Αναφερόμενοι στις υπηρεσίες υγείας, που χρειάζεται κάθε άνθρωπος στη διαδρομή της ζωής του, οφείλουμε να τις διακρίνουμε σε:
- Υπηρεσίες πρόληψης και οικογενειακού προγραμματισμού.
- Υπηρεσίες αντιμετώπισης προβλημάτων υγείας, για τα οποία η διάγνωση και η αντιμετώπιση είναι ευχερής στο επίπεδο του οικογενειακού γιατρού ή γίνεται δυνατή με την υποστήριξη γιατρών και εργαστηρίων που βρίσκονται στα κέντρα υγείας.
- Υπηρεσίες αντιμετώπισης προβλημάτων υγείας για τα οποία χρειάζονται πιο εξειδικευμένα διαγνωστικά μέσα, νοσοκομειακή περίθαλψη -χειρουργική ή συντηρητική - και φυσικά η αγωγή υπό παρακολούθηση ειδικών γιατρών.
- Υπηρεσίες αντιμετώπισης εκτάκτων - επειγόντων περιστατικών, που ανάλογα με τη βαρύτητά τους μπορούν να αντιμετωπιστούν σε κέντρα υγείας, νοσοκομεία ή ειδικές νοσοκομειακές μονάδες και υπηρεσίες επί τόπου παροχής πρώτων βοηθειών μέσω κινητών μονάδων και σύστημα διακομιδών.
- Υπηρεσίες αντιμετώπισης των αναγκών εγκύων στην πορεία και ολοκλήρωση της κύησης.
- Υπηρεσίες αντιμετώπισης προβλημάτων χρονίως πασχόντων και ατόμων με ειδικές ανάγκες.
Από την περιγραφή των υπηρεσιών υγείας που χρειάζεται ο άνθρωπος, φαίνεται καθαρά πως μεταξύ των διαφόρων κατηγοριών των υπηρεσιών υπάρχει μια λειτουργική σχέση, που πρέπει να παίρνει διάφορες μορφές, ανάλογα με τη φύση του κάθε περιστατικού. Επομένως υπάρχει ανάγκη ύπαρξης συγκεκριμένης λειτουργικής διασύνδεσης μεταξύ των διαφόρων υπηρεσιών υγείας, που φυσικά κατοχυρώνεται στα πλαίσια ενός ενιαίου αποκλειστικά δημόσιου και δωρεάν συστήματος υγείας.
Η υγεία ως κατάσταση πλήρους σωματικής, ψυχικής και κοινωνικής ευεξίας καθορίζεται από τις υφιστάμενες σχέσεις παραγωγής. Συνδέεται άμεσα και είναι αποτέλεσμα των κοινωνικο-οικονομικών σχέσεων, μέσω των οποίων πραγματώνεται η σχέση του ανθρώπου με το φυσικό περιβάλλον (εργασία).
Οι υπηρεσίες υγείας πρέπει να δομούνται, λαμβάνοντας υπόψη τους νοσογόνους και επιδημιολογικούς παράγοντες και τη γεωγραφική ιδιαιτερότητα της χώρας με στόχο την κάλυψη των λαϊκών αναγκών.
Βεβαίως η υλοποίηση αυτού του στόχου προϋποθέτει τη γενικότερη οργάνωση της οικονομίας και της κοινωνίας με σχέσεις κοινωνικής ιδιοκτησίας στα αναπτυγμένα μέσα παραγωγής και κεντρικό σχεδιασμό. Προϋποθέτει την αποκλειστικά κρατική κοινωνική οργάνωση και λειτουργία όλων των φορέων υγείας, επομένως ανατροπή στις σχέσεις ατομικής ιδιοκτησίας, της σημερινής εξουσίας. Σε αυτήν την κατεύθυνση διαμορφώνεται η πρόταση του ΚΚΕ για τη Νοσοσκομειακή περίθαλψη.
Συνεπώς η πρότασή μας δε δέχεται, αντίθετα απορρίπτει το νοσοκομειοκεντρικό μοντέλο που γνωρίσαμε μέχρι σήμερα, ως αποτέλεσμα μονόπλευρης ή μονομερούς αντιμετώπισης της υγείας από τη σκοπιά της περίθαλψης. Η ύπαρξη όλων των απαραίτητων προϋποθέσεων για την εξασφάλιση της υγείας του ανθρώπου και όχι της αντιμετώπισης της νόσου, μπορεί να γίνει μόνο μέσα από το Λαϊκό σύστημα υγείας, στα πλαίσια της λαϊκής οικονομίας και εξουσίας.
Λαμβάνοντας υπόψη την ανάγκη της λειτουργικής διασύνδεσης των υπηρεσιών υγείας, το ενιαίο σύστημα υγείας πρέπει να οργανώνεται σε τρία επίπεδα.
- Σε Πρωτοβάθμιο - Δευτεροβάθμιο και Τριτοβάθμιο, που είναι αλληλοεξαρτώμενα, αλληλοεπιδρούν και η αποτελεσματικότητά τους εξαρτάται από το βαθμό και την αποτελεσματικότητα της συνεργασίας τους.
Το Πρωτοβάθμιο επίπεδο συγκρότησης του συστήματος υγείας αφορά τις υπηρεσίες πρόληψης, την έγκαιρη διάγνωση, τις υπηρεσίες αντιμετώπισης προβλημάτων υγείας που δε χρειάζονται νοσοκομειακή περίθαλψη, τις υπηρεσίες αντιμετώπισης ελαφρών εκτάκτων περιστατικών, τον οικογενειακό προγραμματισμό, την παρακολούθηση των εγκύων, των χρονίως πασχόντων και των ατόμων με ειδικές ανάγκες. Περιλαμβάνει, επίσης, τις κινητές μονάδες πρώτων βοηθειών και το σύστημα διακομιδών. Παρέχει την πρωτοβάθμια φροντίδα υγείας (ΠΦΥ) και αποτελείται από τα Κέντρα Υγείας (αστικού και αγροτικού τύπου), τα περιφερειακά ιατρεία και το δίκτυο των οικογενειακών γιατρών και παιδιάτρων.
- Το Δευτεροβάθμιο επίπεδο συγκρότησης του Συστήματος υγείας αφορά την αντιμετώπιση όλων των άλλων περιστατικών, που αποστέλλονται από τις υπηρεσίες πρωτοβάθμιας φροντίδας υγείας, για να δοθεί εντονότερη αγωγή στα νοσοκομεία, κάτω από ειδική παρακολούθηση. Αποτελείται από νοσοκομεία, γενικά ή ειδικά (ψυχιατρικά, μαιευτικά κλπ.) που θα καλύπτουν τις ανάγκες νομών, επαρχιών ή γεωγραφικά προσδιορισμένων περιοχών της πρωτεύουσας και άλλων μεγάλων πόλεων.
Αναγνωρίζουμε την ανάγκη ύπαρξης ξεχωριστών στρατιωτικών νοσοκομείων, που θα υπάγονται στο υπουργείο Αμυνας, για την υγειονομική κάλυψη των μελών των ενόπλων δυνάμεων, των στρατευμένων και για την ερευνητική δραστηριότητα σε εξειδικευμένα θέματα που σχετίζονται με την άμυνα της χώρας (π.χ. θέματα χημικού, βιολογικού, πυρηνικού πολέμου).
- Το Τριτοβάθμιο επίπεδο συγκρότησης του συστήματος υγείας αφορά την αντιμετώπιση των περιστατικών που απαιτούν πολύ εξειδικευμένες - νοσοκομειακού χαρακτήρα - υπηρεσίες υγείας ή περιστατικών που εκτός από εξειδικευμένη νοσοκομειακή αγωγή προσφέρονται για επιστημονική έρευνα. Αποτελείται από μεγάλα Νοσοκομεία, πανεπιστημιακά ή μη, γενικά ή ειδικά (παιδιατρικά, ογκολογικά κλπ.) περιφερειακού χαρακτήρα, λειτουργικά συνδεδεμένα με τις πανεπιστημιακές σχολές των επιστημών υγείας, με τέτοια χωροταξική κατανομή ώστε να αποτρέπουν τη συρροή ασθενών σε Αθήνα και Θεσσαλονίκη ή κάποιο ακόμη αστικό κέντρο.
Το Εθνικό Κέντρο Αμεσης Βοήθειας (ΕΚΑΒ) είναι αυτοτελής υπηρεσία με πανελλαδική ανάπτυξη που συνδέεται οργανικά και με τα τρία επίπεδα του συστήματος υγείας. Καλύπτει υπηρεσίες επί τόπου παροχής πρώτων βοηθειών μέσω κινητών μονάδων και περιλαμβάνει το σύστημα διακομιδών.