλες οι αστικές κυβερνήσεις –αλλά και συνολικά το αστικό πολιτικό σύστημα– προς όφελος των γενικών συμφερόντων της αστικής τάξης. Παράλληλα, προβάλλει ανοιχτά την πολιτική του πρόταση για την κοινωνία της εργατικής εξουσίας, στην οποία ο λαός θα είναι κυρίαρχος του πλούτου που παράγει.

Οι εξελίξεις των τελευταίων ετών δημιουργούν αντικειμενικά περισσότερες δυνατότητες κατανόησης της στήριξης όλων των αστικών κομμάτων στις θεμελιώδεις πλευρές της αντιλαϊκής πολιτικής. Αυτή ακριβώς η συμφωνία κρύβεται πίσω από τις συνεχείς μετατοπίσεις ανάμεσα σε αυτά τα κόμματα, τα οποία πλέον λειτουργούν ανοιχτά σα συγκοινωνούντα δοχεία. Αυτή η συμφωνία κρύβεται πίσω από την προσπάθεια χάραξης πλαστών διαχωριστικών γραμμών, είτε μέσω της ανακάλυψης ανύπαρκτων διαφορών είτε μέσω της προβολής σε πρώτο πλάνο δευτερευόντων και τριτευόντων διαφορών. Αυτή η συμφωνία κρύβεται πίσω από το ανέβασμα των τόνων της ενδοαστικής πολιτικής αντιπαράθεσης και από την επιστράτευση από τους μνηστήρες της αστικής διακυβέρνησης, για άλλη μία φορά, της λογικής του δήθεν «μικρότερου κακού», η οποία αξιοποιείται διαχρονικά για την απόσπαση της συναίνεσης στην αντιλαϊκή πολιτική και τη διασφάλιση της σταθερότητάς της.

Τα συνεχή συγχαρητήρια προς την κυβέρνηση ΣΥΡΙΖΑ για την εσωτερική κι εξωτερική της πολιτική απ’ όλους εκείνους τους βασικούς πυλώνες του διεθνούς ιμπεριαλιστικού συστήματος που συνέχαιραν και τις προηγούμενες κυβερνήσεις για τα αντιλαϊκό τους έργο αποδεικνύουν το παραπάνω συμπέρασμα. Όπως, άλλωστε, μας υπενθύμισε το Γενάρη και ο υπουργός Περιβάλλοντος και Ενέργειας Γ. Σταθάκης, σε συνέντευξή του στο ραδιοσταθμό Real, «το σύνολο σχεδόν των νομοσχεδίων που έχει φέρει η κυβέρνηση τους πρόσφατους μήνες ψηφίζονται με πολύ ευρεία πλειοψηφία, καθώς αναγκάζεται και η ΝΔ να τα ψηφίσει». Χαρακτηριστική γι’ αυτήν τη σύμπνοια ήταν και η ανοιχτή υπεράσπιση της αναγκαιότητας των μέτρων των δύο πρώτων Μνημονίων από τους κυβερνητικούς δικηγόρους στη συνεδρίαση του ΣτΕ, το οποίο συζητούσε τη «συνταγματικότητα» της μνημονιακής περικοπής των δώρων για τους δημόσιους υπαλλήλους.

Ξεκινώντας την επισκόπηση των εξελίξεων του τελευταίου διαστήματος, δεν μπορούμε παρά να αναφερθούμε στις εξελίξεις γύρω από την υπερψήφιση σε Αθήνα και Σκόπια της λεγόμενης Συμφωνίας των Πρεσπών και την ακόλουθη ένταξη της γειτονικής χώρας στο ΝΑΤΟ. Η απόλυτη συμφωνία του συνόλου των αστικών κομμάτων στις ευρωΝΑΤΟϊκές στοχεύσεις της Συμφωνίας επιχειρήθηκε να κρυφτεί κάτω από τη σκόνη της μεταξύ τους αντιπαράθεσης.

Τσίπρας και Ζάεφ δεν προλάβαιναν τα συγχαρητήρια και τις βραβεύσεις. Ανάμεσα σε όσους εξέφρασαν δημόσια τον ενθουσιασμό τους για τη Συμφωνία ξεχωρίζουμε ενδεικτικά τον Πρόεδρο των ΗΠΑ Ντ. Τραμπ, το σύμβουλο Εθνικής Ασφαλείας των ΗΠΑ Τζ. Μπόλτον, τον πρόεδρο του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου Ντ. Τουσκ, τον πρόεδρο της Ευρωπαϊκής Επιτροπής Ζ. Κλ. Γιούνκερ, το ΓΓ του ΝΑΤΟ Γ. Στόλτενμπεργκ, τη Γερμανίδα καγκελάριο Ά. Μέρκελ, το Γερμανό ΥΠΕΞ Χ. Μάας, τον ακροδεξιό καγκελάριο της Αυστρίας Σ. Κουρτς κλπ. Την ίδια στιγμή, οι δύο πολιτικοί βραβεύτηκαν από το συντηρητικό πρωθυπουργό της Βαυαρίας με το ίδιο βραβείο (Ewald von Kleist). Όσον αφορά τον υπερδραστήριο Αμερικανό πρέσβη στην Αθήνα Τζ. Πάιατ, αναπαρήγαγε στον προσωπικό του λογαριασμό στο «Twitter» μια σειρά από επαινετικά σχόλια και ρεπορτάζ ξένων ΜΜΕ για την κυβέρνηση, που ανέφεραν τη σημασία του «ιστορικού επιτεύγματος» της Συμφωνίας για την οικοδόμηση μιας «Νοτιοανατολικής Ευρώπης εξολοκλήρου εντός ΝΑΤΟ και ΕΕ».

Αν πιστέψουμε την κυβερνητική προπαγάνδα, τότε μάλλον όλοι οι παραπάνω τοποθετήθηκαν στη Συμφωνία εμφορούμενοι από βαθιά αισθήματα διεθνισμού και μάλλον εφάρμοσαν στη ζωή τα διδάγματα του… Λένιν, τον οποίο θρασύτατα επιστράτευσαν –μέσω της διαστρέβλωσής του– μερίδα των κυβερνητικών στελεχών. Από τις εξελίξεις που ακολούθησαν την υπογραφή της Συμφωνίας, φαίνεται ότι αυτή αποτελεί σημαντικό κρίκο σε μια αλυσίδα γενικότερων παρεμβάσεων των ΗΠΑ, ΝΑΤΟ, ΕΕ στα Βαλκάνια. Η Συμφωνία προτάσσεται ως πρότυπο για μια σειρά διευθετήσεις στην περιοχή, που περιλαμβάνουν αλλαγές συνόρων και έχουν ως κοινό παρονομαστή τη λεγόμενη ευρωατλαντική ολοκλήρωση των Δυτικών Βαλκανίων, δηλαδή την ενίσχυση των ευρωατλαντικών θέσεων στην περιοχή έναντι της Ρωσίας και άλλων ανταγωνιστών.

Ιδιαίτερη κινητικότητα εμφανίστηκε στο ζήτημα του Κοσσυφοπεδίου, με τις διαπραγματεύσεις ανάμεσα σε Αλβανία, Κοσσυφοπέδιο και Σερβία να λαμβάνουν χώρα με την άμεση ανάμιξη ΗΠΑ και ΕΕ και τα σενάρια ανταλλαγών εδαφών ανάμεσα σε Σερβία και Κοσσυφοπέδιο να είναι «στο τραπέζι». Ιδιαίτερα αξίζει να σημειωθεί η πρόσκληση του Σέρβου Προέδρου Αλεξάνταρ Βούσιτς στον Αμερικανό ομόλογό του Ντ. Τραμπ, να επισκεφτεί το Βελιγράδι (ως ο πρώτος Πρόεδρος των ΗΠΑ που θα το κάνει μετά από 40 χρόνια) και να συμβάλει στην «επίλυση» του ζητήματος του Κοσσυφοπεδίου. Σε αυτό το πεδίο εντάσσεται και το σχέδιο της «Μεγάλης Αλβανίας», το οποίο σιγοντάρεται τουλάχιστον από τις ΗΠΑ και προχωράει ήδη με την κατάργηση των συνόρων ανάμεσα στην Αλβανία και το Κοσσυφοπέδιο.

Σε αυτό το περιβάλλον, γίνεται εύκολα κατανοητός ο κίνδυνος ανακίνησης από τον ιμπεριαλισμό μιας σειράς ζητημάτων, όπως αυτό της δήθεν «μακεδονικής μειονότητας» στην Ελλάδα το οποίο προβλήθηκε από άρθρο στο γνωστό βρετανικό δίκτυο BBC. Το ίδιο το περιεχόμενο της Συμφωνίας των Πρεσπών, άλλωστε, δίνει τη δυνατότητα ανακίνησης τέτοιων ζητημάτων σε βάρος όλων των λαών της περιοχής. Οι κίνδυνοι που απορρέουν για τους λαούς της περιοχής από τους σχεδιασμούς και τους ανταγωνισμούς των αστικών τάξεων, των κυβερνήσεων και των συμμαχιών τους αναδεικνύεται από τη σταθερή αντίδραση της Ρωσίας στον ευρωατλαντικό προσανατολισμό των κρατών των Δυτικών Βαλκανίων και τις αντίστοιχες απειλές.

Τα γεγονότα αποδεικνύουν ότι η κυβέρνηση ΣΥΡΙΖΑ δε συμβιβάστηκε απλά με την άρχουσα τάξη, αλλά αντίθετα στρατεύεται ολοένα και πιο ενεργητικά στο πλευρό των ευρωατλαντικών επιδιώξεων στην περιοχή και σέρνει τον ελληνικό λαό όλο και βαθύτερα στο κουβάρι των ενδοϊμπεριαλιστικών ανταγωνισμών. Όπως σημειώνεται στην «Ολοκληρωμένη Έκθεση του αμερικανικού ΥΠΕΞ για την Ελλάδα» που δημοσιοποίησε ο Ριζοσπάστης: «Η Ελλάδα είναι αφοσιωμένος εταίρος στην προώθηση των συμφερόντων των ΗΠΑ εντός και εκτός της Ελλάδας (…) Η ελληνική κυβέρνηση υποστηρίζει την εμβάθυνση της στρατιωτικής συνεργασίας και το υπουργείο Άμυνας προσέφερε επιπλέον τοποθεσίες εκτός του Κόλπου της Σούδας για να υποστηρίξει τις στρατιωτικές επιχειρήσεις των ΗΠΑ στην περιοχή (…) Η αποστολή θα συνεχίσει να ενθαρρύνει την Ελλάδα να υποστηρίζει και να αναλάβει ηγετικό ρόλο στην ένταξη των χωρών των Δυτικών Βαλκανίων στην ΕΕ και στο ΝΑΤΟ και για ειρηνική επίλυση σε περιφερειακές διαφορές και συγκρούσεις»!

Στόχο της ελληνικής αστικής τάξης και της κυβερνητικής εξωτερικής πολιτικής στην περιοχή των Βαλκανίων και της Ν/Α Μεσογείου αποτελεί η μετατροπή της Ελλάδας σε ενεργειακό κι εμπορικό κόμβο. Πέρα από τη μετατροπή της Ελλάδας σε πύλη εισόδου κι εξόδου εμπορευμάτων από και προς την ΕΕ, αυτός ο στόχος υπηρετείται, για παράδειγμα, από το σχεδιασμό για διοχέτευση του φυσικού αερίου της Ν/Α Μεσογείου μέσω του αγωγού EastMed στην Ελλάδα και από εκεί μέσω των Βαλκανίων στις αγορές της Κεντρικής Ευρώπης. Ο ίδιος στόχος υπηρετείται και με την είσοδο του αμερικανικού υγροποιημένου σχιστολιθικού αερίου στην ευρωπαϊκή αγορά, (στη μεταφορά του οποίου, άλλωστε, βλέπει τεράστιες ευκαιρίες το ελληνικό εφοπλιστικό κεφάλαιο), καθώς και με την κατασκευή του αγωγού ΤΑΡ ο οποίος διασχίζει τη Βόρεια Ελλάδα και θα μεταφέρει φυσικό αέριο από τις πηγές του Αζερμπαϊτζάν, όπου δραστηριοποιούνται κυρίως αμερικανικοί όμιλοι. Πρόκειται για σχεδιασμούς που υπηρετούν παράλληλα και τη στόχευση των ΗΠΑ και ΕΕ για μείωση της εξάρτησης της ΕΕ από τη ρωσική Ενέργεια.

Ο ενεργητικός ρόλος της Ελλάδας και η στήριξη στον αγωγό EastMed αποτυπώθηκε το τελευταίο διάστημα τόσο στο 1ο Φόρουμ για το Φυσικό Αέριο στην Ανατολική Μεσόγειο που έλαβε χώρα στο Κάιρο με τη συμμετοχή Αιγύπτου, Ισραήλ, Ιορδανίας, Ιταλίας, Ελλάδας, Κύπρου και Παλαιστίνης, όσο και στη «Διακήρυξη της Λευκωσίας» που εγκρίθηκε από την 5η Σύνοδο Κορυφής των μεσογειακών χωρών της ΕΕ (MED 7), στις οποίες μεταξύ άλλων περιλαμβάνεται η Γαλλία και η Ιταλία, εταιρίες των οποίων έχουν δικαιώματα έρευνας κι εξόρυξης στην κυπριακή ΑΟΖ. Επίσης, στις αρχές Μάρτη θα λάβει χώρα στην Κρήτη η τριμερής συνάντηση Ελλάδας - Κύπρου - Ισραήλ με αιχμή τη στενότερη συνεργασία στην Ενέργεια και την «άμυνα», με την παρουσία και του Αμερικανού ΥΠΕΞ Μ. Πομπέο. Την ίδια στιγμή, η ελληνική κυβέρνηση προσπαθεί να παίξει ρόλο «γέφυρας» ανάμεσα στο ευρωατλαντικό στρατόπεδο και τον αραβικό κόσμο, όπως φάνηκε και από την τοποθέτηση του Αλ. Τσίπρα στην πρόσφατη Σύνοδο Κορυφής ΕΕ - Συνδέσμου Αραβικών Κρατών.

Σε προπαγανδιστικό επίπεδο, η κυβέρνηση προβάλλει την αναβάθμιση της αστικής τάξης της χώρας ως «εθνική», ενώ διαστρεβλώνοντας πλήρως την πραγματικότητα προβάλλει τον ολοένα και πιο ενεργητικό ρόλο στην περιοχή ως παράγοντα εξασφάλισης της σταθερότητας και της… ειρήνης. Η κυβέρνηση προσπαθεί να αποκρύψει από τον ελληνικό λαό ή να υποβαθμίσει ότι η αμφισβήτηση των κυριαρχικών δικαιωμάτων της Ελλάδας φέρει ΝΑΤΟϊκή «σφραγίδα», ότι το ΝΑΤΟ και οι ΗΠΑ στηρίζουν το σχέδιο της «Μεγάλης Αλβανίας», ότι το ΝΑΤΟ έπαιξε πρωταγωνιστικό ρόλο στη διάλυση της Συρίας, του Ιράκ, του Αφγανιστάν, της Λιβύης, στο φασιστικό πραξικόπημα στην Ουκρανία ή παλιότερα στο πραξικόπημα στην Ελλάδα και την τουρκική εισβολή στην Κύπρο, ότι το ΝΑΤΟ βρίσκεται σε στάδιο πολεμικής προετοιμασίας περικυκλώνοντας τη Ρωσία και υιοθετώντας το ανατριχιαστικό δόγμα του «πρώτου πυρηνικού πλήγματος», με τη Ρωσία να αντιδρά απειλώντας ανοιχτά τις χώρες που έχουν αμερικανικά πυρηνικά και πρωταγωνιστούν στην προώθηση των αμερικανοΝΑΤΟϊκών σχεδιασμών.

Στο μέτωπο των γεωτρήσεων, τώρα, σε επίσημη ανακοίνωση της κοινοπραξίας ExxonMobil - Qatar Petreleum, το κοίτασμα που εντοπίστηκε στο στόχο «Γλαύκο» του «οικοπέδου 10» της Κυπριακής ΑΟΖ χαρακτηρίστηκε εξαιρετικής ποιότητας και μεγάλης ποσότητας. Αυτά τα αποτελέσματα εδραιώνουν τη μακρόχρονη παρουσία της κοινοπραξίας στην περιοχή για την ανάπτυξη κι εκμετάλλευση του κοιτάσματος, αλλά και για περαιτέρω αναζητήσεις, με ό,τι συνεπάγεται αυτό για την ένταση των ανταγωνισμών στην περιοχή. Στο πλαίσιο της προσπάθειας ΗΠΑ και Ισραήλ για τον έλεγχο των κοιτασμάτων και των θαλάσσιων δρόμων μεταφοράς ενέργειας από την Αίγυπτο μέχρι την Ελλάδα, διεξάγονται σύνθετες διαπραγματεύσεις με την Τουρκία, που αφορούν τόσο το θέμα της ελληνικής ΑΟΖ όσο και της συνεκμετάλλευσης των κοιτασμάτων Ελλάδας και Κύπρου.

Σε αυτό το περιβάλλον, ο Τούρκος ΥΠΕΞ Μ. Τσαβούσογλου, δήλωσε με τη σειρά του, μόλις λίγες μέρες πριν την έναρξη της μεγάλης στρατιωτικής άσκησης με το χαρακτηριστικό όνομα «Γαλάζια Πατρίδα», ότι «το Αιγαίο, η Ανατολική Μεσόγειος και ο ενεργειακός πλούτος γύρω από την Κύπρο αποτελούν για εμάς στρατηγικούς στόχους, εθνικά ζητήματα» και ότι «απολύτως τίποτα δεν μπορεί να συμβεί στη Μεσόγειο χωρίς την Τουρκία, δε θα επιτρέψουμε κάτι τέτοιο». Η ίδια η έκταση και γεωγραφική διασπορά της άσκησης (η οποία αποτελεί τη μεγαλύτερη άσκηση που οργάνωσε ποτέ η Τουρκία) υπογραμμίζει τις τουρκικές διεκδικήσεις στην Ανατολική Μεσόγειο, ενώ συνοδεύτηκε από παραβιάσεις και προκλήσεις, με το τουρκικό υπουργείο Άμυνας να κυκλοφορεί μέχρι και αφίσα στην οποία εμφανίζεται ολόκληρη η Κύπρος υπό τουρκική κατοχή.

Σε κάθε περίπτωση, τα κοιτάσματα γύρω από την Κύπρο μετατρέπουν ολοένα και περισσότερο το νησί σε επίκεντρο των ιμπεριαλιστικών ανταγωνισμών. Από τη μία «ξαναζεσταίνονται» τα σενάρια για το Κυπριακό, με τις ΗΠΑ να καταθέτουν νομοσχέδιο για την άρση του εμπάργκο όπλων που είχαν επιβάλει στο νησί από το 1980, με την αιτιολογία ότι «η ενεργειακή εξερεύνηση της κυπριακής ΑΟΖ και των κυπριακών υδάτων αφορά τη συμμετοχή αμερικανικών εταιριών» και οι έρευνες υδρογονανθράκων στην Κύπρο «προάγουν τα συμφέροντα των ΗΠΑ, παρέχοντας στους συμμάχους κι εταίρους των ΗΠΑ μια πιθανή εναλλακτική στο ρωσικό αέριο», ενώ φουντώνουν τα σενάρια για δημιουργία στρατιωτικών βάσεων στο νησί, πάντα στο όνομα της… ειρήνης και της σταθερότητας στην περιοχή. Από την άλλη, ο ΥΠΕΞ της Κύπρου Ν. Χριστοδουλίδης, επισκέφτηκε στη Μόσχα τον ομόλογό του Σ. Λαβρόφ, ο οποίος φανέρωσε την απροθυμία της Ρωσίας να αποκλειστεί από νέους συμβιβασμούς, χαρακτηρίζοντας αναχρονιστικό το υπάρχον σύστημα εγγυήσεων και προσθέτοντας ότι «όποιες αλλαγές» γίνουν πρέπει «να γίνουν με νέες αποφάσεις του Συμβουλίου Ασφαλείας» του ΟΗΕ.

Τα ζητήματα «ασφάλειας» της Κύπρου βρέθηκαν –μαζί με τα ζητήματα Ενέργειας, υποδομών και διμερών οικονομικών κι εμπορικών σχέσεων– και στο επίκεντρο της πολύωρης συνάντησης Τσίπρα-Ερντογάν το Φλεβάρη στην Άγκυρα. Αξίζει πάντως να σημειωθεί ότι πολλά ερωτήματα εγείρονται από το γεγονός ότι δεν υπήρξε καμία επίσημη ενημέρωση για το περιεχόμενο και τις ενδεχόμενες αποφάσεις της συζήτησης, καθώς και από το ότι στις δηλώσεις Τσίπρα-Ερντογάν προέκυψαν αρκετά «γκρίζα» σημεία, τόσο για την «ασφάλεια» και τη συνεργασία στην αντιμετώπιση της «τρομοκρατίας» όσο και για τα παζάρια της Τουρκίας με ΗΠΑ και ΝΑΤΟ.

Η ελληνική κυβέρνηση είναι στρατευμένη στον αμερικανοΝΑΤΟϊκό στόχο για διατήρηση της Τουρκίας στο «δυτικό» στρατόπεδο και για ανάσχεση της ρωσικής επιρροής στην περιοχή. Αυτός ο στόχος περιγράφεται και στην πρόσφατη Έκθεση του αμερικανικού ΥΠΕΞ για την Τουρκία: «Η σχέση των ΗΠΑ με την Τουρκία είναι ζωτικής σημασίας για πολλούς από τους βασικούς μας στόχους στην Ευρώπη, στη Μέση Ανατολή και την Ασία. Η συνεργασία μας σε ένα ευρύ φάσμα προκλήσεων ασφάλειας και διπλωματικών προκλήσεων τα τελευταία χρόνια υπογραμμίζει τη σημασία της ανοικοδόμησης και της διατήρησης ισχυρών και δυναμικών δεσμών με την Άγκυρα.»

Οι σχέσεις ΗΠΑ-Τουρκίας θα επηρεαστούν το επόμενο διάστημα μεταξύ άλλων και από τις εξελίξεις στη Συρία. Σε αυτό το μέτωπο είχαμε μέσα στο Φλεβάρη δύο σημαντικές συναντήσεις: Πρώτον, τη «συνάντηση των υπουργών της διεθνούς συμμαχίας για την ήττα του “Ισλαμικού Κράτους”» στην οποία ο Αμερικανός ΥΠΕΞ Μ. Πομπέο, ξεκαθάρισε ότι «η αποχώρηση (σ.σ.: των αμερικανικών) στρατευμάτων είναι απαραίτητη ως αλλαγή τακτικής, όχι ως αλλαγή αποστολής» και δεύτερο, τη Σύνοδο Κορυφής των τριών δυνάμεων που έχουν αναλάβει το ρόλο «εγγυητή» της λεγόμενης εκεχειρίας στη Συρία (Ρωσία, Ιράν, Τουρκία), η οποία επικεντρώθηκε στο γεγονός ότι στην «αποστρατιωτικοποιημένη ζώνη» της Ιντλίμπ –που παραμένει ουσιαστικά υπό την προστασία του τουρκικού στρατού– εντείνεται η κινητικότητα των αντικαθεστωτικών. Επίσης, για τα μέσα Μάρτη είναι προγραμματισμένη στις Βρυξέλες η «Συνδιάσκεψη για τη Συρία» της ΕΕ.

Αυτοί οι ανταγωνισμοί στη Ν/Α Μεσόγειο αποτελούν, με τη σειρά τους, μέρος ευρύτερων ανταγωνισμών ανάμεσα στα ισχυρά κέντρα του παγκόσμιου καπιταλισμού. Αυτό αποτυπώθηκε πολύ καθαρά στην πρόσφατη Διάσκεψη Ασφαλείας του Μονάχου, την οποία ο επικεφαλής της Β. Ίσινγκερ έκλεισε με τα χαρακτηριστικά λόγια: «Μετά από αυτήν τη Διάσκεψη δεν υπάρχει καμία αμφιβολία. Σήμερα έχουμε προβλήματα.» Σε αυτήν εκφράστηκε πολύ οξυμένη αντιπαράθεση ανάμεσα στις ΗΠΑ, ΕΕ, Κίνα, Ρωσία για ζητήματα όπως η έξοδος των ΗΠΑ από τη Συνθήκη για τα πυρηνικά, οι εξελίξεις στη Μέση Ανατολή, ο υποθαλάσσιος αγωγός Nord Stream 2 (ο οποίος προβλέπεται να ενώνει μέσω της Βαλτικής Θάλασσας τη Ρωσία με τη Γερμανία), ο εμπορικός πόλεμος ανάμεσα στις ΗΠΑ και την Κίνα κλπ. Την ίδια στιγμή σε αδιέξοδο έφτασαν οι συνομιλίες Τραμπ - Κιμ Γιονγκ Ουν στο Ανόι, ενώ βασικά κέντρα του ιμπεριαλισμού (ΗΠΑ, ΕΕ, Οργανισμός Αμερικανικών Κρατών) οργανώνουν ωμή επέμβαση στις εσωτερικές εξελίξεις στη Βενεζουέλα, μέσω της πολύπλευρης στήριξης των αντιδραστικών δυνάμεων της χώρας και του επικεφαλής τους Γκουαϊντό.

Σε αυτό το περιβάλλον των οξυμένων διεθνών ανταγωνισμών, Γερμανία και Γαλλία προσπάθησαν το τελευταίο δίμηνο να φτάσουν σε έναν (πρόσκαιρο) συμβιβασμό των αντικρουόμενων συμφερόντων τους, με στόχο την ενίσχυση της συνοχής και της ανταγωνιστικότητας της ΕΕ έναντι άλλων ιμπεριαλιστικών κέντρων. Η προσπάθεια αναζωογόνησης του γαλλογερμανικού άξονα ως «κινητήρα» της ΕΕ είναι φανερή τόσο στη Συμφωνία του Άαχεν που υπογράφτηκε ανάμεσα στις δύο χώρες το Γενάρη όσο και στις συνομιλίες των ηγετών των δύο κρατών το Φλεβάρη στο Παρίσι, όπου αποφασίστηκε η κατάθεση κοινών προτάσεων για τη βιομηχανική πολιτική της ΕΕ στη Σύνοδο Κορυφής στα τέλη Μάρτη. Γαλλία και Γερμανία ετοιμάζονται για όλα τα ενδεχόμενα μετά από την καταψήφιση στη Βρετανία της Συμφωνίας της κυβέρνησης Μέι με την ΕΕ για τους όρους του Brexit.

Όταν γράφονταν αυτές οι γραμμές, μόλις είχε ανακοινωθεί η Έκθεση της δεύτερης «μεταμνημονιακής αξιολόγησης» και η Έκθεση της Ευρωπαϊκής Επιτροπής για το λεγόμενο Ευρωπαϊκό Εξάμηνο που κινήθηκε στο ίδιο πνεύμα. H πρώτη αναγνωρίζει από τη μία «πρόοδο» στην εφαρμογή των «μεταμνημονιακών» δεσμεύσεων, ενώ από την άλλη αυξάνει τις πιέσεις για επιτάχυνση των αντιλαϊκών νομοθετικών παρεμβάσεων, κάνοντας λόγο για καθυστερήσεις σε κάποια από τα 16 προαπαιτούμενα της τρέχουσας αξιολόγησης, από το «έγκαιρο» κλείσιμο της οποίας εξαρτάται η εκταμίευση από το Eurogroup της 11ης Μάρτη των κερδών που διακρατούν ευρωπαϊκές κεντρικές τράπεζες και τα οποία η κυβέρνηση θέλει να διοχετεύσει στη στήριξη της καπιταλιστικής κερδοφορίας. Και από αυτές τις εκθέσεις επιβεβαιώνεται τρανά η ψευδεπίγραφη κυβερνητική προπαγάνδα περί «τέλους των μνημονίων και της εποπτείας».

Εκτός από καθυστερήσεις σε τομείς όπως οι ιδιωτικοποιήσεις και η στελέχωση της Ανεξάρτητης Αρχής Δημοσίων Εσόδων, οι «θεσμοί» ξεχώρισαν ως βασική καθυστέρηση το νέο πλαίσιο για την πρώτη κατοικία. Χαρακτηριστικό είναι ότι οι «θεσμοί» θεώρησαν ανεπαρκή –με κριτήριο την «επιβάρυνση των τραπεζικών ισολογισμών»– την κυβερνητική πρόταση για το διάδοχο σχήμα του νόμου Κατσέλη, παρά το γεγονός ότι σε αυτό προβλέπεται, σύμφωνα με τις πληροφορίες, περιορισμός της προσωρινής «προστασίας», μαζικός επανέλεγχος δανείων που έχουν ενταχτεί στο νόμο Κατσέλη (με υποχρεωτική άρση του τραπεζικού απορρήτου) και καθιέρωση μιας σειράς «κοφτών» που σχετίζονται με το ποσοστό αποπληρωμής των δανείων, το υπόλοιπό τους, αλλά και τα σχετικά εισοδηματικά στοιχεία. Την επομένη της δημοσίευσης της Έκθεσης, κυβέρνηση και τραπεζίτες έκαναν προσαρμογές στην κατεύθυνση ακόμα μεγαλύτερης μείωσης των εισοδηματικών και άλλων κριτηρίων για την προστασία της πρώτης κατοικίας συμφωνώντας σε ένα πλαίσιο που θα κατατεθεί άμεσα προς ψήφιση.

Ιδιαίτερα μεγάλη θεώρησε η Έκθεση των «Θεσμών» και την αύξηση του κατώτατου μισθού στα… 650 ευρώ μικτά. Υπενθυμίζεται ότι ο νέος καθορισμός του κατώτατου μισθού έγινε με την ενεργοποίηση του λεγόμενου νόμου Βρούτση, τον οποίο ο ΣΥΡΙΖΑ χαρακτήριζε όταν βρισκόταν στην αντιπολίτευση «νόμο δολοφόνο» κι έλεγε ότι θα τον καταργήσει. Την ίδια στιγμή που επεκτείνει συνεχώς το αντιλαϊκό νομοθετικό οπλοστάσιο κι έχοντας απορρίψει επανειλημμένα την επαναφορά του κατώτατου μισθού στα 751 ευρώ, η κυβέρνηση πανηγυρίζει για την καθιέρωση του κατώτατου μισθού στα 650 ευρώ μικτά, ποσό που αν συνυπολογιστεί και η αύξηση του αφορολόγητου από 1.1.2020 συνεπάγεται αύξηση… 25,44 ευρώ το μήνα. Παράλληλα, αποκρύπτει ότι η ενεργοποίηση αυτού του νόμου –ο οποίος καταργεί τις συλλογικές διαπραγματεύσεις για τον κατώτατο μισθό και προβλέπει τον καθορισμό του με Υπουργική Απόφαση και με κριτήριο την «ανταγωνιστικότητα» και την «παραγωγικότητα»– αποτελεί μια μόνιμη απειλή για τους μελλοντικούς καθορισμούς του κατώτατου μισθού. Αποκρύπτει, επίσης, ότι στόχος της κυβερνητικής πολιτικής είναι η μείωση του μέσου μισθού (προς όφελος της καπιταλιστικής κερδοφορίας), ο οποίος από 1.200 ευρώ το 2012 έχει πέσει σήμερα κάτω από τα 900 ευρώ μικτά… Ακόμα και αυτά τα ελάχιστα σε ομάδες της ακραίας φτώχειας δε θα είχαν δοθεί αν δεν υπήρχαν οι σκληροί αγώνες στους οποίους πρωταγωνίστησαν οι δυνάμεις που συσπειρώνονται στο ΠΑΜΕ.

Σε κάθε περίπτωση, τα νέα αντιλαϊκά μέτρα του τελευταίου διαστήματος θα ενσωματωθούν μαζί με όλα τα προηγούμενα μέτρα των τριών μνημονίων στο νέο Μεσοπρόθεσμο Πλαίσιο Δημοσιονομικής Στρατηγικής 2019-2023 που βρίσκεται υπό συζήτηση αυτήν την περίοδο. Ο λαός πρέπει να κρίνει την κυβερνητική πολιτική με γνώμονα το σύνολο των βασικών αναγκών του, που δεν ικανοποιούνται σήμερα για να διασφαλιστεί η ανάκαμψη και η αύξηση των κερδών των μονοπωλιακών ομίλων. Σε αυτήν τη γραμμή, που σφαγιάζει σήμερα τα βασικά δικαιώματα στη σταθερή δουλειά, στη σύγχρονη λαϊκή κατοικία, στη μόρφωση, στην υγεία, συγκλίνουν στρατηγικά όλα τα αστικά κόμματα, ο ΣΥΡΙΖΑ, η ΝΔ, το ΚΙΝΑΛ.

Στο εσωτερικό πολιτικό σκηνικό, οι εξελίξεις γύρω από τη Συμφωνία των Πρεσπών και η ακόλουθη διάρρηξη της κυβερνητικής συμμαχίας ΣΥΡΙΖΑ-ΑΝΕΛ έδρασαν ως καταλύτες αναδιάταξης των πολιτικών δυνάμεων και των στελεχών τους, με ένα «τσουνάμι» μετακινήσεων, αποπομπών και μεταγραφών βουλευτών να πλημμυρίζει την «όχθη» των κομμάτων του καπιταλιστικού «τόξου», στο έδαφος πάντα της στρατηγικής σύμπλευσής τους.

Ιδιαίτερο ρόλο σε αυτήν την κινητικότητα παίζει η προσπάθεια του ΣΥΡΙΖΑ να διεμβολίσει τα υπόλοιπα σοσιαλδημοκρατικά κόμματα και να εγκλωβίσει τη λαϊκή δυσαρέσκεια –με πολιορκητικό κριό τη νεκρανάσταση των «προοδευτικών μετώπων»– προκαλώντας την αντίδραση κυρίως του ΚΙΝΑΛ αλλά και του ΠΟΤΑΜΙΟΥ. Σε αυτόν το στόχο αξιοποιήθηκαν από το ΣΥΡΙΖΑ τόσο η εκδήλωση της «Πρωτοβουλίας για τη συγκρότηση του προοδευτικού πόλου» όσο και η εκδήλωση της ομάδας των Ευρωπαίων Σοσιαλιστών που έλαβε χώρα στην Αθήνα στις αρχές Μάρτη χωρίς τη συμμετοχή του ΚΙΝΑΛ. Ο ΣΥΡΙΖΑ προσπαθεί να συνενώσει στο «προοδευτικό μέτωπο» στελέχη απ’ όλες τις «μνημονιακές» κυβερνήσεις και απ’ όλο σχεδόν το αστικό πολιτικό φάσμα. Διεύρυνε την παρουσία στην κυβέρνηση στελεχών των κυβερνήσεων ΠΑΣΟΚ και ΝΔ, ενώ ενσωμάτωσε στελέχη από το ΠΑΣΟΚ (διατηρώντας επικοινωνία με άλλα για μετεκλογική σύμπραξη) όσο και από την Ακροδεξιά (Κουντουρά και Τ. Κουίκ). Αυτοί, λοιπόν, προβάλλονται από το ΣΥΡΙΖΑ ως πολέμιοι του… νεοφιλελευθερισμού, της Δεξιάς και της Ακροδεξιάς! Η ΝΔ, με τη σειρά της, προτάσσει την πάλη απέναντι στο «λαϊκισμό» δίνοντας άλλοθι στην πολιτική του ΣΥΡΙΖΑ και διαπιστευτήρια ότι θα συνεχίσει την αντιλαϊκή πολιτική, αν αναλάβει την κυβερνητική διαχείριση.

Εκτός από τα συνεχή «μασκαρέματα» του πολιτικού προσωπικού της αστικής τάξης, η προσπάθεια περάσματος της αντιλαϊκής πολιτικής προϋποθέτει και την εργοδοτική-κρατική παρέμβαση στο εργατικό συνδικαλιστικό κίνημα. Ενδεικτικά αυτής της παρέμβασης –και προπομπός για τα όσα θα επιχειρήσει ο εργοδοτικός συνδικαλισμός στο 37ο Συνέδριο της ΓΣΕΕ στα μέσα Μάρτη– είναι τα όσα έλαβαν χώρα στο πρόσφατο Συνέδριο της Ομοσπονδίας Ιδιωτικών Υπαλλήλων Ελλάδας, με την παρουσία εργοδοτών, στελεχών εταιριών, μελών ΔΣ εταιριών και super market ως αντιπροσώπων των εργαζόμενων, αλλά και με την παρουσία ένοπλων μπράβων που βρίσκονταν υπό την άμεση καθοδήγηση της εργοδοτικής διοίκησης της Ομοσπονδίας. Τόσο σε αυτήν την περίπτωση όσο και ενόψει του Συνεδρίου της ΓΣΕΕ, οι δυνάμεις του ΠΑΜΕ αναπτύσσουν μια πολύμορφη παρέμβαση παρεμπόδισης της προσπάθειας αλλοίωσης των συσχετισμών και του περιεχομένου των διεργασιών του εργατικού συνδικαλιστικού κινήματος.

Όσον αφορά το περιεχόμενο του τεύχους, περιλαμβάνονται κείμενα πολιτικο-ιδεολογικού εξοπλισμού για τις επερχόμενες εκλογικές αναμετρήσεις, αλλά και κείμενα που σχετίζονται με την ιστορία του διεθνούς και του ελληνικού επαναστατικού κινήματος. Στην ενότητα «Ιδεολογία-πολιτική» περιλαμβάνεται καταρχάς η ομιλία του ΓΓ της ΚΕ του ΚΚΕ στη Βουλή κατά τη συζήτηση επικύρωσης της «Συμφωνίας των Πρεσπών», ομιλία που αποκαλύπτει τις στοχεύσεις του ΝΑΤΟ, της ΕΕ και της αστικής τάξης της Ελλάδας πίσω από την εσπευσμένη «επίλυση» του ζητήματος της ονομασίας της γειτονικής χώρας και που δίνει απάντηση στις λαθροχειρίες που επιστράτευσε η κυβέρνηση του ΣΥΡΙΖΑ σχετικά με τη διαχρονική στάση του ΚΚΕ απέναντι στο εθνικό ζήτημα και την υπεράσπιση των δικαιωμάτων όλων των λαών στα Βαλκάνια.

Στην ίδια ενότητα περιέχεται κείμενο για το «Φάκελο της Κύπρου», με αφορμή την πρόσφατη κυκλοφορία των 4 πρώτων τόμων από τα πρακτικά της Εξεταστικής Επιτροπής της Βουλής (1986-1988). Το κείμενο περιέχει συμπεράσματα για τους μακροχρόνιους σχεδιασμούς των ΗΠΑ, του ΝΑΤΟ και της εγχώριας αστικής τάξης για το Κυπριακό, που βοηθούν και στην κατανόηση των σημερινών εξελίξεων.

Η ενότητα «100 χρόνια από την ίδρυση της Κομμουνιστικής Διεθνούς» περιλαμβάνει τις εισηγήσεις του ΚΚΕ, του ΚΚ των Λαών της Ισπανίας και του Κόμματος Εργασίας της Αυστρίας στη διεθνή συνάντηση των κομμάτων της Ευρωπαϊκής Κομμουνιστικής Πρωτοβουλίας που φιλοξενήθηκε από το ΚΚ Τουρκίας στην Κωνσταντινούπολη και στην οποία συμμετείχαν 21 κόμματα. Οι παρεμβάσεις των κομμάτων φωτίζουν από διαφορετικές μεριές την πολύτιμη προσφορά της Κομμουνιστικής Διεθνούς στο συντονισμό του διεθνούς επαναστατικού κινήματος και στη στήριξη κι ενδυνάμωση των ΚΚ σε παγκόσμια κλίμακα. Αναδεικνύουν όμως αυτοκριτικά, στη βάση της ιστορικής πείρας, και προβλήματα και αντιφάσεις στη στρατηγική της ΚΔ και των κομμάτων-μελών της, που επέδρασαν αρνητικά στην πορεία της ταξικής πάλης.

Τα δύο κείμενα που περιέχονται στην ενότητα «Ευρωπαϊκή Ένωση» αναδεικνύουν τον αντιδραστικό χαρακτήρα των στρατηγικών κατευθύνσεων της ΕΕ απέναντι στους αυτοαπασχολούμενους και τις γυναίκες των λαϊκών στρωμάτων. Στο κείμενο «Η πολιτική της ΕΕ για τους αυτοαπασχολούμενους και τις πολύ μικρές επιχειρήσεις» αναδεικνύεται το πώς η βελτίωση της ανταγωνιστικότητας του κεφαλαίου, κεντρική σταθερά της πολιτικής της ΕΕ από την ίδρυσή της, ενισχύει διαχρονικά την τάση συγκέντρωσης και συγκεντροποίησης του κεφαλαίου, την επικράτηση των μεγάλων μονοπωλιακών ομίλων σε όλους τους κλάδους. Τεκμηριώνει γιατί η πλειοψηφία των αυτοαπασχολούμενων δεν έχει τίποτα ουσιαστικό να περιμένει ως προς τη βελτίωση της θέσης τους από την πολιτική της ΕΕ.

Στο κείμενο με τίτλο «Ο ταξικός χαρακτήρας των στρατηγικών κατευθύνσεων της ΕΕ για τις γυναίκες» αποκαλύπτεται πώς η επέκταση της μισθωτής εργασίας των γυναικών τις τελευταίες δεκαετίες συνοδεύτηκε, στο όνομα μάλιστα της «ισότητας των φύλων», από μια ραγδαία κατάργηση των όποιων θετικών ρυθμίσεων είχε κατακτήσει με σκληρούς αγώνες το εργατικό και γυναικείο κίνημα. Το ψευδεπίγραφο ιδεολόγημα για «συμφιλίωση οικογενειακής κι επαγγελματικής ζωής» της γυναίκας λειτουργεί σήμερα ως όχημα για να παγιωθούν και να επεκταθούν οι ευέλικτες σχέσεις εργασίας.

Το κείμενο «Πολιτικές κατευθύνσεις στο λαϊκό και αστικό λογοτεχνικό κόσμο τη δεκαετία του 1940» στην ενότητα «Τέχνη-Πολιτισμός» κάνει μια προσπάθεια αποτύπωσης του πώς τα κοσμοϊστορικά γεγονότα της δεκαετίας του 1940 στη χώρα μας (ιμπεριαλιστική επίθεση και Κατοχή, Αντίσταση, Δεκέμβρης 1944, διώξεις ενάντια στο λαϊκό κίνημα, ο ηρωικός αγώνας του ΔΣΕ) βρήκαν την αντανάκλασή τους στο έργο τόσο των αστών λογοτεχνών όσο και εκείνων που συμπορεύτηκαν με το ένοπλο λαϊκό κίνημα. Στην περίπτωση των τελευταίων αποτυπώνεται στο κείμενο η βαθμιαία ωρίμανσή τους και συμπόρευσή τους με το κίνημα, στο έδαφος και των δυσκολιών που δημιουργούσε στη διαμόρφωση της συνείδησης η αντιφατική στρατηγική του ΚΚΕ, η αδυναμία του να συνδέσει έγκαιρα τον εθνικοαπελευθερωτικό αγώνα με την πάλη για την ανατροπή της αστικής εξουσίας.

Στο τεύχος αυτό περιλαμβάνεται και η βιβλιοπαρουσίαση του πολύ όμορφου Λευκώματος που κυκλοφόρησε η ΚΕ του ΚΚΕ με αφορμή τη συμπλήρωση 100 χρόνων ηρωικής δράσης και σκληρών θυσιών του Κόμματος της εργατικής τάξης υπέρ των λαϊκών συμφερόντων.

Τέλος, σε αυτό το τεύχος της ΚΟΜΕΠ περιλαμβάνονται το «Κάλεσμα της ΚΕ του ΚΚΕ: Για τις Δημοτικές και Περιφερειακές εκλογές» και τα κομματικά ντοκουμέντα από 15.12.2018 έως 5.2.2019.