«…Η δουλειά αυτή πρέπει να θεωρείταικοινή δουλειά όλου του Κόμματος»(Από τις αποφάσεις της ΧΙΙ Ολομέλειας της Ε.Ε. της Κ.Δ.)

Σύμφωνα με τη διαπίστωση της 5ης Ολομέλειας του Κόμματός μας, το γκρέμισμα της μερικής σταθεροποίησης του καπιταλισμού στη χώρα μας και πάνω στη βάση αυτή το ξέσπασμα και η ωρίμανση μεγάλων επαναστατικών κλονισμών και εκρήξεων θέτουν άμεσα μπροστά μας σήμερα την ανάγκη της γρήγορης πραγματοποίησης μέσα στους αγώνες του καθήκοντος της κατάχτησης της πλειοψηφίας της εργατικής τάξης. Το Κόμμα μας τραβάει αποφασιστικά για την πραγματοποίηση του καθήκοντος αυτού διορθώνοντας τα λάθη και τις ελλείψεις του, τσακίζοντας κάθε εμπόδιο, κάθε απόπειρα οπορτουνιστικής διαστρέβλωσης της μπολσεβίκικής του γραμμής. Οι τελευταίες απεργίες του Νοέμβρη - Δεκέμβρη δείξανε την ανάπτυξη της επιρροής του Κόμματός μας πάνω στις πλατειές μάζες, τον ολοένα αυξανόμενο ρόλο μέσα σ’ αυτές.

Παρ’ όλες όμως τις επιτυχίες μας θα πρέπει να πούμε ότι χωρίς την κατάχτηση και οργάνωση των πλατειών μαζών των εργατριών, η κατάχτηση της πλειοψηφίας της εργατικής τάξης της χώρας μας είναι αδύνατη, ακατανόητη, όπως τονίζει και η 1η Συνδικαλιστική Σύσκεψη του Κ.Κ.Ε. Η 4η Ολομέλεια της Κ.Ε. του Κ.Κ.Ε., μιλώντας για την υποτίμηση της δουλειάς μας σ’ αυτό τον τομέα, λέει ότι «η παραμέληση της δουλειάς στις γυναίκες και της στρατολογίας των γυναικών στο Κόμμα πρέπει να θεωρηθεί σαν μια τυπική εκδήλωση του οπορτουνισμού».

Σ’ ολόκληρη τη χώρα μας δουλεύουνε χιλιάδες προλετάρισσες κάτω απ’ τις πιo άθλιες συνθήκες. Στα υφαντουργεία της Αθήνας, του Πειραιά, της Θεσσαλονίκης, Βόλου, Εδεσσας, Νάουσας κλπ. η τεράστια πλειοψηφία των εργαζομένων είναι γυναίκες στα καπνεργοστάσια της Θεσσαλονίκης, Καβάλας, Βόλου, Δράμας, Σερρών, Νιγρίτας, Ξάνθης, Πειραιά κλπ. το ίδιο. Στις υφαντουργίνες το 12ωρο και 14ωρο, οι υπερωρίες, η δουλειά με το κομμάτι, τα προστίματα, οι βρισιές, έχουν φτάσει στο απροχώρητο, στις καπνεργάτριες το χαμηλό μεροκάματο, η καταστρατήγηση του 8ωρου, η εφαρμογή του οκατζιλικιού1, η τρομαχτική ανεργία τις σπρώχνει αδιάκοπα στην πάλη. Οι εργάτριες των άλλων επαγγελμάτων, ζαχαροπλάστριες, ραφτεργάτριες, κορδελλιάστριες, πουκαμισούδες, κλπ. δουλεύουν ατελείωτες ώρες για μεροκάματο τιποτένιο, που ολοένα ελαττώνεται.

Η μπουρζουαζία, προσπαθώντας να ξεπεράσει τη κρίση της σε βάρος της εργατικής τάξης, χτυπάει αλύπητα και τις εργάτριες. Oπως όλη η εργατική τάξη, έτσι και οι εργάτριες δεν δέχονται αυτά τα χτυπήματα με σκυμένο το κεφάλι αλλά αντιδρούνε ζωηρά στα μέτρα πείνας. Η ογκούμενη αγανάκτηση των εργατριών και η θέλησή τους για πάλη εκδηλώνεται με την πεισματώδικη πάλη των καπνεργατριών Βόλου, Καβάλλας, Νιγρίτας κλπ. το περασμένο καλοκαίρι, με την πλατειά συμμετοχή τους στο απεργιακό αυτό κύμα, την πρωτοφανή τους μαχητικότητα και επιμονή, με τις τελευταίες απεργίες του Σακκά και Βλαχάκη της Θεσσαλονίκης, με τις μαχητικές διαδηλώσεις των ανέργων καπνεργατριών Θεσσαλονίκης, Καβάλλας, με την πλατειά συμμετοχή τους στην προεκλογική ζύμωση. Οι καπνεργάτριες του Πειραιά που υπεράσπισαν το ψωμί τους με πείσμα και μαχητικότητα παλεύοντας με τα όργανα του Κράτους μέσα στους δρόμους, οι υφαντουργίνες της Εδεσσας (που η εκεί Οργάνωση αμφέβαλε αν θα μπορούσαν να πλησιαστούν) που πάλεψαν στήθος με στήθος με τους χωροφύλακες, η πλατειά συμμετοχή των γυναικών στις συγκεντρώσεις και εκδηλώσεις των ανέργων, όλα αυτά και τόσα άλλα δείχνουν πόσο σωστές είναι οι διαπιστώσεις της 5ης Ολομέλειας. Κάθε οπορτουνιστική υποτίμηση του ρόλου των εργατριών στο επαναστατικό κίνημα της χώρας μας πρέπει να τσακιστεί αλύπητα. Πρέπει να τραβήξουμε αποφασιστικά την αγανάχτηση των εργατριών, να οργανώσουμε την πάλη τους καταπιανόμενοι απ’ τα άμεσα τους ζητήματα, να τραβήξουμε πλατειές μάζες των εργατριών της χώρας μας κάτω απ’ την επιρροή του Κόμματός μας. Τα πολιτικά μας συνθήματα, η αντιπολεμική μας πάλη, πρέπει να εισχωρήσουν παντού όπου δουλεύουνε εργάτριες. Οι εργάτριες του Σακκά με τη συμμετοχή τους στην αντιπολεμική επιτροπή, η συμμετοχή των εργατριών στην προεκλογική ζύμωση, μας δείχνουνε πόσο είναι ικανές οι γυναίκες να καταλάβουνε και να παλέψουνε για τα συνθήματά μας.

Φυσικά, η δουλειά μας για την κατάχτηση των εργατριών είναι και εύκολη και δύσκολη. Εύκολη, λόγω της καθεμέρα ογκούμενης αγανάχτησης των εργατριών, δύσκολη γιατί ως τα τώρα δεν καταπιαστήκαμε σοβαρά μ’ αυτή τη δουλειά αν και κάναμε μερικά μικρά βήματα. Πρέπει να έχουμε υπ’ όψη όμως πως το ζήτημα της κατάχτησης και οργάνωσης των εργατριών χρειάζεται ιδιαίτερη προσοχή και ιδιαίτερο τρόπο δουλειάς, γιατί έχουν ειδικά ζητήματα και ζούνε κάτω από ειδικές συνθήκες. Γι’ αυτό θα πρέπει να μελετήσουμε προσεχτικά τους ιδιαίτερους τρόπους για το πλησίασμα των εργατριών και τις ιδιαίτερες μέθοδες που πρέπει να χρησιμοποιήσουμε.

Σύμφωνα με τις αποφάσεις του 5ου Συνεδρίου της Κ.Σ.Δ.2 πρέπει σε κάθε εργοστασιακή επιτροπή, σε κάθε επιτροπή αγώνα, απεργιακή επιτροπή, στις διοικήσεις των Ε.Ε.Σ.Ο.3, να εκλέγουνται και εργάτριες και να δημιουργούνται ξεχωριστές επιτροπές εργατριών όταν το ποσοστό τους στην επιχείρηση είναι μεγάλο. Επίσης πρέπει σ’ όλα τα συνδικαλιστικά πόστα να τραβιούνται εργάτριες, να διαπαιδαγωγούνται και να εξελίσσουνται. Αυτό, λίγο-πολύ, γίνεται στη χώρα μας με πάρα πολλές ελλείψεις, γι’ αυτό δεν θα μιλήσω ειδικά πάνω σ’ αυτό, πολλά έχουν γραφτεί πάνω σ’ αυτό το ζήτημα όπως και πάνω στην οργάνωση της πάλης των εργατριών. Κείνο όμως που δεν γίνεται ή που σχεδόν δεν γίνεται και που είναι επίσης απόφαση του 5ου Συνεδρίου της Κ.Σ.Δ. και της Συνδιάσκεψης των εργατριών του 1ου Συνεδρίου της Ε.Γ.Σ4 είναι η δημιουργία των Βοηθητικών Επιτροπών Εργατριών στα Σωματεία. Το 5ο Συνέδριο της Κ.Σ.Δ. λέει: «είναι απαραίτητο να δημιουργήσουμε σ’ όλες τις επαναστατικές συνδικαλιστικές οργανώσεις τμήματα νέων, καθώς και ειδικές επιτροπές για τη δράση ανάμεσα στις εργάτριες. Εκτός τούτου πρέπει να οργανώσουμε ειδικές συσκέψεις, συγκεντρώσεις, συνδιασκέψεις για την εξέταση των ζητημάτων των γυναικών και των νέων». Αυτό επίσης τονίζεται απ’ την 8η Συνεδρίαση του Κεντρικού Συμβουλίου της Κ.Σ.Δ.

Απ’ τη συνδιάσκεψη των εργατριών του Συνεδρίου της Ε.Γ.Σ. βγήκε μια βοηθητική επιτροπή εργατριών που θα δούλευε κάτω απ’ την καθοδήγηση της Ε.Ε.5 και που θα παρακολουθούσε και θα ενίσχυε όλη τη δουλειά για τη δημιουργία τέτοιων ειδικών επιτροπών. Αυτή όμως δεν παρακολουθήθηκε σοβαρά ούτε λειτούργησε κανονικά και ύστερα από λίγο έσβυσε, όπως έσβυσαν και όλες οι λαμπρές αποφάσεις. Παρ’ όλα όμως αυτά, το ζήτημα των βοηθητικών επιτροπών εργατριών είναι πάρα πολύ σπουδαίο και όπου εφαρμόστηκε έφερε πολύ θαυμάσια αποτελέσματα. Εχω υπ’ όψει μου τη δουλειά της επιτροπής γυναικών του Συλλόγου Υπαλλήλων Ανωνύμων Εταιριών και Τραπεζών, που κατόρθωσε να τραβήξει γύρω της ένα σημαντικό κύκλο γυναικών, να τις διαπαιδαγωγήσει διοχετεύοντας τη γραμμή της επαναστατικής παράταξης όταν το Σωματείο ήτανε στα χέρια των αντιδραστικών.

Κάθε Σωματείο πρέπει να έχει το γυναικείο του τμήμα, όπως έχει και το τμήμα νέων, με επί κεφαλής την βοηθητική επιτροπή γυναικών (αυτό ισχύει και για τα αντιδραστικά σωματεία και είναι ένας τρόπος της κατάχτησης των εργατριών που παρασέρνουν απ’ την επαναστατική αντιπολίτευση). Η βοηθητική επιτροπή γυναικών πρέπει να βγαίνει από μαζική συνέλευση των εργατριών του δοσμένου κλάδου (να μη διορίζεται εκ των άνω) όπου θα εξετάζουνται τα ειδικά ζητήματα των εργατριών, οι μορφές πάλης κλπ. Η επιτροπή αυτή θα βρίσκεται κάτω απ’ την άμεση καθοδήγηση της διοίκησης του σωματείου και θα έχει για καθήκον τη σύγκληση συσκέψεων των εργατριών κατά εργοστάσιο και επιχείρηση, συνελεύσεων, συνδιασκέψεων, το πλησίασμα των σπουδαιότερων εργοστασίων, την έκδοση ειδικών προκηρύξεων, την οργάνωση διαλέξεων κλπ. και θα παίξει ρόλο πρωτοπόρο στην καθοδήγηση της πάλης τους.

Επίσης θα συγκαλεί συσκέψεις, συνελεύσεις, συγκεντρώσεις, συνδιασκέψεις για την προετοιμασία των απεργιών, για την εξασφάλιση της πλατειάς συμμετοχής των εργατριών στις διάφορες καμπάνιες μας κλπ. και θα εξασφαλίσει την πλατειά συμμετοχή των εργατριών στις γενικές συνελεύσεις των Σωματείων.

Από συνελεύσεις των εργατριών των Σωματείων κάθε πόλης πρέπει να βγουν αντιπρόσωποι που σε συνδιάσκεψή τους (όπου θα συζητηθούν τα άμεσά τους ζητήματα, ο τρόπος πάλης, κλπ.) θα εκλέξουν την επιτροπή γυναικών του Τοπικού Εργατικού Κέντρου. Επίσης οι εργάτριες αντιπρόσωποι του Ενωτικού Πανελλαδικού Συνεδρίου πρέπει να συν- έλθουν σε συνδιάσκεψη και αφού συζητήσουν τα άμεσά τους ζητήματα, καθοριστεί πρόγραμμα των διεκδικήσεών τους, κλπ., πρέπει να εκλεγεί η βοηθητική επιτροπή εργατριών της Ε.Ε. της Ε.Γ.Σ. που θα παρακολουθεί όλες τις γυναικείες επιτροπές της χώρας μας, θα κρατεί την Ε.Ε. ενήμερη για όλα τα ζητήματα που αφοράνε τις γυναίκες, θα στέλνει αντιπροσώπους στις διάφορες πόλεις για την από κοντά παρακολούθηση και ενίσχυση της δουλειάς.

Με τη δημιουργία των Επιτροπών Εργατριών οι Διοικήσεις των Σωματείων και η Ε.Γ.Σ. αποχτάνε ένα πολύτιμο βοηθό στη δουλειά τους, εξελίσσουνται γυναικεία στελέχη και διευκολύνεται η δουλειά της οργάνωσης και σταθεροποίησης των γυναικών. Φυσικά δεν θα πρέπει όλη η δουλειά ν’ αφεθεί στις επιτροπές αυτές, ούτε πάλι οι επιτροπές να νομίζουν πως είναι ιδιαίτερα σώματα με δική τους αυτοδιοίκηση. Ο Λοζόφσκι, στην εισήγησή του στην 8η Συνεδρίαση του Κεντρικού Συμβουλίου της Κ.Σ.Δ. μιλώντας για την παραμέληση της δουλειάς ανάμεσα στις εργάτριες, λέει: «είναι ένα ζήτημα που πρέπει να προσεχτεί όχι μονάχα από τα γυναικεία τμήματα, αλλά απ’ ολόκληρη την οργάνωση απ’ τη βάση ως τη κορυφή». Το ζήτημα της οργάνωσης των βοηθητικών Επιτροπών Εργατριών πρέπει να μπει σαν άμεσο καθήκον σ’ όλα μας τα σωματεία.

Για τις πλατειές μάζες των ανέργων εργατριών μπαίνει το καθήκον της άμεσής τους οργάνωσης στις συνοικιακές επιτροπές ανέργων παράλληλα με την κινητοποίησή τους γύρω απ’ τα άμεσά τους ζητήματα. Πρέπει οι άνεργες εργάτριες να εκλέγουνται στις συνοικιακές επιτροπές ανέργων και στις τοπικές επιτροπές. Πλάϊ σ’ αυτές τις επιτροπές πρέπει να δημιουργηθούν βοηθητικές επιτροπές εργατριών που θα βγαίνουν από ειδικές συνελεύσεις ή συγκεντρώσεις εργατριών. Ιδιαίτερα αυτές οι επιτροπές θα παίξουν σπουδαίο ρόλο εκεί που οι εργάτριες έχουν ιδιαίτερα ζητήματα, όπως έχουν οι καπνεργάτριες. Οι επιτροπές αυτές θα διοχετεύουν τις αποφάσεις των επιτροπών ανέργων μέσα στις άνεργες εργάτριες και θα τις κινητοποιούν καλώντας συγκεντρώσεις, βγάζοντας και μοιράζοντας προκηρύξεις, μοιράζοντας τον τύπο μας, μπαίνοντας επί κεφαλής των γυναικών στις εκδηλώσεις, διαδηλώσεις, πορείες κλπ. Οι βοηθητικές αυτές επιτροπές όπως και οι βοηθητικές επιτροπές των Σωματείων, θα βρίσκουνται κάτω απ’ την άμεση καθοδήγηση των συνοικιακών επιτροπών ανέργων. Θα πρέπει να προσέχουμε να μην πέσουμε στο λάθος που πέσανε οι σύντροφοι της Αγγλίας που μετέβαλαν τα γυναικεία τμήματα σε ιδιαίτερα ξεχωριστά σώματα, πράμα που έφερε πολύ άσχημα αποτελέσματα.

Παράλληλα με τις παραπάνω μορφές οργάνωσης των εργατριών που βγαίνουν από μέσα απ’ την πάλη τους γύρω από τα άμεσά τους ζητήματα, μπαίνει και το ζήτημα της χρησιμοποίησης των άλλων μαζικών οργανώσεων για το πλησίασμα, την διαπαιδαγώγηση των γυναικών, για την διευκόλυνση της γενικής μας δουλειάς. Τέτοιες μαζικές οργανώσεις έχουμε την Ε.Β.Ε.6, την Ο.Ε.Α.7 , Πρωτοπόρους, φίλους της Ε.Σ.Σ.Δ. κλπ. - Στην πρώτη σειρά έρχουνται τα γυναικεία τμήματα των ομίλων της Ε.Β. που μπήκαν σε εφαρμογή πριν κάπου δυο χρόνια. Οι προσπάθειες που γινόντουσαν για το τράβηγμα των γυναικών στους ομίλους της Ε.Β. σκόνταφταν πάνω στις προλήψεις αυτονών και των οικογενειών τους και μονάχα η πιο χειραφετημένη μερίδα των εργατριών μπορούσε να παρακολουθεί τη δουλειά της Βοήθειας, οι δε υπόλοιπες μένανε μακρυά από μας και η Ε.Β. δεν έπαιξε το ρόλο της στον τομέα αυτόν. Τα τμήματα αυτά έχουν πολύ μεγάλη σημασία. Οι εργάτριες (ιδιαίτερα αυτές που έχουν παιδιά) εύκολα δεν μπορούν να μαζεύουνται στα καφενεία ή κάτω στα συνδικάτα όπου συνήθως γίνουνται οι συνελεύσεις κλπ. των ομίλων, όμως όλες μπορούν να μαζεύουνται κάθε Κυριακή στη σύσκεψη, συνέλευση, συγκέντρωση κλπ. του τμήματος της συνοικίας τους.

Η λίγη δουλειά που έγινε γύρω απ’ την οργάνωση των γυναικείων τμημάτων μας έδειξε τι σπουδαία αποτελέσματα μπορεί να φέρει μια σταθερή δουλειά σ’ αυτό τον τομέα. Με μια μικρή προσπάθεια μιας ή δυο συντροφισσών τα γυναικεία τμήματα της Ε.Β. ξεφύτρωναν σαν μανιτάρια. Αυτό φάνηκε στην Αθήνα, όπου και πρώτα εφαρμόστηκε, απ’ την Καισαριανή, επεκτάθηκαν στον Βύρωνα, στην Καλλιθέα, στο Μεταξουργείο, κλπ., απ’ την Αθήνα στη Θεσσαλονίκη, όπου σε διάστημα λίγων μηνών δημιουργήθηκαν 4-5 τμήματα και σιγά-σιγά σ’ ολόκληρη τη χώρα (Σέρρες, Κιλκίς κλπ.).

Εδώ θα πρέπει να πούμε μερικά πράματα για το πώς πρέπει να λειτουργούν αυτά τα τμήματα. Πρώτ’ απ’ όλα αυτά δεν πρέπει να περιορίζουνται μονάχα σε εράνους και συνδρομές, όπως έγινε σε πολλά (π.χ. Μεταλλικού, Γερακαριού) αλλά πρέπει να δουλεύουν επίμονα για τη συνειδητοποίηση και διαπαιδαγώγηση των εργατριών που περικλείουν. Πρέπει 1-2 φορές το μήνα να συγκεντρώνουν τις γυναίκες σε συσκέψεις ή συνελεύσεις (ανάλογα με τον αριθμό των γυναικών που έχει το τμήμα) και να γίνουνται διαφωτιστικές εύκολες διαλέξεις για τα επίκαιρα ζητήματα της Ε.Β.Ε. Στη Θεσσαλονίκη εφαρμόστηκε αυτό με πολύ καλά αποτελέσματα, τόσο είχανε ενθουσιαστεί οι γυναίκες του τμήματος Νεαπόλεως γύρω απ’ το ζήτημα της δίκης των 11 φαντάρων, που πηγαίνοντας στα καπνεργοστάσια (τα περισσότερα περικλείνανε καπνεργάτριες) κάνανε πλατειά ζύμωση, εξηγούσανε στις άλλες τις αιτίες της δίκης, μαζεύανε εράνους και οργανώνανε ομαδικές επισκέψεις στις φυλακές του Προφήτη Λιά. Επίσης οι καπνεργάτριες που μένανε σε μια συνοικία κάνανε άμιλλα (με δική τους πρωτοβουλία) με καπνεργάτριες άλλης συνοικίας γύρω απ’ την ανάπτυξη και πρόοδο των τμημάτων τους, τις διαλέξεις, τις λοταρίες κλπ. Τόση ζωή είχανε τα τμήματα αυτά της Θεσσαλονίκης που το τμήμα του Εσκή-Ντελίκ, με ζωή δυο μηνών, έβγαλε ένα πυρήνα καπνεργατριών της Νεολαίας ανεξάρτητα αν αυτός δεν στάθηκε για άλλους λόγους. Ομως η όλη δουλειά των τμημάτων αφέθηκε, όπως συνήθως, στην πλάτη δυο-τριών συντροφισσών και με το φευγιό τους τα τμήματα αυτά πέσανε σχεδόν στην αφάνεια.

Σε κάθε εργατική συνοικία πρέπει να δουλεύουμε επίμονα για την ίδρυση τέτοιων τμημάτων. Είναι ένας ακόμα τρόπος για το πλησίασμα των εργοστασιακών εργατριών που τόσο δύσκολα τις πλησιάζουμε αλλού, αυτό μας το δείχνει αρκετά καλά το παράδειγμα της Θεσσαλονίκης. Το Γυναικείο Τμήμα πρέπει να υπάγεται στον όμιλο της συνοικίας και να μην ανήκει απ’ ευθείας στη Π.Ε.8 της Ε.Β. όπως γίνονταν στη Μυτιλήνη, γιατί έτσι διαπαιδαγωγούμε άσχημα τις γυναίκες, ξεχωρίζοντάς τες οργανωτικά απ’ τους άντρες. Στο γραφείο του ομίλου πρέπει ν’ ανήκουν εργάτριες του γυναικείου τμήματος, το δε τμήμα να καθοδηγείται άμεσα απ’ το γραφείο του ομίλου που θα διοχετεύει τις αποφάσεις της Π.Ε. Το γυναικείο τμήμα πρέπει να οργανώνει ταχτικά συσκέψεις, διασκέψεις, διαλέξεις, εκδρομές, εράνους, λοταρίες κλπ., να διαδίδει το Δελτίο, να κατεβάζει τις γυναίκες στις γενικές κινητοποιήσεις της Ε.Β.Ε., της Ε.Γ.Σ. και του Κόμματός μας, να οργανώνει ομαδικές επισκέψεις στις φυλακές, πράγμα που παίζει τόσο σπουδαίο ρόλο στη συνειδητοποίηση των γυναικών. Θα πρέπει να δοθεί μεγάλη σημασία σ’ αυτά τα τμήματα, να μην αφήνεται η δουλειά αυτή στην πρωτοβουλία ορισμένων συντροφισσών, πράγμα που έχει σαν αποτέλεσμα το σβύσιμο των τμημάτων με τη σύλληψή τους ή με το φευγιό τους, αλλά το γυναικείο τμήμα ν’ αποτελεί οργανικό τμήμα του ομίλου για την ανάπτυξη και καλή λειτουργία του οποίου θα είναι υπεύθυνος ο όμιλος. Θα πρέπει να παρευρίσκεται το γυναικείο τμήμα (φυσικά όσες μπορούν) στις γενικές συνελεύσεις του ομίλου, αυτό δε να το παίρνει υπ’ όψει του το γραφείο όταν κανονίζει το μέρος της συνέλευσης.

Επίσης η ίδρυση γυναικείων τμημάτων των ομίλων της Ο.Ε.Α. έχει τεράστια σημασία. Μέσω αυτών κατορθώνουμε να διαπαιδαγωγούμε και συνειδητοποιούμε πλατειά στρώματα εργατριών και να τραβάμε τις παρασυρμένες απ’ τις αντιδραστικές αθλητικές οργανώσεις (Χ.Ε.Ν., διάφοροι εθνικοί σύλλογοι κλπ.). Πάρα πολλές εργάτριες, ιδιαίτερα οι πρόσφυγες και οι Ισραηλίτισσες, τραβιούνται απ’ τα «σπορ». Αυτό παρατηρείται ιδιαίτερα στις μεγάλες πόλεις (Αθήνα-Θεσσαλονίκη), επομένως και η καλή δουλειά μας σ’ αυτό τον τομέα θα μας βοηθήσει σημαντικά στο έργο της κατάχτησης των εργατριών.

Ως τώρα δεν έχουν γίνει σοβαρά πράγματα σ’ αυτό το σημείο, όμως μια μικρή δουλειά δείχνει τι αποτελέσματα μπορεί να φέρει μια επίμονη δουλειά στο σπόρ. Στην Καλλιθέα είχε ιδρυθεί ένα γυναικείο τμήματα του ομίλου «Αναγέννηση» που λειτουργούσε πάρα πολύ καλά και τόσο οι εργάτριες τραβιούνται απ’ το σπόρ που και άλλες συνοικίες της Αθήνας κατεβαίνανε στην Καλλιθέα για να παίζουνε. Απ’ αυτό το τμήμα, στους πρώτους μήνες της ίδρυσής του, στρατολογήθηκαν εργάτριες υφαντουργίνες για την κομματική οργάνωση. Επίσης μια απόπειρα για την ίδρυση τμήματος αθλητικού είχε γίνει στο καπνεργοστάσιο Κολοκυνθούς, που παρουσίαζε πολύ καλά αποτελέσματα αλλά κι’ αυτή η δουλειά αμελήθηκε εντελώς κι’ έσβυσε. Μια καλή δουλειά γίνεται στη Θεσσαλονίκη ανάμεσα στις Ισραηλίτισσες εργάτριες μέσω των αθλητικών μορφωτικών συλλόγων.

Σ’ όλα τα εργοστάσια, σ’ όλες τις συνοικίες πρέπει να ιδρυθούν τέτοια γυναικεία τμήματα που θα λειτουργούν κάτω απ’ την καθοδήγηση των αθλητικών ομίλων της Ο.Ε.Α. Τα γυναικεία αυτά τμήματα σαν καθήκον θα έχουνε να οργανώνουνε συσκέψεις, συγκεντρώσεις, διαλέξεις, γύρω απ’ τον εργατικό αθλητισμό, το ρόλο του κρατικού αθλητισμού, τον πόλεμο, την τρομοκρατία, να κάνουνε στρατολογία για το τμήμα, να οργανώνουνε παραστάσεις μαζί με τον όμιλο, να παρευρίσκονται στις συνελεύσεις του ομίλου, να οργανώνουν μάτς με άλλα τμήματα άλλου εργοστασίου ή άλλης συνοικίας και να διαδίδουν πλατειά τον τύπο μας. Οι όμιλοι πρέπει να παρακολουθούν όλη αυτή τη δουλειά με ιδιαίτερη προσοχή.

Για την καλή διεξαγωγή όλης της πιο πάνω δουλειάς πρέπει οι Περιφερειακές Επιτροπές και η Κ.Ε. τόσο της Ε.Β.Ε όσο και της Ο.Ε.Α. να δημιουργήσουν βοηθητικές επιτροπές γυναικών.

Ολη η παραπάνω δουλειά, εχτός αυτής που αφορά το συνδικαλιστικό τομέα είναι λίγο - πολύ εφαρμόσιμη και για τις αγρότισσες. Μολονότι αυτό είναι ειδικό ζήτημα μπορούμε όμως να πούμε λίγα εδώ πέρα.

Με την ενεργό συμμετοχή στις κινητοποιήσεις των αγροτών οι αγρότισσες της χώρας μας δείξανε την τεράστια διάθεση που έχουνε για πάλη. Στα κόκκινα χωριά του Κιλκίς οι αγρότισσες δείξανε και δείχνουνε αφάνταστη μαχητικότητα μπαίνοντας στην πρώτη γραμμή στις διαδηλώσεις, πορείες τους, αρπάγοντας τα όπλα των αποσπασμάτων. Οι τελευταίες συλλήψεις αγροτών και αγροτισσών του Γερακαριού είναι μια ακόμα απόδειξη. Ομως οι αγροτικοί μας πυρήνες εξακολουθούν ακόμα να περιφρονούν τη δουλειά ανάμεσα στις γυναίκες και τις περισσότερες φορές οι αγρότισσες κατεβαίνουν αυθόρμητα στην πάλη. Ακόμα και στα κόκκινα χωριά του Κιλκίς που οι γυναίκες είναι τόσο συνειδητοποιημένες (στο Μεταλλικό όταν μια γυναίκα θέλει να θίξει την άλλη της λέει, «εσύ δεν είσαι καλή κομμουνίστρια») η οργανωτική δουλειά ανάμεσα στις γυναίκες εξακολουθεί να περιφρονιέται τρομερά.

Πρέπει απ’ ολόκληρη την οργάνωση να δοθεί μεγάλη σημασία στο τράβηγμα των αγροτισσών στις επιτροπές αγώνα και στην κινητοποίησή τους γύρω απ’ τα άμεσά τους ζητήματα που είναι τα ίδια σχεδόν με τους άντρες (ενάντια στους φόρους και στα χρέη, για δωρεάν καλαμπόκι, απαλλοτρίωση χωρίς αποζημίωση, κλήρο στους νέους που όταν δημιουργήσουνε οικογένειες ζούνε με τη γη του πατέρα τους, απαλλαγή των προστατών απ’ τη στρατιωτική θητεία και δίμηνη άδεια στους φαντάρους στην περίοδο της σποράς και του θερισμού, οπόταν όλη η βαρειά δουλειά πέφτει στην πλάτη των γυναικών κλπ.).

Πρέπει να οργανώνουνται ιδιαίτερες συσκέψεις και συγκεντρώσεις αγροτισσών, τη δουλειά αυτή θα την αναλάβει ειδική επιτροπή γυναικών που θα βρίσκεται κάτω από την καθοδήγηση της επιτροπής αγώνα και θα λειτουργεί όπως και η επιτροπή ανέργων εργατριών που αναφέραμε πιο πάνω. Επίσης σ’ όλα τα συνδικάτα εργατών γης να δημιουργηθούν ειδικές επιτροπές εργατριών γης που θα λειτουργούν όπως και οι επιτροπές των άλλων σωματείων, για τις οποίες μιλήσαμε πιο πάνω και που θα κινητοποιούν της εργάτριες γης γύρω απ’ τα άμεσά τους ζητήματα (εφαρμογή του 8ώρου, αύξηση μεροκάματου, κλπ.).

Επίσης τα γυναικεία τμήματα της Ε.Β.Ε. στα χωριά, όπως αποδείχθηκε, παίζουνε σπουδαίο ρόλο για το τράβηγμα των γυναικών στα δικά μας κανάλια, όπως και τα γυναικεία τμήματα της Ο.Ε.Α. που μπορούν να ιδρυθούν όπου επιτρέπουν οι συνθήκες.

Για την ενίσχυση της όλης μας δουλειάς είναι απαραίτητο να υπάρχει μια εφημερίδα που θα γράφεται με τέτοιο τρόπο που να συγκινεί τις πλατειές μάζες των γυναικών. Η μεγάλη πλειοψηφία των γυναικών ξέρει πολύ λίγα γράμματα και δεν μπορεί να καταλάβει τον τύπο μας. Γι’ αυτό είναι απαραίτητο να υπάρχει μια μικρή στην αρχή εφημερίδα (15μερη ή βδομαδιάτικη) που να γράφεται με πολύ απλό τρόπο και να καταπιάνεται με όλα τα επίκαιρα ζητήματα. Ενα τέτοιο όργανο ήτανε η «Εργάτρια», το όργανο της Ε.Γ.Σ. πρώτα και αργότερα της Επιτροπής Συμβουλίων της Αθήνας, αυτή όμως δεν έβγαινε συστηματικά, και, αν έβγαινε, έβγαινε μονάχα χάρη στην πρωτοβουλία μερικών συντροφισσών, είχε εντούτοις πολλή μεγάλη απήχηση στις εργάτριες γιατί (παρ’ όλες τις ελλείψεις) γραφότανε μ’ ένα τρόπο κατανοητό σ’ αυτές και καταπιανότανε με τα ζητήματά τους. Η ανάγκη ειδικού τύπου για τις γυναίκες γίνεται κάθε μέρα και πιο έκδηλη, έτσι η έκδοση ενός τέτοιου οργάνου σε κοντινό διάστημα θα ενισχύσει πολύ το γυναικείο κίνημα της χώρας μας. Επίσης ο «Ριζοσπάστης», η «Νεολαία», η «Φτωχολογιά του Κάμπου», πρέπει να διαθέσουν ειδικές στήλες για τις γυναίκες. Οι συνδικαλιστικές επιτροπές εργατριών, τα γυναικεία τμήματα των άλλων μαζικών οργανώσεων, θα παίζουνε σπουδαίο ρόλο στη διάδοση του τύπου μας.

Σ’ όλη μας τη δουλειά θα πρέπει να συνδυάζουμε τα πολιτικά συνθήματα του Κόμματός μας και της Ο.Κ.Ν.Ε. με τα καθημερινά ειδικά ζητήματα των εργατριών, να εξηγούμε αυτά τα συνθήματα και να τις κινητοποιούμε γύρω απ’ αυτά, να τις διαφωτίζωμε πάνω στο ζήτημα του πολέμου που συγκινεί εξαιρετικά τις γυναίκες που δοκιμάσανε και θυμούνται τις καταστρεφτικές συνέπειες του τελευταίου πολέμου, να τις διαφωτίζουμε πάνω στις καταχτήσεις των εργατριών της Ε.Σ.Σ.Δ. και να τις εξηγούμε πως και γιατί πέτυχαν αυτές τις καταχτήσεις. Παράλληλα μ’ όλη μας την πιο πάνω δουλειά πρέπει να στρατολογούμε διαρκώς τις πιο ζωηρές εργάτριες στο Κ.Κ.Ε. και την Ο.Κ.Ν.Ε. Πρέπει όμως να έχουμε υπόψη μας πως για να τις σταθεροποιήσουμε, πρέπει και μέσα στις πολιτικές μας οργανώσεις, να προσέχουμε στις ειδικές μέθοδες που χρειάζονται για τη σταθεροποίησή τους.

Ολοι μας ξέρουμε καλά τις συνέπειες που έχει μια συνεδρίαση μέχρι τα μεσάνυχτα ή η παραμονή μέχρι αργά σε μια συγκέντρωση ή συνέλευση για τις νεοστρατολογημένες μας εργάτριες. Οταν γυρίσουνε σπίτι τους τις τρώνε καλά καλά, πολλές φορές αναγκάζουνται να τα ομολογήσουν όλα και δεν τις αφήνουνε πια να ξεμυτίσουνε. Αυτό έχει συμβεί σχεδόν με κάθε νέα εργάτρια που μπήκε στις γραμμές μας και μονάχα αν είναι πολύ χειραφετημένη ή φύγει από το σπίτι της μπορεί να μείνει μαζί μας. Η μεγάλη πλειοψηφία των εργατριών όμως ούτε χειραφετημένη είναι ούτε μπορεί αμέσως να διακόψει κάθε σχέση με το σπίτι της όταν της φέρνει εμπόδια. Γι’ αυτό πρέπει νάμαστε πάρα πολύ προσεχτικοί στο ζήτημα αυτό και το να επιμένουμε να παρακάθουνται, μόλις στρατολογηθούν σ’ όλες τις κινητοποιήσεις θάναι απλώς μια βλαβερή, μηχανική ενέργεια με πάρα πολύ άσχημες συνέπειες για το επαναστατικό κίνημα.

Πρέπει οι γυναίκες που δεν μπορούν να παρευρίσκονται στις βραδυνές συνεδριάσεις των πυρήνων, να συνεδριάζουν νωρίς.

Δεν θα πρέπει για μια στιγμή να ξεχάσουμε ότι οι ιδιαίτερες αυτές συνεδριάσεις ότι είναι «αναγκαίο κακό» που θα εφαρμόζεται όπου δεν μπορεί να γίνει κάτι άλλο. Επίσης δεν πρέπει να περιμένουμε οι εργάτριες να εγκαταλείψουν όλες τους τις μικροαστικές αντιλήψεις και συνήθειες (λούσα, βαψίματα, χορούς, θρησκευτικές προλήψεις) μόλις μπουν στην οργάνωσή μας και αντί να τις βρίζουμε ή να τις διαγράφουμε αμέσως όπως έγινε άπειρες φορές ως τα τώρα, θα πρέπει να παίρνουμε υπ’ όψει πως η καπιταλιστική κοινωνία τις δημιουργεί τέτοιες και εμάς το καθήκον μας είναι να τις διαπαιδαγωγήσουμε. Τις πιο ζωηρές εργάτριες πρέπει να τις τραβήξουμε στα υπεύθυνα πόστα για να τις εξελίσσουμε και να τις σταθεροποιούμε.

Η κάθε Π.Ε. πρέπει να έχει ένα υπεύθυνο σύντροφο που θα παρακολουθεί ειδικά όλη αυτή τη δουλειά, θα συγκαλεί συσκέψεις (αχτιδικές, δυό-τριών πυρήνων κλπ.), ακτίφ των γυναικών, όπου θα συζητιέται όλη η πείρα της δουλειάς τους και θα προτείνουνται μέτρα για τη παραπέρα δουλειά, θα φροντίζει για την έκδοση ειδικών προκηρύξεων, για το πλησίασμα ορισμένων εργοστασίων φτιάχνοντας συνεργεία απ’ τις δραστηριότερες συντρόφισσες κλπ., θα στέλνει αντιπροσώπους στις περιφέρειες ειδικά για το ζήτημα της οργάνωσης των εργατριών. Επίσης η Κ.Ε. πρέπει να έχει ένα υπεύθυνο σύντροφο που θα φροντίζει για τη καλή διεξαγωγή όλης αυτής της δουλειάς, θα παρακολουθεί το γυναικείο κίνημα της χώρας μας, τον εξωτερικό τύπο που αφορά τις γυναίκες και ιδιαίτερα της Ε.Σ.Σ.Δ., τον αντιδραστικό τύπο (Αγώνα Γυναίκας κλπ.), θα συγκεντρώνει στοιχεία, θα μελετάει τα ειδικά ζητήματα των εργατριών, τα λάθη και ελλείψεις της πάλης γύρω απ’ αυτά τα ζητήματα και γενικά θα κρατάει την Κ.Ε. ενήμερη για όλες τις λεπτομέρειες του γυναικείου κινήματος της χώρας μας, βοηθούμενος στη δουλειά του αυτή από ένα ζωντανό ακτίφ. Δεν θα μπορέσουμε να δημιουργήσουμε γυναικείο κίνημα στη χώρα μας, ούτε θα μπορέσουμε να τραβήξουμε πλατειές μάζες των εκμεταλλευομένων γυναικών κάτω απ’ την επιρροή μας αν δεν χτυπηθεί αμείλιχτα σαν δείγμα του πιο χυδαίου οπορτουνισμού κάθε τάση παραμέλησης ή περιφρόνησης της δουλειάς αυτής. Η ΧΙΙ Ολομέλεια της Κ.Δ. λέει κατηγορηματικά:

«Είναι ανάγκη να μπει αποφασιστικά τέλος στην υποτίμηση της δουλειάς μέσα στις προλετάρισσες γυναίκες, καθήκον εξαιρετικά σπουδαίο τη στιγμή αυτή».

Μονάχα με το αμείλιχτο χτύπημα τέτοιων αντιλήψεων, με τη σωστή καθοδήγηση και αυστηρό έλεγχο της δουλειάς αυτής απ’ το Π.Γ. ως το τελευταίο πυρήνα, θα κατορθώσουμε να δημιουργήσουμε γυναικείο κίνημα στη χώρα μας, θα καταχτήσουμε τα πλατειά στρώματα των εργατριών, που χωρίς αυτά κατάχτηση της πλειοψηφίας της εργατικής τάξης είναι ακατανόητη.