Στα 35 χρόνια ζωής της η ΚΝΕ διαπαιδαγώγησε και προετοίμασε χιλιάδες νέους και νέες να ενταχθούν στις γραμμές του ΚΚΕ, εκπληρώνοντας έτσι ένα θεμελιακό στόχο και στοιχείο του χαρακτήρα της ως νεολαιίστικης οργάνωσης καθοδηγούμενης από το ΚΚΕ. Θεωρώντας ότι αυτό είναι στοιχείο που θα ’πρεπε να αναδειχθεί, η Συντακτική Επιτροπή της Κομμουνιστικής Επιθεώρησης απευθύνθηκε στο Γραμματέα του ΚΣ της ΚΝΕ σ. Θέμη Γκιώνη για την παρούσα συνέντευξη.
Ερώτηση: Η ΚΝΕ γιορτάζει φέτος τα 35α «γενέθλιά» της. Κάνοντας έναν απολογισμό αυτής της μακράς πορείας, τι θα ξεχωρίζατε, για αυτό που συνηθίζουμε να συνοψίζουμε στη φράση «η ΚΝΕ είναι σχολείο»;
Απάντηση: Η ΚΝΕ σε όλη την 35χρονη πορεία και δράση της έχει παίξει σημαντικό ρόλο όχι μόνο γιατί βρέθηκε στην πρωτοπορία των αγώνων της νεολαίας αλλά και γιατί συνέβαλε τα μέγιστα στην ανάπτυξη αυτών των αγώνων, στο σωστό προσανατολισμό τους, στην ποικιλομορφία της έκφρασής τους. Σημαντικός είναι ο ρόλος που διαδραμάτισε και ακόμα διαδραματίζει και στη διαπαιδαγώγηση της ελληνικής νεολαίας με υψηλές αξίες και ιδανικά, καθώς και στην τροφοδότηση του Κομμουνιστικού Κόμματος με πρωτοπόρα μέλη και στελέχη. Χιλιάδες έχουν περάσει από τις γραμμές της ΚΝΕ, η συντριπτική πλειοψηφία πιστεύουμε έχει «κρατήσει» την Οργάνωση στο μυαλό της σαν ένα πραγματικό σχολείο, από το οποίο πήρε πολλά και στο οποίο οφείλει πολλά. Μια από τις βασικές πτυχές του ρόλου της και της αποστολής της είναι η δημιουργία της εφεδρείας νέων κομμουνιστών, το να προετοιμάσει νέα, μαχητικά μέλη για το Κόμμα. Εξάλλου η ΚΝΕ αποτελούσε και αποτελεί για νέους και νέες το πρώτο βήμα ένταξης στο κομμουνιστικό κίνημα, αφού συνδυάζει τις κομμουνιστικές αρχές λειτουργίας και δράσης με τα νεανικά χαρακτηριστικά των μελών της. Για την ΚΝΕ η καθημερινή δράση δεν αποτελεί μόνο μια άμεση πάλη για τα προβλήματα της νεολαίας, είναι πάλη για την προοπτική, για το κέρδισμα της νεολαίας με την πολιτική του ΚΚΕ, με τη προοπτική της ρήξης και της ανατροπής του καπιταλισμού, με τη προοπτική του σοσιαλισμού.
Ερώτηση: Η ΚΝΕ έδωσε πολλά στην ανάπτυξη του νεολαιίστικου κινήματος, τι αποκόμισε;
Απάντηση: Η συσσωρευμένη εμπειρία 35 χρόνων δράσης αποτελεί σήμερα σπουδαία κληρονομιά για όλους μας. Σε αυτή την πορεία υπήρξαν περίοδοι ανόδου του νεολαιίστικου κινήματος στη χώρα μας, σαν αποτέλεσμα γενικής ανόδου του λαϊκού αντιιμπεριαλιστικού κινήματος και της επιρροής του Κόμματος, σε αυτές τις περιόδους η ΚΝΕ, συνεχίζοντας τις πιο ηρωικές στιγμές του νεολαιίστικου κινήματος της χώρας μας της ΟΚΝΕ, της ΕΠΟΝ, των πιο αγωνιστικών παραδόσεων την Δημοκρατικής Νεολαίας Λαμπράκη, αποτέλεσε σημείο αναφοράς για τη νέα γενιά της Ελλάδας. Η ίδια η οργάνωση γνώρισε λαμπρές στιγμές, κέρδισε σημαντικές θέσεις στο κίνημα της νεολαίας. Επαιξε πρωτοπόρο ρόλο στις πιο σημαντικές στιγμές του, διαμόρφωσε τους δικούς της ήρωες, όπως η ηρωική μας συντρόφισσα Σωτηρία Βασιλακοπούλου. Ταυτίστηκε με την αταλάντευτη αντιιμπεριαλιστική αντιμονοπωλιακή γραμμή πάλης, σύγκρουσης με τις επιλογές της άρχουσας τάξης, το ΝΑΤΟ, την ΕΟΚ, με την πάλη για το σοσιαλισμό στο πλάι του ΚΚΕ.
Από το πολύ πρόσφατο παρελθόν, το νωπό ακόμα στη μνήμη των νέων παιδιών του σήμερα, ξεχωρίζουμε και κρατάμε όσα δώσαμε για την ανάπτυξη των μεγαλειωδών μαθητικών κινητοποιήσεων της περιόδου '97 - '98, αλλά και την πείρα που αποκομίσαμε από αυτή τη μεγάλη προσπάθεια, τους νέους συντρόφους που πλαισίωσαν τις γραμμές της Οργάνωσης αναγνωρίζοντας τον πρωτοπόρο ρόλο της, υιοθετώντας τα πιστεύω και τις αξίες της, την ανάγκη της οργανωμένης πάλης για την από κοινού προώθηση των στόχων μας. Κρατάμε βεβαίως το μεγάλο «παρών» της νεολαίας στο αντιιμπεριαλιστικό φιλειρηνικό κίνημα, το 1999 με τη βάρβαρη ΝΑΤΟϊκή επιδρομή στη Γιουγκοσλαβία και πολύ πρόσφατα στις κινητοποιήσεις εναντίον του πολέμου στο Ιράκ, όπου όλοι είδαμε και ζήσαμε το συγκλονιστικό «κατηγορώ» των νέων παιδιών. Θέλουμε να πιστεύουμε πως όλα αυτά φέρουν μέσα τους το «σπέρμα» και της δικής μας άοκνης προσπάθειας μέσα στη νεολαία, εκεί που ζει, μορφώνεται, ψυχαγωγείται, για την αφύπνιση και ριζοσπαστικοποίηση συνειδήσεων, για το κέρδισμά τους και την ένταξή τους καταρχήν στο δρόμο του αγώνα, αλλά και στην οργανωμένη ζωή και δράση, στις γραμμές της ΚΝΕ. Θέλουμε να πιστεύουμε ότι αυτοί οι αγώνες διαπερνώνται από ένα κόκκινο νήμα, συνέχεια ο ένας του άλλου, έκφραση των διεργασιών που έχουν γίνει στις νεολαιίστικες συνειδήσεις και εξακολουθούν να γίνονται μιας και δεν πρόκειται για έργο της μιας πράξης αλλά για διαδικασία πολύχρονη και επίμονη.
Πολλοί μίλησαν για «αυθόρμητα» ξεσπάσματα, χωρίς στόχους και προσανατολισμό. Δεν ήταν έτσι. Θα ήθελαν να είναι έτσι. Τα αιτήματα που ακούστηκαν τα τελευταία χρόνια από χιλιάδες νέους, η διάρκεια, οι μορφές της πάλης τους δείχνουν μια κλιμακούμενη ωρίμανση, δείχνει πως οι νέοι κατανοούν τις αιτίες και τους ενόχους. Και βεβαίως δικαιώνει την επιλογή της ΚΝΕ να δουλεύει στο κίνημα της νεολαίας, να του ανοίγει δρόμους, μπαίνοντας η ίδια στην πρώτη γραμμή, να αφουγκράζεται τις αγωνίες και τις προσδοκίες τους.
Δικαιώνει την πίστη μας πως δεν υπάρχουν «χαμένες γενιές», την εμπιστοσύνη μας στους νέους εργάτες, μαθητές, φοιτητές και στη δύναμή τους που πολλαπλασιάζεται όταν ενώνονται με την εργατική τάξη και το λαϊκό κίνημα για τα κοινά τους συμφέροντα.
Ερώτηση: Εχει ήδη μεσολαβήσει πάνω από μια δεκαετία από τις αντεπαναστατικές ανατροπές στις πρώην σοσιαλιστικές χώρες. Πόσο μεγάλη ήταν η επίδραση αυτής της εξέλιξης στις γραμμές της ΚΝΕ; Και πόσο εύκολη ήταν η μετέπειτα πορεία της «κόντρα στο ρεύμα»;
Απάντηση: Η ανατροπή του σοσιαλιστικού συστήματος στην Ανατολική και Κεντρική Ευρώπη, οι αρνητικές εξελίξεις στο συσχετισμό δυνάμεων στο κόσμο, η κρίση του κομμουνιστικού κινήματος στα τέλη της δεκαετίας του ’80, σαφώς και επέδρασαν στην πορεία της ΚΝΕ. Η κρίση στο Κόμμα όπως είναι φυσικό επέδρασε και στην οργάνωσή μας. Κυριάρχησε εκείνη τη περίοδο η αντίληψη ότι ο σοσιαλισμός χρεοκόπησε ότι ο μαρξισμός-λενινισμός είναι ιδεολογία ουτοπική, λαθεμένη. Κυριάρχησαν ταυτόχρονα αυταπάτες και ψευδαισθήσεις ότι ο ιμπεριαλισμός μπορεί να αποκτήσει ανθρώπινο πρόσωπο, γενικότερα έφτασαν στο απόγειο οι οπορτουνιστικές αντιλήψεις, κορυφώθηκαν οι επιδράσεις τους στο κομμουνιστικό κίνημα διεθνώς.
Σε εποχές αποστράτευσης, «αντι-ηρωικές», υποχώρησης του εργατικού κινήματος και του ευρύτερου λαϊκού κινήματος, κατά συνέπεια και του νεολαιίστικου, η οργάνωσή μας, με την πολιτική και ιδεολογική καθοδήγηση του ΚΚΕ και ακολουθώντας τη δική του πορεία ανασυγκρότησης, ανασυγκροτήθηκε και η ίδια κόντρα στο ρεύμα. Κατάφερε να ξανακερδίσει τη θέση της στο κίνημα της νεολαίας πρωτοστατώντας στους αγώνες για το δικαίωμα στη μόρφωση, στη δουλιά, ενάντια στις ιμπεριαλιστικές επεμβάσεις και πολέμους ενάντια στη Νέα Τάξη Πραγμάτων, πρωτοστατώντας στην υπεράσπιση του σοσιαλισμού, των αξιών του εργατικού λαϊκού κινήματος.
Βεβαίως, δεν ήταν εύκολο, αλλά η ίδια η ζωή έδειξε πως δεν ήταν ακατόρθωτο. Η ίδια η ζωή δικαιώνει τις θέσεις του ΚΚΕ και την πορεία της ΚΝΕ, της οργάνωσης νεολαίας του ΚΚΕ. Οι χιλιάδες Κνίτες και Κνίτισες ακουμπάνε με σιγουριά στην πρωτοπορία της εργατικής τάξης της χώρας μας. Αυτό είναι που έδωσε σε δύσκολες στιγμές -και δίνει και σήμερα- τη δύναμη στην ΚΝΕ, η οποία συνεχίζει 35 χρόνια τώρα να βρίσκεται στην πρώτη γραμμή των αγώνων, τη δύναμη να αντέξει και να ξεπεράσει δυσκολίες, να καταφέρει να ανασυγκροτηθεί σε δύσκολες συνθήκες, να σημειώσει σημαντικές επιτυχίες.
Ερώτηση: Τι προσφέρει η ΚΝΕ στο νέο που θα επιλέξει την ένταξη στις γραμμές της;
Απάντηση: Ο διαπαιδαγωγητικός ρόλος της ΚΝΕ πηγάζει από το χαρακτήρα της σαν μαζική πολιτική Κομμουνιστική οργάνωση νεολαίας που καθοδηγείται από το ΚΚΕ. Μέσα από τη ζωή στην ΚΝΕ τα μέλη της μαθαίνουν να είναι μαχητές, να αντιμετωπίζουν με διαφορετικό τρόπο τον κόσμο και τη ζωή. Να στέκονται αισιόδοξα, αγωνιστικά και όχι μοιρολατρικά απέναντι στη ζωή, γνωρίζοντας ότι μπορούν να πάρουν τις τύχες τους στα χέρια τους, γιατί η θεωρία μας, ο μαρξισμός - λενινισμός, είναι όπλο όχι μόνο για να εξηγήσουμε αλλά και για να αλλάξουμε το κόσμο. Η οργανωμένη πάλη δεν είναι μια εύκολη επιλογή σήμερα για τη νεολαία. Η ίδια η αντικειμενική πραγματικότητα βάζει χίλια δύο εμπόδια σε αυτή την επιλογή, ελάχιστος ελεύθερος χρόνος, η αβεβαιότητα για το μέλλον, η ανασφάλεια, τα ατομικιστικά πρότυπα ζωής αλλά και η γενικότερη κατάσταση στο λαϊκό και εργατικό κίνημα δε διαμορφώνουν όρους μαζικής στράτευσης στο κίνημα. Οι νέοι μέσα από τις γραμμές τις ΚΝΕ προσπαθούν να μάθουν να δρουν συλλογικά, να μάθουν την ανιδιοτελή προσφορά στο σύνολο, να διαμορφώνονται σαν ποιοτικά διαφορετικές προσωπικότητες. Τα μέλη της ΚΝΕ δίνουν καθημερινές μεγάλες και μικρές μάχες παλεύοντας για επιμέρους αλλά και κεντρικούς πολιτικούς στόχους. Μέσα από αυτές τις μάχες κερδίζουμε εμπειρία, βγάζουμε συμπεράσματα. Κάθε στιγμή οργανωμένης ζωής έχει το δικό της βάρος στη διαμόρφωση του νέου Κομμουνιστή για αυτό και δεν πρέπει να υποτιμάται, γι’ αυτό και πρέπει με μεγάλη φροντίδα να αντιμετωπίζεται κάθε στιγμή δράσης, λειτουργίας, ζωής μέσα στην οργάνωση. Η εφαρμογή των αρχών λειτουργίας μας δεν είναι μόνο βασικό εργαλείο για την αποτελεσματική δράση μας σαν οργάνωση αλλά ταυτόχρονα και βασικό εργαλείο για την διαπαιδαγώγηση νέων Κομμουνιστών.
Ερώτηση: Πριν ένα χρόνο περίπου πραγματοποιήθηκε το 8ο Συνέδριο της Οργάνωσης. Σε τι εστίασε τον προβληματισμό του και ποιους στόχους έθεσε για το διάστημα ως το επόμενο συνέδριο;
Απάντηση: Φτάνοντας στο 8ο Συνέδριο της οργάνωσης πριν ένα χρόνο και μερικούς μήνες και έχοντας διανύσει η οργάνωσή μας μια δεκάχρονη πορεία ανασυγκρότησης και δράσης, μας απασχόλησε η ανάγκη να κάνει η ΚΝΕ σημαντικά ποσοτικά και ποιοτικά βήματα. Παλεύουμε για το στόχο που περιγράφει το σύνθημα «Εμπρός για ΚΝΕ γερή και μαζική». Εχουμε πολύ δρόμο μπροστά μας και αυτό αποτυπώνεται στις διαπιστώσεις μας στα ντοκουμέντα μας. Στο 8ο Συνέδριο σταθήκαμε ιδιαίτερα στην ανάγκη να κάνουμε αποφασιστικά βήματα, βάζοντας στο κέντρο της προσοχής μας τη διαμόρφωση νέων κομμουνιστών, αυριανών μελών του ΚΚΕ. Η μαχητικότητα η αγωνιστικότητα, ο ενθουσιασμός από μόνα τους όμως δε φτάνουν σε αυτή την προσπάθεια. Ο αγώνας δεν εξελίσσεται ευθύγραμμα, οι μάχες έχουν δύσκολες καμπές, τα συμπεράσματα μόνο με βάση την ατομική μας εμπειρία μπορεί να είναι και υποκειμενικά, επιφανειακά.
Συνεπώς το ζήτημα της πολιτικής μόρφωσης των μελών και των στελεχών της ΚΝΕ είναι κρίσιμο ζήτημα. Η γνωριμία με το μαρξισμό λενινισμό είναι απαραίτητη όχι μόνο για να αντέχουμε στις δυσκολίες της εποχής, αλλά για να μπορούμε καλύτερα να αφομοιώνουμε την επιλογή της οργανωμένης ένταξης. Να φτάνουμε από τα πρώτα ερεθίσματα και τον ενθουσιασμό στη συνειδητοποίηση μιας επιλογής, που είναι επιλογή ζωής. Η σχέση των νέων Κομμουνιστών με τη θεωρία μας είναι σχέση που πηγάζει από το ρόλο και το χαρακτήρα της ΚΝΕ, σαν νεολαία του ΚΚΕ και είναι απαραίτητος όρος για να κάνουμε συνολικά βήματα στη διαμόρφωση ώριμων κομμουνιστών. Η συνεχής προσπάθεια για τη γνώση του μαρξισμού λενινισμού αποτελεί όρο για να αφομοιώνεται η πολιτική του Κόμματος, η τακτική μας. Να γίνεται πιο αποτελεσματική η δράση μας για το κέρδισμα της νεολαίας, να υλοποιούνται οι στόχοι μας, η προσπάθεια μας η νεολαία να αποτελέσει σημαντική δύναμη στη προοπτική της οικοδόμησης του ΑΑΔ Μετώπου. Η γνώση του μαρξισμού λενινισμού αποτελεί παράλληλα για τα μέλη της ΚΝΕ ένα ισχυρό όπλο για τη γενικότερη κοσμοθεωρητική αντίληψη της πραγματικότητας, της ζωής, των δυσκολιών της σε συνθήκες που η αβεβαιότητα, η ασάφεια για το μέλλον σε συνδυασμό με την αμορφωσιά του σχολείου δημιουργεί προσωπικότητες γεμάτες ανασφάλεια και φοβίες.
Ο διαπαιδαγωγητικός ρόλος της ΚΝΕ έχει και ευρύτερο χαρακτήρα. Δεν περιορίζεται μόνο στις γραμμές της. Στο βαθμό που οι Κνίτες έχουν πρωτοπόρα δράση γίνονται σημείο αναφοράς για τη νεολαία του χώρου τους. Παράλληλα λειτουργούν διαπαιδαγωγητικά για τους νέους του χώρου τους, στο βαθμό που καταφέρνουν να προβάλλουν τα ιδανικά και τις αξίες της αλληλεγγύης, του διεθνισμού, του σοσιαλισμού, να αντιπαλεύουν τα ιδεολογικά σκουπίδια του καπιταλισμού, τις αξίες του ατομικισμού, της υποκουλτούρας, της ναρκοκουλτούρας.
Η πορεία λοιπόν για την παραπέρα ενδυνάμωση και ισχυροποίηση της ΚΝΕ, του ρόλου της σαν σχολειό διαμόρφωσης νέων Κομμουνιστών σημαίνει και συστηματική προσπάθεια να ενισχυθούν τα διαπαιδαγωγητικά χαρακτηριστικά στη λειτουργία της οργάνωσης.