Η πορεία της ιδεολογικής δουλειάς απ’ το 21ο στο 22ο Συνέδριο. Αποτελέσματα, συμπεράσματα και σχεδιασμός για την αναβάθμιση της καθοδηγητικής δουλειάς


Απόφαση της ΚΕ του ΚΚΕ

Α. ΓΕΝΙΚΗ ΕΚΤΙΜΗΣΗ ΑΝΑΓΚΩΝ ΚΑΙ ΑΔΥΝΑΜΙΩΝ ΤΗΣ ΙΔΕΟΛΟΓΙΚΗΣ - ΜΟΡΦΩΤΙΚΗΣ ΔΟΥΛΕΙΑΣ ΩΣ ΓΕΝΙΚΟ ΚΑΘΟΔΗΓΗΤΙΚΟ ΚΑΘΗΚΟΝ

Στο διάστημα από το 21ο στο 22ο Συνέδριο, διατρέχοντας όλο το Κόμμα από πάνω έως κάτω, στην ιδεολογική πάλη κυριάρχησαν ο ιμπεριαλιστικός πόλεμος στην Ουκρανία και στη Μέση Ανατολή, ζητήματα αστικής διαχείρισης με βασικές αιχμές την έλλειψη υποδομών πολιτικής προστασίας από φυσικά φαινόμενα, ασφάλειας μαζικών μεταφορών, φροντίδας υγείας, εκπαίδευσης, καθώς και υπεράσπισης του εργατικού και λαϊκού (αγροτικού, επαγγελματιών πόλεων, συνταξιούχων) εισοδήματος και των συνθηκών εργασίας, αναδεικνύοντας ταυτόχρονα ζητήματα όπως ανάπτυξη για ποιον, καπιταλιστική οικονομική κρίση και ανάπτυξη, πράσινη και ψηφιακή μετάβαση και άλλα, διαπλεκόμενα με τα επίκαιρα ζητήματα της αναμόρφωσης του αστικού πολιτικού συστήματος, τη στρατηγική αντίληψή μας για τη μη συμμετοχή σε κυβερνήσεις στο πλαίσιο του καπιταλισμού κλπ. Αυτά αποτέλεσαν βασικούς άξονες της τρέχουσας πολιτικής πάλης που αφορούσε και τις 5 εκλογικές μάχες (2 βουλευτικές, 2 γύρους Τοπικών-Περιφερειακών, Ευρωβουλευτικών).

Σε αυτήν τη βάση διαμορφώθηκε ιδιαίτερα ο άξονας της ιδεολογικοπολιτικής πάλης σχετικά με την αναμόρφωση του αστικού πολιτικού συστήματος και τη σοσιαλδημοκρατία (ΣΥΡΙΖΑ, ΠΑΣΟΚ κυρίως), το οπορτουνιστικό ρεύμα, αλλά και τα εκσυγχρονιστικά κυβερνητικά προγράμματα (ΝΔ) για την «πράσινη ψηφιακή ανάπτυξη», για το σύγχρονο αστικό επιτελικό κράτος.

Διευρύνθηκε ο προσανατολισμός των ιδεολογικοπολιτικών παρεμβάσεών μας σε νέα μέτωπα, όπως για την κοινωνική επίδραση της Τεχνητής Νοημοσύνης, των ιστορικών συμπερασμάτων ως προς καίρια στρατηγικά ζητήματα της πάλης, για την κατάκτηση της εργατικής εξουσίας, με αιχμή το «επαναστατικό 1944».

Αναπτύχθηκαν και ειδικότερα μέτωπα ιδεολογικοπολιτικής πάλης, όπως για τον ατομικό δικαιωματισμό σε σχέση με τις αστικές θεωρίες φύλου, πατριαρχίας, κινημάτων και πολιτικών «συμπερίληψης» (π.χ., με κριτήριο τη σεξουαλική συμπεριφορά), που η πάλη γενικεύτηκε με αφορμή το γνωστό νομοσχέδιο της κυβέρνησης της ΝΔ.

Η επεξεργασία του ιδεολογικού μετώπου αποτέλεσε κύριο καθήκον του ΠΓ της ΚΕ, με ιδιαίτερη χρέωση σε αυτήν της Ιδεολογικής Επιτροπής της ΚΕ και με την αποφασιστική συμβολή των Τμημάτων της ΚΕ, καθώς και των Γραφείων Περιοχής σε θέματα που αφορούσαν κυρίως το χώρο ευθύνης τους. Συνολικά, τα περισσότερα από αυτά συζητήθηκαν και διαμορφώθηκαν στα ανώτερα καθοδηγητικά όργανα –ΚΕ και ΠΓ της ΚΕ– και προωθήθηκαν προς τα αμέσως επόμενα όργανα –ΕΠ και ΤΕ. Σε γενική κατεύθυνση, διοχετεύτηκαν προς τις ΚΟΒ μέσω είτε ΓΣ των ΚΟΒ είτε του δικτύου εσωκομματικής μόρφωσης και των κομματικών εντύπων.

Υπάρχουν θετικά παραδείγματα απ’ την προσπάθεια να αναπτυχθεί η καθοδηγητική ικανότητα για τη διασφάλιση της ενότητας ιδεολογικής-πολιτικής και μαζικής δράσης, με θεματικές συζητήσεις, αξιοποίηση της αρθρογραφίας της ΚΟΜΕΠ και των μαθημάτων στις ΚΟΒ, σε ορισμένες Περιοχές. Αξιοποιήθηκαν επίσης πολύμορφα (με εκδηλώσεις, βιβλιοπαρουσιάσεις, εκθέσεις, προβολές ταινιών κλπ.) μια σειρά σημαντικές ιστορικοί επέτειοι (π.χ. 100 χρόνια Λένιν, 80 χρόνια απ’ την Απελευθέρωση κλπ.).

Ωστόσο, όσο πάμε προς τα κάτω, οι σημαντικές επεξεργασίες μας και η γενίκευση της πλούσιας πρακτικής πείρας περιορίζεται, γιατί κατακερματίζονται σε αποσπασματική, ευκαιριακή κατά θέμα δράση.

Όσον αφορά το δίκτυο εσωκομματικής μόρφωσης, αυτό στηρίχτηκε στο μηχανισμό της ιδεολογικής δουλειάς (ΙΕ ΕΠ και ΤΕ κυρίως), που στήριξε Σχολές ΕΠ, Ενδιάμεσες Σχολές και Σχολές Δόκιμων Μελών.

Για την τετραετία αθροιστικά παρουσιάζεται ένας σημαντικός όγκος μαθημάτων σε συνελεύσεις ΚΟΒ, ακόμα και συζητήσεων σε ΤΕ. Στα θετικά της τετραετίας οφείλουμε να συνυπολογίσουμε την ουσιαστική στήριξη των ιδεολογικών μαθημάτων σε επίπεδο Τομεακών Επιτροπών και ΚΟΒ, καθώς και στις σχολές δόκιμων μελών και οπαδών, από μεγάλο μέρος των στελεχών των ΕΠ και ΤΕ, που τα περισσότερα ήταν στελέχη γενικής καθοδηγητικής δουλειάς (σε καθοδήγηση Οργανώσεων και άλλων τομέων δουλειάς πέραν της χρέωσης των ιδεολογικών υπευθύνων των οργάνων, επίσης κομματικών στελεχών συνδικαλιστών κλπ.). Τα θετικά αυτά βήματα δεν επαρκούν.

Χωρίς να υποτιμάμε την αξία τους, δεν πρέπει να μας κρύψουν σημαντικές αδυναμίες, που αποτελούν «βαρίδια» σε μεγάλο βάθος χρόνου, που εμποδίζουν τη σφυρηλάτηση των απαιτούμενων κομμουνιστικών χαρακτηριστικών στις σημερινές πολύ πιο απαιτητικές συνθήκες, γι’ αυτό άλλωστε και δεν τις συγκρίνουμε με προηγούμενες δεκαετίες όπου η ιδεολογική δουλειά ήταν πολύ πιο αδύνατη συνολικά σε όλο το Κόμμα και την ΚΝΕ.

 

Πού εντοπίζουμε καταρχάς ορισμένα κύρια προβλήματα:

Ο σχεδιασμός, η οργάνωση, ο έλεγχος της καθημερινής ιδεολογικής, πολιτικής και μαζικής παρέμβασης δεν πραγματοποιείται με αποφασιστική συνέπεια και συνέχεια στη βάση της διαλεκτικής σχέσης επαναστατικής θεωρίας - επαναστατικής πράξης. Αυτό το πρόβλημα εκδηλώνεται:

α) Μέσω της στασιμότητας, ακόμα και πτώσης στην αγορά - μελέτη - αξιοποίηση του Ριζοσπάστη, της ΚΟΜΕΠ, του ιδεολογικού - πολιτικού - ιστορικού κλπ. βιβλίου, του Οδηγητή.

β) Με χρονικά διαστήματα αναβολών-αναστολών στη γενική ή την ειδική συζήτηση ιδεολογικών και θεωρητικών θεμάτων (περίοδος πανδημίας και των 5 αλλεπάλληλων εκλογικών μαχών από Απρίλη 2023 έως Οκτώβρη 2023 και από Απρίλη 2024 έως Ιούνη 2024).

γ) Στην αδυναμία ιδεολογικής προετοιμασίας αρκετών νέων δυνάμεων που αφορά και την ανάγκη ενίσχυσης της κομμουνιστικής αφομοιωτικής ικανότητας της ΚΝΕ, αλλά και την ιδεολογική προετοιμασία αγωνιστών από το εργατικό και το λαϊκό κίνημα.

δ) Στην αδυναμία πολύπλευρης ανάπτυξης στελεχών, με αποτέλεσμα την υπερχρέωση κάποιων στελεχών, προβλήματα στη διάταξη στελεχών, στη στελέχωση βοηθητικών επιτροπών.

ε) Στη σχετική αδυναμία μεγάλου μέρους των μελών μας και των ΚΟΒ για σταθερή δουλειά στο χώρο ευθύνης τους με την ουσία του Προγράμματος του Κόμματος: Την επιχειρηματολογημένη διαφώτιση για την ανωτερότητα του σοσιαλιστικού τρόπου παραγωγής στην ικανοποίηση βασικών λαϊκών αναγκών, για τις συνθήκες της σοσιαλιστικής επανάστασης και την αναγκαιότητα η δουλειά σ’ όλες τις συνθήκες να υπηρετεί τη συγκέντρωση δυνάμεων γι’ αυτήν, για το τι κίνημα χρειάζεται για να ανοίξει ο δρόμος της ανατροπής, σε τελευταία ανάλυση για τη σημασία ισχυροποίησης του ΚΚΕ σε κάθε χώρο δουλειάς και κάθε περιοχή. Η ανάπτυξη του ιδεολογικού-μορφωτικού επιπέδου δε συμβάλλει μόνο στην ιδεολογική διαπάλη, συμβάλλει στην κατανόηση μεθοδολογίας και κριτηρίου για την οργάνωση της καθοδηγητικής δουλειάς και της καθημερινής παρέμβασης.

Με βάση τα όσα κατέληξε η ΚΕ σε προηγούμενη συνεδρίασή της για το περιεχόμενο του 22ου Συνεδρίου, θα συζητήσει την επείγουσα ανάγκη της ουσιαστικής αντιστοίχισης της καθοδηγητικής δουλειάς, της εσωκομματικής ζωής και της καθημερινής δράσης με τη στρατηγική μας. Σε καμιά περίπτωση δεν επαρκεί η όποια πρόοδος έγινε στην αφομοίωσή της από τις δυνάμεις μας μετά το 21ο Συνέδριο.

Απαιτούνται πιο γρήγορα και κυρίως πιο σταθερά βήματα για την ανάπτυξη της ικανότητας των δυνάμεών μας, πρώτα και κύρια των Οργάνων, για την αποτελεσματική προώθηση και προβολή της στρατηγικής του Κόμματος στην καθημερινή παρέμβαση και πάλη. Η ανάπτυξη αυτής της ικανότητας προϋποθέτει την ουσιαστική βελτίωση του μαρξιστικού ιδεολογικού υπόβαθρου και ευρύτερα του μορφωτικού-πολιτιστικού επιπέδου των στελεχών και μελών μας.

Η υλοποίηση αυτού του καθήκοντος αποκτά επείγουσα σημασία σε μια περίοδο γρήγορων και σύνθετων εξελίξεων, όπου αυξάνονται οι απαιτήσεις για να ανταποκριθούμε σε δύσκολες και σ’ ένα βαθμό πρωτόγνωρες συνθήκες, κατά τις οποίες η ωρίμανση των υλικών συνθηκών για το πέρασμα στο σοσιαλισμό σε ευρωπαϊκό και παγκόσμιο επίπεδο δε συνοδεύονται από ωρίμανση του υποκειμενικού παράγοντα, την απαιτούμενη ιδεολογική-πολιτική και οργανωτική ανασύνταξη του Διεθνούς Κομμουνιστικού Κινήματος. Ο ιμπεριαλιστικός πόλεμος, τόσο στην Ουκρανία όσο και στη Μέση Ανατολή, έφερε στην επιφάνεια και προϋπάρχουσες και νέες οπορτουνιστικές συγχύσεις.

Απαιτείται ετοιμότητα, πρόβλεψη για κάθε είδους εξέλιξη, ακόμα και για διαφορετικής κατεύθυνσης εξελίξεις που μπορεί να οδηγήσουν σε απότομη όξυνση της ταξικής πάλης ή σε νέα οπισθοχώρησή της, ενώ και στις δύο περιπτώσεις προσαρμόζεται η ιδεολογική-πολιτική παρέμβαση του αντιπάλου, του κρατικού και εργοδοτικού μηχανισμού που αξιοποιεί και τις νέες επιστημονικές-τεχνολογικές δυνατότητες στην επιδίωξη ενσωμάτωσης της λαϊκής δυσαρέσκειας και καταστολής του κινήματος.

Σήμερα η αναβάθμιση της ιδεολογικοπολιτικής αστικής παρέμβασης δεν αφορά μόνο την αναμόρφωση του αστικού πολιτικού συστήματος και του αστικού κράτους (επιτελικό ψηφιακό κράτος), την προσπάθεια αναστύλωσης της σοσιαλδημοκρατίας και στοίχισης του λαού πίσω απ’ τους στόχους του κεφαλαίου για την «αύξηση της ανταγωνιστικότητας και τη γεωπολιτική αναβάθμιση της χώρας», τον εγκλωβισμό στο αστικό δίπολο εθνικισμού-κοσμοπολιτισμού, ως δύο όψεις της αστικής ιδεολογίας. Αφορά τη βαθύτερη αστική επίθεση διάβρωσης και υπονόμευσης της διαμόρφωσης ταξικής συνείδησης στην εργατική τάξη, ιδιαίτερα στις νεότερες παραγωγικές ηλικίες, γενικότερα στη νεολαία, που εκφράζεται και με τη σχεδιασμένη προώθηση των αντιλήψεων του σύγχρονου υποκειμενικού ιδεαλισμού (όπως του ατομικού αυτοπροσδιορισμού-δικαιωματισμού, του αλλεπάλληλου επαναπροσδιορισμού φύλου ή άφυλης ταυτότητας, της ανορθολογικής σκέψης, που εναλλάσσονται με συνολικά αντιεπιστημονικά μεσαιωνικού χαρακτήρα πισωγυρίσματα που οδηγούν σε ρατσιστικές, φασιστικές, οπισθοδρομικές και αντιδραστικές από κάθε άποψη θέσεις).

Η αστική ιδεολογική επίθεση, εκτός των άλλων, αξιοποιεί την υποβάθμιση της κριτικής ικανότητας που φτάνει στα όρια του λειτουργικού αναλφαβητισμού, όπου το αστικό εκπαιδευτικό σύστημα οδηγεί μεγάλο τμήμα της νεολαίας.

Τα κενά βασικών μαρξιστικών γνώσεων και τα προβλήματα που εκφράστηκαν, για παράδειγμα, κατά τη συζήτηση της Απόφασης της ΚΕ για τον πολιτικό γάμο και την τεκνοθεσία ομόφυλων ζευγαριών, οι σχετικές καθυστερήσεις σε σχέση με τις ανάγκες που υπάρχουν ακόμα στις επεξεργασίες μας για νέα επιστημονικά και τεχνολογικά επιτεύγματα, όπως τα μέσα κοινωνικής δικτύωσης και ενημέρωσης, τη Διαστημική και τις επιπτώσεις της και τόσα άλλα, υπογραμμίζουν το ύψος των καθυστερήσεων, αλλά και των σημερινών απαιτήσεων για την εύστοχη διαπάλη με τις αστικές ερμηνείες των σύγχρονων κοινωνικών επιστημονικών και τεχνολογικών εξελίξεων.

Σε έκταση και βάθος, με σταθερότητα, όλα τα καθοδηγητικά όργανα, ξεκινώντας από την ΚΕ, αξιοποιώντας τη νέα πείρα που συγκεντρώσαμε, πρέπει ν’ αναμετρηθούμε με σημαντικές εντοπισμένες αδυναμίες και καθυστερήσεις, για να πετύχουμε στην πράξη την άνοδο σε μια ανώτερη ποιοτικά καθοδηγητική δουλειά, σύμφωνα με τα κριτήρια που θέσαμε στο 21ο Συνέδριο, με βάση τη στρατηγική μας, ώστε σε καμιά φάση εξέλιξης της καθημερινής ταξικής πάλης αυτή να μην αποσπάται από τη στρατηγική.

Πιο ενιαία και ουσιαστικά να συνειδητοποιήσουμε ότι οι στόχοι της ολόπλευρης και πολύπλευρης οργανωτικής ισχυροποίησης του Κόμματος παραμένουν σε μεγάλο βαθμό αποσπασμένοι από την προσπάθεια ιδεολογικοπολιτικής ισχυροποίησης, ότι το σύνολο της καθοδηγητικής δουλειάς πρέπει να καθορίζεται από τη στρατηγική μας σε όλες τις συνθήκες και να στηρίζεται σταθερά και πολύπλευρα από την κομμουνιστική ιδεολογική μορφωτική δουλειά. Σε αυτήν την κατεύθυνση να ενισχυθεί συνολικά η ικανότητα για επεξεργασία της ιδεολογικοπολιτικής διαπάλης σε κάθε κίνημα, εργασιακό χώρο, γενικότερα χώρο ευθύνης, ώστε η διεύρυνση των δεσμών μας και η απαραίτητη και κρίσιμη αλλαγή των συσχετισμών μέσα στο κίνημα, σε τελευταία ανάλυση, να υπηρετεί τη στρατηγική μας.

Πρόκειται για ένα σύνθετο πρόβλημα που αποτυπώνεται σε καθοδηγητικές αδυναμίες ως προς τη διάταξη στελεχών, πολιτικής ανάπτυξής τους, ιεράρχησης καθηκόντων, επομένως κι εξασφάλιση του απαιτούμενου χρόνου προετοιμασίας, ώστε να διαχέονται σταθερά και επαναλαμβανόμενα από πάνω προς τα κάτω οι κεντρικές επεξεργασίες και άξονες της ιδεολογικής πάλης με τα αστικά και οπορτουνιστικά ρεύματα. Να αφομοιώνεται ουσιαστικά απ’ τις ΚΟΒ η γενίκευση της πείρας απ’ τη διαπάλη στον ευρύτερο χώρο κάθε Τομέα και κάθε Περιοχής. Ακόμα, δεν έχει αφομοιωθεί στην πράξη ως βασικό κριτήριο εκτίμησης της δουλειάς στελεχών και Οργάνων η συμβολή τους στην αναβάθμιση του ιδεολογικού-πολιτικού περιεχομένου της δουλειάς, ενώ η οργάνωση-εκτίμηση καθηκόντων εξετάζεται συνήθως αποσπασμένα απ’ τον παραπάνω στόχο. Υπάρχει έλλειμμα σημαντικό ακόμα στη διαλεκτική σύνδεση θεωρητικής δουλειάς και πολιτικής πράξης, ακροβατεί σε πολλές περιπτώσεις ανάλογα με τον καταμερισμό δουλειάς, δεν έχει αφομοιωθεί βαθιά ότι πρόκειται για συστατικά στοιχεία της στρατηγικής, και το ένα και το άλλο, ότι είναι «νύχι - κρέας».

Στην πράξη, από αρκετές ΚΟΒ δύσκολα έρχεται εικόνα απ’ την ιδεολογικοπολιτική διαπάλη στο χώρο ευθύνης τους με βάση το Πρόγραμμα του Κόμματος (περιεχόμενο σοσιαλισμού, δρόμος κατάκτησης). Παραμένουν αντιλήψεις ότι αυτή η απαιτητική δουλειά αφορά στην ουσία μόνο έναν περιορισμένο κύκλο υποψήφιων για στρατολογία και σταθερών οπαδών ή ότι μπορούμε να την αφήσουμε για αργότερα, γιατί μπορεί να αποδυναμώσει τη διεύρυνση των δεσμών μας, με αποτέλεσμα ένα σημαντικό μέρος της κομματικής επιρροής να παραμένει στην πράξη «συνδικαλιστικοποιημένο». Αυτό εκφράζεται στην πράξη, ως ένα μεγάλο βαθμό, εξαιτίας της ισχυρής πίεσης που ασκείται στο στελεχικό και κομματικό δυναμικό, συνολικά στις γραμμές μας, από την επικρατούσα σήμερα αντίληψη στην κοινωνία, μέσα στην εργατική τάξη, στα λαϊκά στρώματα, στη νεολαία, ότι «αυτά που λέτε δεν είναι εφικτά», «δοκιμάστηκαν και απέτυχαν», «ο κόσμος δεν καταλαβαίνει», «αυτός ο κόσμος δε θα αλλάξει ποτέ» και άλλα, απόψεις που έρχονται και ως αποτέλεσμα της αντεπανάστασης, του ιστορικού πισωγυρίσματος που συντελέστηκε πριν 35 χρόνια, αλλά και του συνολικά αρνητικού συσχετισμού διεθνώς, ζητήματα που δυστυχώς οδηγούν σε υποχώρηση την πλειοψηφία των μελών του Κόμματος και της ΚΝΕ, ουσιαστικά σε παραίτηση από την προσπάθεια με επιμονή και υπομονή να διαδίδουν τη στρατηγική πολιτική μας πρόταση για το σοσιαλισμό-κομμουνισμό και τον τρόπο που θα φτάσουμε εκεί με βάση τη θεωρία μας, αλλά και την πλούσια ιστορική πείρα του ελληνικού και διεθνούς κομμουνιστικού και εργατικού κινήματος. Αυτές οι επισημάνσεις και εκτιμήσεις έχουν στόχο την εμπέδωση της αναγκαιότητας για ένταση της ιδεολογικής καθοδηγητικής δουλειάς και λειτουργίας των Οργάνων και των ΚΟΒ.

Επίσης, μέρος του προβλήματος αποτελούν και ορισμένα ζητήματα που αποτυπώνονται ως γενικευμένα στην οργάνωση και στους δείκτες της ιδεολογικής δουλειάς: Φαινόμενα στασιμότητας και υποχώρησης στην υλοποίηση του προγράμματος εσωκομματικής-εσωΚΝίτικης μόρφωσης, που ξεκινούν απ’ την αποσπασματική υλοποίησή του ως «παράλληλο καθήκον» και φτάνουν σε φαινόμενα μείωσης αριθμού σχολών, αύξησης διαρροών, αναβολών και τυπικής διεκπεραίωσης των μαθημάτων, χωρίς τη διασφάλιση των απαιτούμενων προϋποθέσεων πριν, στη διάρκεια και μετά από τον κύκλο μαθημάτων. Καταγράφονται με διαβαθμίσεις μεταξύ των Οργανώσεων προβλήματα εκτεταμένων απουσιών, αναβολών, επιπέδου διδασκαλίας και κυρίως λειψής εμπλοκής των Οργάνων. Καταγράφονται μεγάλα κενά σε στοιχειώδεις γνώσεις πολιτικής οικονομίας και διαλεκτικού-ιστορικού υλισμού.

Αναδεικνύεται η ανάγκη διαμόρφωσης μιας νέας εκπαιδευτικής βαθμίδας βασικών γνώσεων, απ’ την οποία θα περάσουν τμηματικά και υποχρεωτικά όλα τα μέλη των ΚΟΒ, αλλά και αντιμετώπιση των εντοπισμένων προβλημάτων και απ’ τη σκοπιά της συνειδητής πειθαρχίας.

Από την πλευρά των Κομματικών Οργανώσεων απαιτείται ανάληψη ουσιαστικής ευθύνης για τη στήριξη της ιδεολογικής δουλειάς στην ΚΝΕ ως προς το πρόγραμμα, την οργάνωση και το δημιουργικό έλεγχο υλοποίησής της και κατά κατηγορίες: Μαθητές, φοιτητές, εργαζόμενοι. Αυτό αφορά όλες τις πλευρές, απ’ την υλοποίηση του προγράμματος εσωΚΝίτικης μόρφωσης μέχρι την επεξεργασία και εξειδίκευση της ιδεολογικοπολιτικής διαπάλης στο χώρο ευθύνης κάθε οργάνωσης. Αφορά και τη σύνδεση της μαρξιστικής μορφωτικής δουλειάς με την απόκτηση αξιών που καθορίζουν τη μαχητική, κομμουνιστική στάση ζωής.

– Η αντιμετώπιση του χαμηλού βαθμού (σε σχέση με τις δυνατότητες και τις οργανωμένες δυνάμεις μας) διακίνησης και αξιοποίησης του Ριζοσπάστη, της ΚΟΜΕΠ και των εκδόσεων της Σύγχρονης Εποχής. Το γεγονός ότι ο Ριζοσπάστης δεν έχει γίνει κρίκος για τη συνολική αναβάθμιση της καθημερινής καθοδηγητικής δουλειάς και η ΚΟΜΕΠ δεν αξιοποιείται ως απαραίτητο ιδεολογικό εφόδιο καθοδηγητικής δουλειάς, τουλάχιστον μέχρι το επίπεδο των ΤΓ και όλων των δυνάμεων με ευθύνη στα κινήματα. Τα επίπεδα διακίνησης αντανακλούν το χαμηλό βαθμό ειδικής ιδεολογικής δουλειάς σε αρκετά όργανα (θεματικές συζητήσεις, αφομοίωση γενικών επεξεργασιών - κεντρικών ημερίδων κλπ.), καθώς και θέματα διάταξης στελεχών, όπου πρέπει να υπολογίζεται και ο χρόνος που απαιτείται για αυτομόρφωση.

Αυτές οι ελλείψεις εκφράζονται και στην αδυναμία σχεδιασμού της ιδεολογικοπολιτικής διαπάλης, ώστε να μην περιορίζεται στις απαντήσεις των επιχειρημάτων και της πίεσης του αντιπάλου, αλλά να διεξάγεται με όρους ιδεολογικοπολιτικής αντεπίθεσης, με πρωτοβουλίες που φωτίζουν το βαθύτερο ιδεολογικοπολιτικό περιεχόμενο των θεμάτων και την υπεροχή του σοσιαλισμού, την εκλαΐκευση της θετικής και αρνητικής πείρας της σοσιαλιστικής οικοδόμησης του 20ού αιώνα.

– Η αντιμετώπιση των κενών στη διαμόρφωση της αναγκαίας υποδομής, πρώτα και κύρια στη στελέχωση και σταθερή λειτουργία των Ιδεολογικών Επιτροπών. Σε αρκετές περιπτώσεις παραμένει χαμηλός ο βαθμός ουσιαστικής στήριξής τους από τους Γραμματείς των ΤΕ, εξασφάλισης ουσιαστικής συνεργασίας με τα Γραφεία ΚΟΒ ώστε να ξεπεραστεί η γραφειοκρατική προώθηση βοηθητικών υλικών, να υπάρχει συλλογική αξιολόγηση και βοήθεια μελών και στελεχών.

– Παραμένει ως οργανωτικό ζήτημα η σε μεγάλο βαθμό έλλειψη αυτοτελούς συγκρότησης και λειτουργίας των Ομάδων Οικονομίας, Ιστορίας, ώστε να εξασφαλιστεί η απαιτούμενη εξειδίκευση, να μη βαραίνει τις ΙΕ. Είναι άλλο ζήτημα πώς θα ενιαιοποιείται η καθοδήγησή τους σε επίπεδο υπευθύνων από Γραφεία Περιοχής και Τομέων, αλλά με την κατάλληλη επιλογή υπευθύνων των Επιτροπών και χωρίς τη χρέωση ετεροβαρών καθηκόντων.

Το ζήτημα της σχέσης Οργάνων και ΤΕ και Τμημάτων επεξεργασίας θέσεων - εξειδίκευσης παρέμβασης πρέπει ν’ αναγνωριστεί και να ενισχυθεί στην πράξη σε επίπεδο ΚΕ, με ευθύνη του ΠΓ και της Γραμματείας. Τα βήματα που έχουν γίνει δεν είναι σταθερά, ενώ παρατηρούνται και πισωγυρίσματα.

Γενικότερα, απαιτείται να αυξηθεί ο συντονισμός Οργανώσεων και βασικών μελετητικών Τμημάτων της ΚΕ για την επεξεργασία της παρέμβασης και της διαπάλης, π.χ., η στροφή στην πολεμική οικονομία στους κλάδους, η υλοποίηση προγραμμάτων Πολιτικής Προστασίας στις Περιφέρειες, η διαπάλη στην εκπαίδευση σε θέματα Ιστορίας, θεωριών περί φύλων, αισθητικής, παιδαγωγικής κ.ά.

Από τις συζητήσεις στις ΕΠ Αποφάσεων της ΚΕ, όπως για τον ιμπεριαλιστικό πόλεμο, το περιεχόμενο της Πολιτικής Πληροφόρησης, φαίνεται μια πρόοδος σε αυτό το επίπεδο στελεχών, η οποία όμως ακόμα δε φαίνεται καθαρά στον τρόπο καθοδήγησης των παρακάτω Οργάνων.

Είναι λοιπόν ζήτημα εμβάθυνσης, σταθερότητας, επιμονής, ώστε να έχουμε πιο γενικευμένα θετικά αποτελέσματα στα ζητήματα καθοδήγησης, σύμφωνα με τα κριτήρια που θέσαμε στο 21ο Συνέδριο. Στα επόμενα χρόνια να εξασφαλίσουμε ενιαίο και συνεχή προσανατολισμό με σωστή αξιοποίηση των τρεχουσών εξελίξεων, των ιδιαιτεροτήτων της τρέχουσας πολιτικής στιγμής και των κινηματικών καθηκόντων.

 

Σε αυτήν την κατεύθυνση αξιοποιούμε και διευρύνουμε ό,τι σημαντικό πετύχαμε στην περίοδο από το 21ο στο 22ο Συνέδριο:

1. Την επιβεβαίωση των προβλέψεων, εκτιμήσεων και θέσεων του Κόμματος για μεγάλα ζητήματα, όπως η εξέλιξη του ιμπεριαλιστικού πολέμου και της καπιταλιστικής οικονομίας στην ΕΕ και στη χώρα μας, ο χαρακτήρας της στροφής στην πολεμική οικονομία, σε αναδιαρθρώσεις του αστικού κράτους. Η συγκεκριμένη ικανότητα του Κόμματος στηρίχτηκε στην υλοποίηση σημαντικού μέρους των μελετητικών καθηκόντων που έθεσε το 21ο Συνέδριο, όπως τη μελέτη της υλοποίησης των στρατηγικών κατευθύνσεων της ΕΕ και την αναμόρφωση του αστικού πολιτικού συστήματος και του επιτελικού-ψηφιακού κράτους στην Ελλάδα, στην περαιτέρω διερεύνηση της σοσιαλιστικής οικοδόμησης στον 20ό αιώνα, στην πάλη με τον οπορτουνισμό σε εγχώριο και διεθνές επίπεδο.
Ειδικότερα, με τη διαφωτιστική προβολή της υπεροχής του σοσιαλισμού και τη συνέχεια της μελέτης της σοσιαλιστικής οικοδόμησης στον 20ό αιώνα, με την αξιοποίηση σημαντικών επετείων (όπως τα 100 χρόνια ΕΣΣΔ και ιδιαίτερα τα 100 χρόνια απ’ το θάνατο του Λένιν).
Το άνοιγμα της στρατηγικής αντιπαράθεσης για την επίδραση της Τεχνητής Νοημοσύνης, που έγινε σχετικά έγκαιρα, πριν εφαρμοστεί συγκεκριμένο νομοθετικό πλαίσιο στην ΕΕ.
Τη μελέτη και προβολή της ιστορικής πείρας, αξιοποιώντας τα 50 χρόνια από τον ξεσηκωμό του Πολυτεχνείου, την επαναφορά της αστικής κοινοβουλευτικής δημοκρατίας, τα «80 χρόνια απ’ το απελευθερωτικό κι επαναστατικό 1944».

2. Την άνοδο της πολιτικής επιρροής του Κόμματος, που αποτυπώθηκε στις πολιτικές μάχες της περιόδου που εξετάζουμε. Τα θετικά βήματα στην οργάνωση και ανάπτυξη αγώνων, στην ωρίμανση αρκετών στελεχών και Οργάνων, στη διαμόρφωση ενός στελεχικού δυναμικού που κατανοεί καλύτερα από πριν την ανάγκη αναβάθμισης της καθοδηγητικής δουλειάς, στήριξης της ικανότητας διαφώτισης και εκλαΐκευσης.
Διαμορφώθηκε κάποια πείρα των Οργάνων στη μεθοδολογία επεξεργασίας ανακοινώσεων και θεματικών παρεμβάσεων απ’ τη σκοπιά της συνδυασμένης ικανοποίησης των σύγχρονων λαϊκών αναγκών, ώστε να φωτίζουν την αιτία των προβλημάτων και να προβάλλουν τη διέξοδο.

3. Τη θετική επίδραση των μαθημάτων που έγιναν στις ΚΟΒ με βάση το σχεδιασμό τους, ώστε να συμβαδίζουν στο βαθμό του δυνατού με την τρέχουσα κομματική παρέμβαση και δράση, να υπάρχει επαναληπτικότητα στη διδασκαλία βασικών εννοιών και θεμάτων, να βελτιώνεται η ικανότητα στρατηγικής αντιπαράθεσης και εξειδίκευσης της διαπάλης. Φυσικά, υπάρχει διαβάθμιση ανάλογα με την προετοιμασία που έγινε σε κάθε ΚΟΒ.

4. Τη στήριξη, παρά τις καθυστερήσεις, της ΚΝΕ στη διαπάλη με το ρεύμα του ατομικού αυτοπροσδιορισμού και δικαιωματισμού, της μεταμοντέρνας άρνησης της αντικειμενικής πραγματικότητας, των πολλαπλών ταυτοτήτων κλπ.

5. Τα βήματα που έγιναν στη στήριξη των δασκάλων και στην αναβάθμιση της διδασκαλίας και του περιεχομένου των μαθημάτων στο σύστημα εσωκομματικής μόρφωσης, καθώς και στην επέκταση των σχολών οπαδών.

6. Τη διεύρυνση και αναβάθμιση της θεματολογίας της ΚΟΜΕΠ και των εκδόσεων, με την αξιοποίηση αρκετών επετειακών και θεματικών αφιερωμάτων, καθώς και τις σχετικές εκδηλώσεις, βιβλιοπαρουσιάσεις, εκθέσεις κλπ.

Πάνω σ’ αυτά να κατακτηθεί στην πράξη η διαμόρφωση και υλοποίηση ενός ολοκληρωμένου σχεδιασμού σταθερής ένταξης της ιδεολογικής, κομμουνιστικής μορφωτικής δουλειάς στο πρόγραμμα της κομματικής λειτουργίας και δράσης όλων των καθοδηγητικών Οργάνων και Οργανώσεων· ενός σχεδίου που θα συμβάλλει στην οργανική ένταξη στη δράση των ιδεολογικοπολιτικών επεξεργασιών μας, στην παρακολούθηση των εξελίξεων και στην επεξεργασία της γραμμής πάλης, αξιοποιώντας το Ριζοσπάστη, την ΚΟΜΕΠ, τις εκδόσεις της Σύγχρονης Εποχής, τα συστήματα εσωκομματικής μόρφωσης.

Βασική πλευρά αυτού του σχεδιασμού είναι η στήριξη της ΚΝΕ, με την υλοποίηση ενιαίου σχεδίου των Οργάνων Κόμματος και ΚΝΕ, που θα αγκαλιάζει όλες τις επιμέρους πλευρές.

Προϋπόθεση για την επιτυχία αυτής της προσπάθειας τα επόμενα χρόνια είναι η κατανόηση της ατομικής και συλλογικής ευθύνης για την αναβάθμιση του μορφωτικού, ιδεολογικού-πολιτικού επιπέδου στελεχών και μελών, που απαιτεί διασφάλιση χρόνου αυτομόρφωσης και ουσιαστική αξιοποίηση των συστημάτων εσωκομματικής μόρφωσης.

 

Β. ΓΙΑ ΤΟΝ ΑΝΑΛΥΤΙΚΟ ΑΠΟΛΟΓΙΣΜΟ

1. ΓΙΑ ΤΗ ΣΥΜΒΟΛΗ ΤΗΣ ΚΕ, ΤΩΝ ΟΡΓΑΝΩΝ 
ΚΑΙ ΤΗ ΣΥΓΚΡΟΤΗΣΗ ΤΩΝ ΒΟΗΘΗΤΙΚΩΝ ΕΠΙΤΡΟΠΩΝ

Το ΠΓ και η ΚΕ συνέβαλαν στον προσανατολισμό της καθοδηγητικής δουλειάς με βάση τα κριτήρια και τα καθήκοντα που προσδιόρισε το 21ο Συνέδριο, στην αντιμετώπιση του προβλήματος της αποσπασματικότητας στην καθημερινή κομματική παρέμβαση. Είχαν καθοριστική συμβολή στην επιτυχημένη διεξαγωγή σημαντικών πολιτικών μαχών και ιδιαίτερα της ιδεολογικοπολιτικής διαπάλης με τη σοσιαλδημοκρατία την περίοδο μετά το 21ο Συνέδριο.

Το ΠΓ και η Γραμματεία της ΚΕ μπορούσαν να προωθήσουν πιο αποφασιστικά το συντονισμό της δουλειάς Τμημάτων της ΚΕ, Γραφείων Περιοχής και βασικών Κομματικών Ομάδων, ώστε να διασφαλίζεται η ολοκληρωμένη επεξεργασία σύνθετων θεμάτων και η αντίστοιχη γενίκευση της πολιτικής πείρας.

Η ΚΕ έπρεπε να είναι πιο απαιτητική απ’ τον εαυτό της σχετικά με τη δημιουργική ένταξη του ιδεολογικοπολιτικού περιεχομένου σε όλες τις πλευρές της δουλειάς των ΤΕ και των ΚΟΒ, απ’ την παρακολούθηση της δράσης του αντιπάλου και την επεξεργασία της γραμμής και των στόχων συσπείρωσης και πάλης, έως την ενίσχυση της αντοχής και της μαχητικότητας των δυνάμεών μας.

Η επιμονή να συζητιούνται ουσιαστικά τα ζητήματα της ιδεολογικοπολιτικής διαπάλης και να κατεβαίνουν αντίστοιχα οι κεντρικές επεξεργασίες μέχρι τις ΚΟΒ είναι ευθύνη πρώτ’ απ’ όλα της ΚΕ και των Επιτροπών Περιοχής· όπως και η επιμονή στην ουσιαστική βελτίωση του μαρξιστικού υπόβαθρου, ως βασικού στοιχείου της καθοδηγητικής ικανότητας των στελεχών. Μετά το 21ο Συνέδριο έγιναν από τα Όργανα προσπάθειες να εξειδικεύσουν τη διαπάλη σε οικονομικά και πολιτικά ζητήματα στο χώρο ευθύνης τους. Σε αρκετές περιπτώσεις, σε συνεργασία με τα Τμήματα της ΚΕ, καταπιάστηκαν με την επεξεργασία της γραμμής παρέμβασης αυτοτελώς και μέσα στο κίνημα, με διαβαθμίσεις από Οργάνωση σε Οργάνωση.

Οι διάφορες ταχύτητες στην ιδεολογική δουλειά, η ανομοιομορφία που υπάρχει όχι μόνο σε επίπεδο Περιοχών, αλλά και μεταξύ ΤΕ σε κάθε ΕΠ, υπογραμμίζουν τις υποκειμενικές αδυναμίες γι’ αυτήν την καθυστέρηση, πέρα απ’ τις δεδομένες αντικειμενικές δυσκολίες. Αδυναμίες που αφορούν τόσο την καθοδηγητική επιμονή, όσο και την ικανότητα δουλειάς με το συγκεκριμένο απαιτητικό προσανατολισμό.

 

Ειδικότερα για την εκτίμηση της λειτουργίας του μηχανισμού της ιδεο-
λογικής δουλειάς και της σχέσης του με τα καθοδηγητικά όργανα:

Σημαντική αδυναμία παραμένει στη σταθερή λειτουργία, με καταμερισμό, των Ιδεολογικών Επιτροπών. Από τις εκθέσεις των Οργανώσεων φαίνεται ότι έχουν συγκροτηθεί ΙΕ των ΕΠ στις περισσότερες ΟΠ. Όμως η λειτουργία τους και η επαρκής στελέχωσή τους διαφέρει αρκετά από Οργάνωση σε Οργάνωση.

Υπάρχουν Οργανώσεις με μια πιο σταθερή συγκρότηση και λειτουργία σε όλη την τετραετία, άλλες που κατέκτησαν σε μια πορεία μια καλύτερη συγκρότηση και άλλες με μεγάλα προβλήματα στη συγκρότησή τους σε όλη την τετραετία.

Επίσης, στις περισσότερες ΟΠ, οι ΙΕ των ΕΠ απαρτίζονται σχεδόν αποκλειστικά από τους ιδεολογικούς υπεύθυνους των ΤΓ, γεγονός που δυσκολεύει τελικά στον καταμερισμό του εύρους των καθηκόντων που έχει στην ευθύνη της μια ΙΕ, καταλήγοντας τελικά να λειτουργεί ως συντονιστικό υπευθύνων.

Οι αδυναμίες στη λειτουργία και στο περιεχόμενο αφορούν και την πολυχρέωση στελεχών. Οι ίδιοι οι υπεύθυνοι των Γραφείων Περιοχής είναι καταμερισμένοι και σε άλλες χρεώσεις, ενώ το πρόβλημα γίνεται εντονότερο στα μέλη των ΙΕ και στους ιδεολογικούς υπεύθυνους των ΤΕ.

Μέρος αυτού του προβλήματος είναι και οι σχετικά πολύ γρήγορες εναλλαγές των υπευθύνων και των μελών των ΙΕ, που κατά καιρούς παρατηρούνται σε ΓΠ και κυρίως σε ΤΕ και δε βοηθούν στην καλή συγκρότηση και λειτουργία των ΙΕ, αλλά και σε περιπτώσεις όξυναν προβλήματα και αδυναμίες. Χρειάζεται να έχουμε υπόψη ότι η ανάδειξη και ανάπτυξη στελεχών στον τομέα της ιδεολογικής δουλειάς απαιτεί περισσότερο χρόνο σε σχέση με άλλες χρεώσεις, λόγω και της ίδιας της φύσης του αντικειμένου. Έχει διαμορφωθεί μια σειρά στελεχών που, μέσα από τις χρεώσεις τους, την παρακολούθηση κεντρικών συστημάτων εσωκομματικής μόρφωσης, την τριβή τους με μαθήματα και την παρακολούθηση της διαπάλης, θα μπορούσαν να στηρίξουν καλύτερα τη δουλειά και τη στελέχωση των ΙΕ των ΕΠ, αλλά και ενός αριθμού ΙΕ των ΤΕ, εφόσον στον καταμερισμό τους έχουν αποκλειστικά την ιδεολογική δουλειά ή τουλάχιστον ν’ αποτελεί τη βασική τους χρέωση.

Επιπλέον, αρκετές ΙΕ των ΕΠ έχουν επιφορτιστεί στην ουσία και με την ευθύνη για τη μελετητική δουλειά και επεξεργασία σχετικά με τις οικονομικές εξελίξεις στην περιοχή της ευθύνης τους και είναι πλέον ώριμο, με κατάλληλη διάταξη, να συγκροτηθούν ουσιαστικά και σταθερά σε περισσότερες Περιοχές Ομάδες Οικονομίας στο πλαίσιο της ΙΕ της ΕΠ.

Βασικό ζήτημα είναι ότι παραμένει προς κατάκτηση η ολοκληρωμένη καθοδήγηση των ΙΕ των ΕΠ με ευθύνη των ΓΠ και των επικεφαλής από τις ΕΠ (όπου υπάρχουν) ή/και μελών των ΕΠ που τις απαρτίζουν, με προσδιορισμό των αναγκών της ΕΠ και χρέωση θεμάτων, ώστε να αναλάβουν το ρόλο τους ως βοηθητικά επιτελεία για τη στήριξη της δουλειάς των καθοδηγητικών Οργάνων με τροφοδότηση επεξεργασίας της διαπάλης, εξειδίκευσης θέσεων και συμβολής στη διαμόρφωση πλαισίων πάλης, γενίκευσης της πείρας.

Αφορά τη στήριξη και την ανάθεση καθηκόντων απ’ τα Όργανα, το βαθμό εμπλοκής των Οργάνων στην υλοποίηση του προγράμματος δουλειάς, στη διάθεση στελεχών και στις απαιτήσεις για τη συγκεκριμένη εκπαίδευσή τους.

Οι αδυναμίες στη συγκρότηση-λειτουργία των ΙΕ των ΕΠ έχουν πολλαπλάσια αντανάκλαση στο επίπεδο των αντίστοιχων βοηθητικών επιτελείων των ΤΕ. Στις ΙΕ των ΤΕ, όπου υπάρχουν, εξακολουθούν να είναι σε λίγες περιπτώσεις και εξαίρεση στον κανόνα η συγκρότηση, η σταθερή λειτουργία και συμβολή στα Όργανα, κυρίως σε κάποιες μεγαλύτερες ΤΟ. Κατά κανόνα, ενώ έχουν τυπικά συγκροτηθεί κι έχει καθοριστεί η σύνθεσή τους, δεν έχουν κατακτημένη σταθερή συνεδρίαση και περιεχόμενο.

Σε όσες συνεδριάζουν σχετικά πιο τακτικά, τα θέματα με τα οποία κυρίως ασχολούνται είναι οι εκτιμήσεις των Σχολών, ο έλεγχος των μαθημάτων, της διακίνησης της ΚΟΜΕΠ, του Ριζοσπάστη και λιγότερο του βιβλίου, χωρίς και αυτά να είναι δεδομένα παντού. Είναι ακόμα πολύ λίγες οι θετικές εξαιρέσεις που κάποιες ΙΕ των ΤΕ, με την καθοδηγητική εμπλοκή των Οργάνων, έκαναν σταθερή προσπάθεια ουσιαστικής εξειδίκευσης της ιδεολογικοπολιτικής διαπάλης στο χώρο ευθύνης τους.

Εξακολουθεί –και καλώς γίνεται– να ζητιέται από τους υπεύθυνους στήριξη και βοήθεια στο περιεχόμενο και στις ιεραρχήσεις της χρέωσης σε κάθε φάση. Και από αυτό το στοιχείο αποδεικνύεται και από την ίδια την πείρα ότι, για να λειτουργήσει μία ΙΕ ως βοηθητικό επιτελείο στο ΤΓ και την ΤΕ, απαιτεί καταρχάς την απαραίτητη στήριξη από τα ίδια τα καθοδηγητικά Όργανα. Με σαφήνεια να προσδιορίζονται τα καθήκοντά της, να αναλαμβάνει δουλειά από το καθοδηγητικό όργανο, η Επιτροπή να στελεχώνεται με την κατάλληλη σύνθεση και με σαφή καταμερισμό, για να μπορέσει να ανταποκριθεί στα καθήκοντα που της ανατίθενται κάθε φορά.

 

2. ΓΙΑ ΤΑ ΕΣΩΚΟΜΜΑΤΙΚΑ ΣΥΣΤΗΜΑΤΑ ΜΟΡΦΩΣΗΣ

Από το 21ο Συνέδριο σε κεντρικό επίπεδο πραγματοποιήθηκαν 4 τμήματα Σχολής της ΚΕ, 2 τμήματα Σεμιναρίων της ΚΕ Φιλοσοφίας και Πολιτικής Οικονομίας, 3 τμήματα Σεμιναρίων της ΚΕ Στρατηγικής. Επίσης, 2 τμήματα Σεμιναρίων για Δασκάλους σε Φιλοσοφία και Πολιτική Οικονομία και 1 στη Στρατηγική (με σχεδόν διπλάσια συμμετοχή για να καλυφθούν οι άμεσες ανάγκες).

Αντίστοιχα λειτούργησαν σχολές ΕΠ, ενδιάμεσες και δοκίμων σε αρκετές ΟΠ, με μεγάλη ανομοιομορφία στον αριθμό τμημάτων, μαθητών και στους όρους διεξαγωγής τους.

Η ΙΕ της ΚΕ πήρε μέτρα ενίσχυσης των συστημάτων εσωκομματικής μόρφωσης που στόχευαν τόσο στην αντιμετώπιση ιδιαίτερων δυσκολιών (μεγάλες καθυστερήσεις και αναβολές τμημάτων λόγω μέτρων για την πανδημία, αλλά και μπροστά σε εκλογικές μάχες), όσο και στο να μετρήσουμε πιο θαρρετά και διακριτά βήματα στο στόχο του Συνεδρίου να αποκτούν τα στελέχη και τα μέλη του Κόμματος ένα αρκετά ισχυρό μαρξιστικό ιδεολογικό υπόβαθρο κι ένα ευρύ μορφωτικό πολιτιστικό επίπεδο που αποτελεί καθοριστικό εφόδιο στην καθημερινή μάχη και παρέμβασή μας στο εργατικό-λαϊκό κίνημα.

Σε αυτήν την κατεύθυνση συνεχίστηκε η προσπάθεια βελτίωσης πάνω σε μια σειρά κατευθύνσεις που είχαμε ιεραρχήσει:

• Έγινε προσπάθεια για την ανάπτυξη δασκάλων, για την ενίσχυση ενός στελεχικού δυναμικού που να μπορεί να στηρίζει όλη αυτήν τη δουλειά, ζήτημα που ιδιαίτερα μας πονάει στις βαθμίδες των Σχολών Περιοχών και των Τομέων. Πραγματοποιήσαμε Σεμινάρια Δασκάλων το 2022 και το 2024 για να καλύψουμε αυτές τις ανάγκες των Οργανώσεων. Έγιναν γενικά αχτίφ για τη βελτίωση της διδασκαλίας για δασκάλους των Περιοχών. Πραγματοποιήθηκαν σταθερά τα σχετικά αχτίφ διδασκαλίας για κάθε μάθημα για όσους θα έκαναν τα μαθήματα στις ΚΟΒ, βοηθώντας να διαμορφώνεται ένας σχετικά σταθερός πυρήνας στελεχών που ενισχύονται και μπορούν να ανταποκριθούν σε αυτές τις απαιτήσεις. Σε συνεργασία με ΙΕ των Περιοχών πραγματοποιήθηκαν αχτίφ προετοιμασίας για τις σχολές των Περιοχών, ενδιάμεσων και δοκίμων.

• Αναβαθμίσαμε το περιεχόμενο των μαθημάτων των σχολών με βάση και τις συλλογικές μας επεξεργασίες για μια σειρά ζητήματα. Τέτοιες πλευρές αφορούσαν, για παράδειγμα, τα συμπεράσματα από τους νέους τόμους του Δοκιμίου, όπως και την εμβάθυνση σε πλευρές από την ιστορία του ΔΚΚ, τη διαπάλη με τη σοσιαλδημοκρατία και τον οπορτουνισμό, που δουλέψαμε ακόμη περισσότερο, όπως και πλευρές γύρω από τη μαχητική προβολή του σοσιαλισμού ως απάντησης στον 21ο αιώνα, στη βάση της προγραμματικής μας αντίληψης.

• Η συζήτηση στις σχολές (ιδιαίτερα στα κεντρικά συστήματα, αλλά και σε ορισμένες σχολές ΕΠ και πιο σπάνια σε σχολές ΤΕ και δόκιμων μελών) έγινε προσπάθεια να αγκαλιάζει και να στηρίζει την παρέμβαση των Οργανώσεων με βάση τις ανάγκες της ιδεολογικοπολιτικής αντιπαράθεσης και τις νέες πλευρές της διαπάλης. Ζητήματα διαπάλης με τον υποκειμενικό ιδεαλισμό και το μεταμοντερνισμό εμπλουτίστηκαν στο κομμάτι της Φιλοσοφίας, όπως και πλευρές της διαπάλης γύρω από τους ιμπεριαλιστικούς ανταγωνισμούς και την αναδιάταξη των ιμπεριαλιστικών συμμαχιών, τον ιμπεριαλιστικό πόλεμο, ζητήματα γύρω από τον ψηφιακό μετασχηματισμό, τη λεγόμενη «πράσινη μετάβαση», την Τεχνητή Νοημοσύνη.

• Τα ίδια τα μαθήματα στις ΚΟΒ έδωσαν τη δική τους ενίσχυση και στο εσωκομματικό σύστημα μόρφωσης, στο βαθμό και με τις ανομοιομορφίες που πραγματοποιήθηκαν. Όπου έγιναν και με καλούς όρους, συνέβαλαν στη δημιουργία μιας υποδομής σε συντρόφους μαθητές, ιδιαίτερα για τις σχολές δοκίμων και τις ενδιάμεσες, αλλά και στην τροφοδότηση στελεχών και δασκάλων για σχολές ΕΠ και της ΚΕ, τόσο με πλευρές που η αφομοίωσή τους χρειάζεται ενίσχυση, όσο και με μια σχετική πείρα από τη διαπάλη.

• Τέλος, οι ημερίδες, οι εκδηλώσεις και οι επεξεργασίες της ΙΕ της ΚΕ και άλλων τμημάτων (Οικονομίας, Ιστορίας, Παιδείας, Υγείας κλπ.) συνέβαλαν στην αναβάθμιση των εσωκομματικών συστημάτων με νέα υλικά και πλευρές της επίκαιρης διαπάλης.

Παρ’ όλα αυτά, στην περίοδο που μεσολάβησε από το 21ο Συνέδριο συνεχίστηκαν υπάρχουσες αδυναμίες στη με καλούς όρους διεξαγωγή των σχολών και σε ορισμένες περιπτώσεις υπήρξε επιδείνωση ιδιαίτερα στα τρία πρώτα επίπεδα των σχολών στις ΟΠ:

• Στις σχολές αναδεικνύονται οι σοβαρές ελλείψεις γύρω από βασικά ζητήματα των προγραμματικών επεξεργασιών, των επεξεργασιών μας για το σοσιαλισμό, βασικών συμπερασμάτων από τη μελέτη της ιστορικής πείρας του Κόμματος. Είναι πολλά τα παραδείγματα από σχολές, ακόμα και στο κεντρικό επίπεδο, όπου καταγράφονται κενά στην επαφή και γνώση ακόμη και στοιχειωδών πλευρών των επεξεργασιών μας για το σοσιαλισμό, βασικών γνώσεων Πολιτικής Οικονομίας και Φιλοσοφίας και ασφαλώς τεράστια δυσκολία στην προσέγγιση βαθύτερων ζητημάτων. Το ζήτημα αυτό δεν αφορά μόνο τις σχολές, απλώς εκεί συχνά φωτίζεται περισσότερο.
Ασφαλώς παίζει ρόλο η χρονική απόσταση που έχει μεσολαβήσει από το 18ο Συνέδριο και την αντίστοιχη οργανωμένη εσωκομματική συζήτηση, όπως και αντίστοιχα για την Ιστορία με βάση τον (παλιό) Β΄ Τόμο. Όμως θα πρέπει να μας προβληματίσει η καθοδηγητική ευθύνη για τη σταθερή επαφή των μελών και στελεχών του Κόμματος και της ΚΝΕ με το διάβασμα και την αφομοίωση του Προγράμματος, της μαρξιστικής-λενινιστικής θεωρίας και των επεξεργασιών μας, την κατανόηση της σχέσης οικονομίας-πολιτικής.
Όπως σημειώνεται χαρακτηριστικά σε εκθέσεις Οργανώσεων, υπάρχει μεγάλη δυσκολία στο διάβασμα και στην ολοκλήρωση της βιβλιογραφίας από τους συντρόφους μαθητές σε όλα τα επίπεδα, που εκτός από τους όρους ζωής, σημαντικός παράγοντας που δυσκολεύει είναι τα συσσωρευμένα και διαπιστωμένα κενά που υπάρχουν από προηγούμενα χρόνια. Το ίδιο διαπιστώνει και έκθεση μιας ΕΠ, όπου σημειώνεται ότι περίπου το 50% των συντρόφων μαθητών δυσκολεύεται να παρακολουθήσει τη σχολή που συμμετέχει λόγω των μεγάλων κενών που έχει στην αφομοίωση βασικών πλευρών της θεωρίας μας και του Προγράμματος του Κόμματος.

• Ζήτημα που διαρκώς επανέρχεται αφορά την ιεράρχηση και επιλογή στελεχών που παρακολουθούν τις σχολές. Η επιλογή δεν ξεκινάει στις περισσότερες περιπτώσεις από τα στελέχη με χρεώσεις στα ανώτερα καθοδηγητικά όργανα που θα πρέπει να στηριχτούν παρακολουθώντας σχολή, αλλά αντιμετωπίζεται αρκετές φορές τυπικά ως ένα καθήκον συμπλήρωσης του αριθμού που θα πρέπει μια Οργάνωση να στείλει για να συμπληρωθεί τμήμα. Είναι χαρακτηριστικό ότι είχαμε αρκετές περιπτώσεις να προτείνονται για τα κεντρικά συστήματα σύντροφοι χρεωμένοι σε Γραφεία ΚΟΒ, έχοντας προσπεράσει στελέχη ΓΠ, ΕΠ, ΤΓ και ΤΕ.
Το παραπάνω επιβεβαιώνεται από την αρνητική πείρα ΟΠ που για περισσότερες από μία χρονιές δηλώνουν δυσκολία επιλογής στελεχών για τα κεντρικά συστήματα μόρφωσης, κάτι που έχει αντανάκλαση και στην ικανότητα στήριξης ειδικών κύκλων διαλέξεων στην περιοχή για συντρόφους που το έχουν ανάγκη (π.χ. για εργατικά στελέχη). Αλλά και από τη θετική πείρα Οργανώσεων που σταθερά, παρά τις δυσκολίες του ταξιδιού, φροντίζουν για τη συμμετοχή στελεχών της Οργάνωσης στα σεμινάρια και στη σχολή της ΚΕ. Αυτό εκφράζεται και στην επιλογή στελεχών που θα παρακολουθήσουν σχολές ΕΠ και ενδιάμεσες, παρά το γεγονός ότι το σύνολο των εκθέσεων των ΕΠ καταγράφουν ότι υπάρχει μεγάλος όγκος στελεχών που για χρόνια ή και καθόλου δεν έχουν παρακολουθήσει ένα οργανωμένο σύστημα μόρφωσης.

• Σταθερό πρόβλημα είναι επίσης και οι όροι απαλλαγής στις σχολές.

Σε όλα τα τμήματα των κεντρικών συστημάτων χρειάστηκε στην αρχή τους να επιμείνουμε καθοδηγητικά για πραγματική απαλλαγή και ουσιαστική διευκόλυνση των συντρόφων, γεγονός που καθυστερούσε ένα σύντροφο να ενταχτεί ομαλά στη διαδικασία της σχολής, να έχει σταθερότητα στο διάβασμα και στην προετοιμασία του. Παράλληλα ήταν σταθερό το φαινόμενο να γίνεται εκ νέου υποχώρηση κατά τη διάρκεια της σχολής. Στην ουσία, με αυτόν τον τρόπο στερούμε τη δυνατότητα στο στέλεχος που έχει ως βασική του χρέωση τη σχολή να αποκομίσει το μέγιστο δυνατό και την ίδια στιγμή οι όποιες χρεώσεις στην καθοδηγητική του δουλειά, που παραμένουν χωρίς να έχει απαλλαχτεί από αυτές, γίνονται επίσης υποβαθμισμένα.

Ακόμα πιο έντονο είναι το φαινόμενο στα παρακάτω συστήματα μόρφωσης που, όπως διαπιστώνεται και στις εκθέσεις των ΕΠ, οι όροι απαλλαγής και διευκόλυνσης του διαβάσματος σπάνια τηρούνται.

• Η περίοδος της πανδημίας με τους σχετικούς περιορισμούς (πριν το 21ο Συνέδριο), οι αλλεπάλληλες εκλογικές αναμετρήσεις που ακολούθησαν, διαμόρφωσαν δυσκολίες που διατάραξαν την ομαλή διεξαγωγή των συστημάτων εσωκομματικής μόρφωσης και επέδρασαν αρνητικά στη λειτουργία τους.

Στα κεντρικά συστήματα χρειάστηκε πολλές φορές να διακόψουμε για μήνες, σε περιπτώσεις μία και δυο φορές, και μετά την περίοδο της πανδημίας. Αποτέλεσμα ήταν τμήματα που ξεκινούσαν τη μια χρονιά να ολοκληρώνονται έως και 18 μήνες αργότερα, οι σύντροφοι μαθητές δυσκολεύονταν με τις συνεχείς διακοπές και επανεκκινήσεις και τα Όργανα στα οποία συμμετείχαν χρειαζόταν να χειρίζονται διαρκώς τις χρεώσεις και την απαλλαγή των συντρόφων, η οποία πολλές φορές τελικά δεν τηρήθηκε.

Μεγαλύτερες δυσκολίες υπήρξαν στις σχολές των ΕΠ. Οι εκθέσεις που έχουν συγκεντρωθεί από τις ΟΠ αναδεικνύουν ότι σε όλες τις περιοχές πραγματοποιήθηκαν γενικά λιγότερες σχολές, ενώ σε αρκετές περιπτώσεις και ανά χρονιά αναγκαστικά οι οργανώσεις κινήθηκαν επιλεκτικά και με «μπαλώματα», κάνοντας δυσκολότερο τον ενιαίο προγραμματισμό και έλεγχο.

Αποτυπώθηκαν στις περισσότερες Οργανώσεις, ασφαλώς με διαβαθμίσεις, κοινές δυσκολίες: Έγιναν λιγότερες σχολές, οι σχολές που έγιναν δεν ολοκληρώθηκαν με καλούς όρους λόγω αλλεπάλληλων διακοπών, αρκετές ξεκίνησαν και χρειάστηκαν ενάμισι ή και σχεδόν δύο χρόνια για να ολοκληρωθούν, υπήρξε το φαινόμενο ολόκληρα τμήματα σχολών να ξεκινούν αλλά να μην ολοκληρώνονται.

Χωρίς να αναιρείται το αντικειμενικό των δυσκολιών που αντιμετωπίσαμε, χρειάζεται να στρέψουμε την προσοχή στην καθοδηγητική βοήθεια και τη συλλογική προσπάθεια των Οργάνων για την αναστροφή αυτής της κατάστασης και το ξεπέρασμα καθοδηγητικών αδυναμιών.

• Χρειάζεται να εστιάσουμε την καθοδηγητική μας προσοχή στο γεγονός ότι πλήθυναν οι περιπτώσεις συντρόφων που διακόπτουν και ότι «χαλάρωσαν» κάτω από το βάρος των δυσκολιών και οι γενικότεροι όροι διεξαγωγής των μαθημάτων (πλήθος απουσιών, όροι απαλλαγής, αριθμός εργασιών κλπ.).

Φυσικά σε αυτό συνέβαλαν και οι δυσκολίες που προέκυψαν με τις αναβολές των σχολών σε συνδυασμό με τους όρους ζωής και εργασίας των συντρόφων. Όμως χρειάζεται κι εδώ να επιμείνουμε στις καθοδηγητικές αδυναμίες και την αντίστοιχη βοήθεια που απαιτείται. Είναι χαρακτηριστικό, για παράδειγμα, αυτό που αναφέρεται σε εκθέσεις Οργανώσεων σε σχέση με το πλήθος των απουσιών, ότι «υπήρχε χαλάρωση και απουσίες που δεν ήταν αντικειμενικές, ούτε ενιαία αντίληψη για το πώς χειριζόμαστε τα ζητήματα που προκύπτουν».

• Από τις ίδιες τις εκθέσεις των ΟΠ προκύπτει ότι υπάρχει σχετική υποχώρηση στη στενότερη εμπλοκή των Οργάνων με τις σχολές που έχουν στην ευθύνη τους, στη συγκρότηση και πραγματοποίησή τους, τη διαμόρφωση καλών όρων λειτουργίας, στην ουσιαστική εκτίμηση των Οργάνων γύρω από τη συζήτηση των σχολών. Όπως χαρακτηριστικά σημειώνεται στην έκθεση της ΕΠ Κρήτης, χρειάζεται να ξεπεραστεί η αντίληψη να θεωρείται ότι η σχολή είναι της ΙΕ και όχι των καθοδηγητικών οργάνων.

Η σημασία της εμπλοκής των Οργάνων επιβεβαιώνεται και από τη θετική πείρα κάποιων ΟΠ, που η σταθερή παρακολούθηση της πορείας της σχολής της ΕΠ από το ΓΠ συνέβαλε στην καλύτερη στήριξη των συντρόφων μαθητών και στην αναβάθμιση των όρων διεξαγωγής της σχολής.

Σημαντικό για την αναβάθμιση του εσωκομματικού συστήματος μόρφωσης είναι και η στήριξη, κατάλληλη στελέχωση και καθοδηγητική βοήθεια των ΙΕ. Αντίστροφα, και οι καλοί όροι διεξαγωγής των σχολών μπορούν να βοηθήσουν στην καλύτερη συγκρότηση των ΙΕ και την ωρίμανση στελεχών στον ιδεολογικό τομέα, καθώς οι σχολές είναι συχνά ο βασικός κορμός γύρω από τον οποίο συγκροτείται, ιδιαίτερα στο επίπεδο των περιοχών και των τομέων, η δουλειά μιας ΙΕ. Επίσης, ένα στέλεχος με καταμερισμό στην ιδεολογική δουλειά γύρω από τα μαθήματα θα δουλέψει για να εμβαθύνει ως δάσκαλος κλπ. για την αφομοίωση της μαρξιστικής-λενινιστικής μεθοδολογίας και με την κατάλληλη καθοδηγητική βοήθεια για να μπορέσει να αναλάβει συνδυαστικά καθήκοντα στο επίπεδο της διαπάλης ή της επεξεργασίας.

Θετική πείρα υπάρχει απ’ την οργάνωση των σχολών οπαδών αυτήν την τετραετία. Συνέβαλαν στην απόκτηση βαθύτερων δεσμών με φίλους του Κόμματος και στη στρατολόγηση νέων μελών. Καταγράφεται η θέληση και η ανάγκη αρκετών επιρροών του Κόμματος να συζητήσουν πιο ουσιαστικά για τις θέσεις και το Πρόγραμμά μας. Σε ορισμένες περιπτώσεις, αυτές οι σχολές παραμένουν ως η κύρια μορφή βαθύτερης ιδεολογικής παρέμβασης των Οργανώσεων με τον περίγυρό τους, γεγονός που σχετίζεται με τις αδυναμίες της καθημερινής δουλειάς που προαναφέραμε.

Αξιοποιώντας την υπάρχουσα πείρα, μπορούμε να διευρύνουμε και να σταθεροποιήσουμε αυτήν τη μορφή σ’ όλες τις ΟΠ και σε περισσότερες ΤΕ. Επίσης, να διαμορφώσουμε υποδομή (π.χ. θεματικούς κύκλους διαλέξεων) για έναν κόσμο που παρακολούθησε αυτές τις σχολές και δεν οργανώθηκε ή που έχει θεματικά ενδιαφέροντα (π.χ. Ιστορία, Φιλοσοφία, Οικονομία).

 

3. ΓΙΑ ΤΑ ΜΑΘΗΜΑΤΑ ΣΕ ΤΕ ΚΑΙ ΚΟΒ

Στο διάστημα από το 21ο Συνέδριο, η ΙΕ της ΚΕ προχώρησε στο σχεδιασμό πέντε μαθημάτων για τις ΤΕ και τις ΚΟΒ με το εξής περιεχόμενο:

  • Για τη διαπάλη με τη σοσιαλδημοκρατία,
  • για τον ιμπεριαλιστικό πόλεμο και τη στάση των κομμουνιστών,
  • για το αστικό κράτος,
  • επαναληπτικό μάθημα-αχτίφ για τις ΤΕ και τα Γραφεία ΚΟΒ που αφορούσε την τότε τρέχουσα διαπάλη για την αναμόρφωση της σοσιαλδημοκρατίας και τον ιμπεριαλιστικό πόλεμο,
  • το μάθημα «Ανάπτυξη για ποιον;» - η σοσιαλιστική οικοδόμηση αντιπαραθετικά με την ανάπτυξη στον καπιταλισμό.

Θα ακολουθήσει το μάθημα «Ο δρόμος της ανατροπής», με βασικό αντικείμενο τις νομοτέλειες της σοσιαλιστικής επανάστασης.

Η γενική εκτίμηση είναι ότι τα μαθήματα είχαν θετική επίδραση, ιδιαίτερα στα κ.μ. που έκαναν προσπάθεια να διαβάσουν. Βοήθησαν, έδωσαν εξοπλισμό, μαχητικοποίησαν σε στιγμές έντονης διαπάλης (ιμπεριαλιστικός πόλεμος στο έδαφος της Ουκρανίας, ανασύνδεση σοσιαλδημοκρατίας, έγκλημα στα Τέμπη κλπ.), δημιούργησαν για αρκετά στελέχη ένα πιο στέρεο υπόβαθρο ερμηνείας των εξελίξεων και δυνατότητα προβολής του Προγράμματος του Κόμματος.

Για τη θετική εκτίμηση των μαθημάτων συνυπολογίζονται τα εξής:

  • Το περιεχόμενο των μαθημάτων ήταν κατάλληλα διαμορφωμένο ώστε να συμβαδίζει και να λειτουργεί ενισχυτικά στην τρέχουσα πολιτική παρέμβαση και δράση των ΚΟ.
  • Υπήρχε επαναληπτικότητα εννοιών και θεματικών που να βοηθούν στην καλύτερη αφομοίωση, αλλά και στην πιο αποτελεσματική σύνδεση με τα νέα στοιχεία της κάθε φορά επίκαιρης διαπάλης.
  • Ο άξονας «διέξοδος του σοσιαλισμού αντιπαραθετικά στην καπιταλιστική βαρβαρότητα» διέτρεχε τις θεματικές όλων των μαθημάτων, γεγονός που βοηθούσε στην άνοδο της ικανότητας προβολής της προγραμματικής μας αντίληψης.
  • Δόθηκε αναβαθμισμένη στήριξη των Οργάνων και των δασκάλων με κεντρικά αχτίφ για τους όρους διεξαγωγής και το περιεχόμενο των μαθημάτων, με βιβλιογραφία, βοηθητικά σημειώματα και διαφάνειες προσαρμοσμένα ανά διδακτική βαθμίδα (κεντρικά αχτίφ - ΤΕ - ΚΟΒ). Διατάχτηκαν και στελέχη της ΙΕ για βοήθεια στις Οργανώσεις, ιδιαίτερα στην ΚΟΑ, αλλά και στις υπόλοιπες ΟΠ. Ωστόσο, αυτή η βοήθεια δε φτάνει ορισμένες φορές ούτε μέχρι τις ΤΕ. Συχνά χάνεται στο δρόμο, λόγω πολλαπλών προβλημάτων στην καθοδήγηση της δουλειάς, που αφορούν και τους ιδεολογικούς υπεύθυνους Περιοχής, τη λειτουργία των ΙΕ τους.

Η θετική συμβολή των μαθημάτων αναδεικνύεται και από τις εκθέσεις των ΕΠ για την εκτίμηση της ιδεολογικής δουλειάς, όπου εντοπίζεται ο ρόλος τους ως κρίκος για την επίτευξη του συνεδριακού καθήκοντος, για αναβάθμιση και πολύμορφη ένταξη της ιδεολογικής δουλειάς στην καθημερινή παρέμβαση των ΚΟ. Η προετοιμασία, η διεξαγωγή και η εκτίμηση της πορείας των μαθημάτων απαιτούσε μια αναβαθμισμένη καθοδηγητική ενασχόληση των Οργάνων, συμβάλλοντας έτσι στο να αποτελέσει η ιδεολογική δουλειά συστατικό στοιχείο της καθοδηγητικής δουλειάς.

Επίσης, τα μαθήματα είχαν σκοπό να βοηθήσουν και στην κατεύθυνση εξειδίκευσης της διαπάλης στο χώρο ευθύνης κάθε ΕΠ και ΤΕ.

Τέλος, αποτελούσαν αρχικά ένα «αντικείμενο δουλειάς» για τη συγκρότηση και λειτουργία των ΙΕ των ΕΠ και των ΤΕ, ιδιαίτερα για την πλειονότητα των ΚΟ, που δεν υπήρχε εμπειρία μιας τέτοιας δουλειάς. Βοηθούσαν να μην περιορίζεται η δουλειά των ΙΕ μόνο στην οργάνωση των σχολών και στη χρέωση του Ριζοσπάστη, αλλά να κάνουν τις πρώτες προσπάθειες κωδικοποίησης του ιδεολογικού-πολιτικού μετώπου και εξειδίκευσης στο χώρο ευθύνης τους και να επεξεργαστούν μέτρα ενίσχυσης των ΚΟ.

Φυσικά, τα παραπάνω προχώρησαν με μεγάλη ανομοιομορφία από μάθημα σε μάθημα, από ΤΟ σε ΤΟ, ακόμα και στην ίδια ΟΠ.

Βασικές αδύναμες πλευρές που εντοπίζονται και στις εκθέσεις των ΕΠ και χρειάζονται καθοδηγητική στήριξη είναι οι εξής:

• Σε όλα τα μαθήματα επανέρχονταν διαρκώς ερωτήματα και κενά γνώσεων σε βασικά ζητήματα της στρατηγικής του Κόμματος.

Αφορούσαν βασικές πλευρές για τη λειτουργία του καπιταλισμού, το μηχανισμό της εκμετάλλευσης, τον ιμπεριαλισμό, τις ιμπεριαλιστικές συμμαχίες και τον ιμπεριαλιστικό πόλεμο, το αστικό κράτος, τις νομοτέλειες οικοδόμησης του σοσιαλισμού και της σοσιαλιστικής επανάστασης.

Πρόκειται δηλαδή όχι για κενά σε μια βαθύτερη υποδομή και σε νέα στοιχεία της διαπάλης, που στόχο είχαν να καλύψουν τα ίδια τα μαθήματα, αλλά για έλλειψη σε βασικές μαρξιστικές γνώσεις και στην αφομοίωση σύγχρονων επεξεργασιών του Κόμματος, στην αφομοίωση του Προγράμματος και των ιστορικών διδαγμάτων (Τόμος Δοκιμίου Ιστορίας του ΚΚΕ), για τα οποία χρειάζεται καθοδηγητική φροντίδα ώστε να κατακτιούνται από στελέχη και μέλη του Κόμματος και στελέχη της ΚΝΕ.

Συμβολή στη βελτίωση της παραπάνω εικόνας θα έχει η προσπάθεια να περάσει το σύνολο των κομματικών μελών από οργανωμένο εσωκομματικό σύστημα μόρφωσης.

Όμως ο καθοριστικότερος παράγοντας είναι το να μετρήσουμε βήματα στο να αποτελέσει η ιδεολογική δουλειά συστατικό στοιχείο της καθημερινής καθοδηγητικής δουλειάς Οργάνων και στελεχών, ώστε να υπάρχει διαρκής διαδικασία εμπέδωσης.

Στοιχείο που επιβεβαιώνει τα παραπάνω ήταν και η αδυναμία από αρκετά στελέχη ΤΕ και ΤΓ να κάνουν ή να στηρίξουν τα μαθήματα τα οποία δεν αφορούσαν ειδικές θεματικές που συναντάμε σε μια σχολή, αλλά ζητήματα απαραίτητα στην καθημερινή καθοδηγητική δουλειά. Σε αυτό το έδαφος είναι αρνητικό ότι μετά τα πρώτα 2 μαθήματα περιορίστηκε σημαντικά ο αριθμός των δασκάλων που αξιοποιήθηκε είτε στις ΚΟΒ είτε στις ΤΕ σε επίπεδο ΟΠ. Χαρακτηριστικά είναι παραδείγματα σε ορισμένες ΤΟ όπου τα μαθήματα έγιναν μόνο από 1 ή 2 συντρόφους.

• Η ουσιαστική εμπλοκή των καθοδηγητικών Οργάνων στην οργάνωση, τη διεξαγωγή των μαθημάτων και εξαγωγή καθοδηγητικών συμπερασμάτων προχώρησε αδύναμα.

Η γενική εικόνα είναι ότι η εμπλοκή των καθοδηγητικών Οργάνων έμεινε κατά κανόνα το πολύ έως τον προγραμματισμό των μαθημάτων, ενώ δεν ήταν λίγες οι φορές που το καθήκον αυτό αντιμετωπίστηκε με τυπικούς όρους διεκπεραίωσης.

Σε εκθέσεις των ΟΠ σημειώνεται ότι δεν έχει κατακτηθεί ακόμα ενιαία αντίληψη πως η επιτυχία ενός μαθήματος κρίνεται από σύνολο παραγόντων που πρέπει να λάβουμε υπόψη στην καθοδηγητική μας βοήθεια και όχι μόνο από την τήρηση του χρονοδιαγράμματος.

Η ολοκληρωμένη καθοδηγητική εμπλοκή ενός Οργάνου ξεκινά πριν τη διεξαγωγή των μαθημάτων, με το έγκαιρο μοίρασμα της βιβλιογραφίας, την παρακολούθηση και στήριξη του διαβάσματος, την καταγραφή και κωδικοποίηση ερωτημάτων. Αφορά την πραγματοποίηση του μαθήματος με όρους γενικής συνέλευσης των ΚΟΒ, καθοδηγητικής βοήθειας για τη διαμόρφωση της διάλεξης-εισήγησης, για να γίνει καλή συζήτηση και μεταφορά πείρας από τη διαπάλη στους χώρους ευθύνης κάθε Οργάνωσης· και φυσικά, μετά από το μάθημα, την ουσιαστική διαδικασία εκτίμησης του κάθε μαθήματος από τις ΙΕ και τα καθοδηγητικά όργανα. Πλευρές που είτε έγιναν αποσπασματικά από τα καθοδηγητικά όργανα είτε σχεδόν καθόλου.

Παράδειγμα θετικής πείρας αποτέλεσε η οργάνωση του μαθήματος για τον ιμπεριαλιστικό πόλεμο, όπου είχαμε αναβάθμιση της καθοδηγητικής στήριξης η οποία συνέβαλε στην ουσιαστική διεξαγωγή των μαθημάτων.

Όπως επίσης σημειώνεται, για παράδειγμα, σε εκθέσεις ΟΠ, σε Οργανώσεις όπου «ενισχύθηκε η συλλογική ευθύνη του Οργάνου στο σχεδιασμό και στην εκτίμηση της δουλειάς» είχαμε θετικά αποτελέσματα στην προετοιμασία των δασκάλων, στην προσαρμογή του μαθήματος με βάση τις ανάγκες κάθε ΚΟΒ και έγιναν βήματα στη συγκρότηση των ΙΕ των ΤΕ.

Γι’ αυτόν το λόγο ο σχεδιασμός των μαθημάτων προέβλεπε την πραγματοποίησή τους πρώτα στις ΤΕ και μετά στις ΚΟΒ. Και όταν αυτό δεν τηρήθηκε, είχαμε αρνητική πείρα στην προσπάθεια διεξαγωγής και ολοκλήρωσης των μαθημάτων.

Παρ’ όλα αυτά, η διεξαγωγή των μαθημάτων έμεινε σε μεγάλο βαθμό, φυσικά με αρκετές ανομοιομορφίες, αποκλειστικό καθήκον των ιδεολογικών υπευθύνων και επιτροπών.

Πολύ αδύναμα προχώρησε έτσι η δυνατότητα των Οργάνων για εξαγωγή συμπερασμάτων από τη συζήτηση, τα ερωτήματα και τη συνολικότερη πορεία των μαθημάτων, ώστε να παρθούν μέτρα καθοδηγητικής στήριξης των ΚΟ και μετά το κάθε μάθημα για ενίσχυση της διαπάλης σε κάθε χώρο και την αποτελεσματικότερη παρέμβασή μας.

Η αδυναμία που είχαμε στην ουσιαστική εμπλοκή των Οργάνων στην πραγματοποίηση των μαθημάτων υπογραμμίζεται και από τα ποσοστά ολοκλήρωσης και απαρτίας στις ΚΟΒ. Η γενική εικόνα δείχνει ότι, συνυπολογίζοντας το ποσοστό ολοκλήρωσης των μαθημάτων και το ποσοστό απαρτίας, περίπου τα μισά κομματικά μέλη παρακολούθησαν το κάθε μάθημα.

Φυσικά, αυτό έχει μεγάλη ανομοιομορφία ανάμεσα στις Οργανώσεις και ανά μάθημα.

Όπως σωστά σημειώνεται σε εκθέσεις των ΟΠ, ο διαφορετικός βαθμός συγκρότησης των ΚΟΒ παίζει ρόλο στα παραπάνω, όμως το παράδειγμα των εκλογοαπολογιστικών συνελεύσεων των ΚΟΒ όπου δίνεται μεγαλύτερη καθοδηγητική προσπάθεια για την καλή πραγματοποίηση της συνέλευσης της ΚΟΒ δείχνει ότι υπάρχουν σημαντικά περιθώρια βελτίωσης.

• Καθυστερήσεις και αναβολές στην τήρηση του χρονοδιαγράμματος για την ολοκλήρωση των μαθημάτων.

Με εξαίρεση το μάθημα για τον ιμπεριαλιστικό πόλεμο, δεν έγινε κατορθωτό να ολοκληρωθεί κανένα εντός του χρονοδιαγράμματος που είχε καθοριστεί από το ΠΓ και τη Γραμματεία της ΚΕ, με ορισμένα να διαρκούν μετά από συνεχείς αναβολές περισσότερο από ένα χρόνο. Οι περισσότερες από τις εκθέσεις των ΕΠ επισημαίνουν μια υποχώρηση στο ρυθμό υλοποίησης των μαθημάτων, ιδιαίτερα τις χρονιές 2023 και 2024. Σε αυτό δεν πρέπει να υποτιμήσουμε ιδιαίτερους παράγοντες που επέδρασαν, όπως οι συνεχείς εκλογικές μάχες και η περίοδος με τις κινητοποιήσεις για το έγκλημα των Τεμπών. Δεν πρέπει όμως να αποσπαστούμε από τις καθοδηγητικές αδυναμίες που οδήγησαν σε ακυρώσεις και υποχώρηση μπροστά σε αντικειμενικές δυσκολίες.

Το παραπάνω συμπέρασμα υπογραμμίζεται από τη θετική πείρα Οργανώσεων που ολοκλήρωσαν το μάθημα για το αστικό κράτος κατά τη διάρκεια των κινητοποιήσεων για το έγκλημα των Τεμπών και την περίοδο της μάχης των εκλογών τοπικής διοίκησης.

Επιβεβαιώνεται και από την αρνητική πείρα που καταγράφεται στις εκθέσεις των ΕΠ, που δείχνουν γλαφυρά το πώς η καθοδηγητική ολιγωρία στην τήρηση του αρχικού χρονοδιαγράμματος, την περίοδο πολύ πριν αρχίσει η μάχη των εκλογών, οδηγεί τελικά σε μεγάλη καθυστέρηση στην υλοποίηση των μαθημάτων, με πίεση χρόνου και όχι καλούς όρους διαβάσματος των κ.μ., απαρτίας των ΚΟΒ και προετοιμασίας των δασκάλων.

• Τα μαθήματα αξιοποιήθηκαν σε λίγες περιπτώσεις για να δοθεί ώθηση στο καθήκον εξειδίκευσης της διαπάλης στο χώρο ευθύνης κάθε ΕΠ και ΤΕ.

Υπήρξαν ορισμένες αποσπασματικές εξαιρέσεις, κυρίως σε επίπεδο ΕΠ, όπου οι ΙΕ έχουν δει κατά καιρούς σημειώματα εξειδίκευσης της διαπάλης. Δεν απέκτησαν όμως σταθερό χαρακτήρα, ώστε η εξειδίκευση να αποτελέσει το βασικό καθήκον των Οργάνων και των ΙΕ, ενώ ακόμα πιο περιορισμένα οι όποιες επεξεργασίες συζητήθηκαν οργανωμένα στα Όργανα και στις ΚΟΒ.

Σε επίπεδο ΤΕ, οι προσπάθειες εξειδίκευσης ήταν πολύ πιο περιορισμένες και ουσιαστικά αφορούν ελάχιστες περιπτώσεις, γεγονός που υπογραμμίζει την ακόμα μεγαλύτερη καθοδηγητική ευθύνη στήριξης των ΤΕ και των ΙΕ σε αυτό το επίπεδο.

 

4. ΓΙΑ ΤΗΝ ΚΟΜΕΠ

Στην τετραετία από το 21ο Συνέδριο η ΚΟΜΕΠ συνέβαλε με ένα πλούσιο περιεχόμενο στην ενίσχυση του ιδεολογικού επιπέδου των δυνάμεών μας, στη στήριξη της πολύμορφης παρέμβασης του Κόμματος, στην επεξεργασία του ιδεολογικού-πολιτικού μετώπου και στον εξοπλισμό για τη διαπάλη, παίρνοντας υπόψη την επικαιρότητα κάθε περιόδου, όπως τις εκλογικές μάχες.

Η αρθρογραφία της ΙΕ της ΚΕ εστίασε στους ακόλουθους άξονες:

  • Στην ενίσχυση της τρέχουσας ιδεολογικής-πολιτικής αντιπαράθεσης με αφιερώματα και άρθρα που αφορούσαν τις ιμπεριαλιστικές συμμαχίες, τον αντιδραστικό χαρακτήρα ΝΑΤΟ και ΕΕ, τον ιμπεριαλιστικό πόλεμο, το ρόλο της σοσιαλδημοκρατίας, το μέτωπο με το οπορτουνιστικό ρεύμα και τις ακροδεξιές-εθνικιστικές δυνάμεις.
  • Στη συνέχιση της μελέτης για την πορεία οικοδόμησης του σοσιαλισμού στην ΕΣΣΔ, μέσα από αφιερώματα για τα 100 χρόνια από την ίδρυση της ΕΣΣΔ, επεξεργασίες και μεταφράσεις για το εποικοδόμημα στο σοσιαλισμό και σχετικές μεταφράσεις σοβιετικών πηγών.
  • Σε επετειακά αφιερώματα με συμπεράσματα για την επίκαιρη ταξική πάλη, όπως τα 200 χρόνια Μαρξ, τα 100 χρόνια από το θάνατο του Λένιν, τα 100 χρόνια ΚΟΜΕΠ, τα 150 χρόνια από την Παρισινή Κομμούνα, τα 200 χρόνια από την Επανάσταση του 1821 και τα 100 χρόνια από τη Συνθήκη της Λοζάνης.
  • Σε αρθρογραφία θεωρητικής εμβάθυνσης, όπως τα σχετικά άρθρα για τον τρόπο ζωής, την Τεχνητή Νοημοσύνη, θέματα νεολαίας, παράγοντες διαμόρφωσης συνείδησης, την αντιπαράθεση με τον αυτοπροσδιορισμό και τον ατομικό δικαιωματισμό, τη διαπάλη με τη «νέα ανάγνωση του Μαρξ», την ταξική πάλη στη Γερμανία μετά τον Α΄ Παγκόσμιο Πόλεμο.

Στην τετραετία που πέρασε, η συμβολή της ΙΕ της ΚΕ ήταν σημαντική (40 κείμενα). Βοήθησε στην προσπάθεια να συνδυαστεί η έγκαιρη ανταπόκριση στις απαιτήσεις της σύγχρονης διαπάλης, η μελέτη των σύγχρονων εξελίξεων και η θεωρητική εμβάθυνση στη μελέτη της ιστορικής πείρας της επαναστατικής ταξικής πάλης. Παράλληλα, η δημιουργική συλλογική λειτουργία της Συντακτικής Επιτροπής συνέβαλε επίσης σε θετική κατεύθυνση με τη γόνιμη συμβολή και άλλων Τμημάτων της ΚΕ, κυρίως των Διεθνών Σχέσεων (10 κείμενα), της Οικονομίας (10), της Ιστορίας (7), της Παιδείας (5), της Δικαιοσύνης (5). Συμβολή είχαν και άλλα Τμήματα (Πολιτισμού, Αγροτικό, Ισοτιμίας και Χειραφέτησης των Γυναικών, Υγείας, ΕΒΕ, Εργατικό). Ιδιαίτερη προσπάθεια για την αύξηση της διακίνησης έγινε στην ΚΝΕ με καμπάνιες με αφορμή τα 100 χρόνια ΚΟΜΕΠ, τα 50 χρόνια Φεστιβάλ ΚΝΕ και το τεύχος για τη διαμόρφωση της ταξικής συνείδησης και την κριτική στον ατομικό αυτοπροσδιορισμό.

Παραμένει χαμηλή η αξιοποίηση της αρθρογραφίας της ΚΟΜΕΠ από Όργανα και Οργανώσεις. Στοιχεία που το επιβεβαιώνουν είναι:

  • Η πτωτική τάση του μέσου όρου των παραγγελιών απ’ τις Οργανώσεις.
  • Οι διακυμάνσεις με μικρή πτωτική τάση του μέσου όρου των συνδρομητών: Καθυστερεί σε αυτά τα πλαίσια η υλοποίηση της απόφασης για εγγραφή των συνδρομητών μέχρι τις ΤΕ και τα μέλη όλων των ΚΟ μαζικών Οργανώσεων.
  • Η αύξηση και συσσώρευση των χρεών και διευρυμένα αιτήματα παραβίασης του ορίου 10% επιστροφών από ΕΠ.
  • Είναι χαρακτηριστικό ότι η συνολική διακίνηση παραμένει στα ίδια επίπεδα σε τεύχη που το περιεχόμενό τους δίνεται για βιβλιογραφία σε μαθήματα των ΚΟΒ. Για παράδειγμα, τα τεύχη 6/2023 και 3/2023 που είναι στη βασική βιβλιογραφία του μαθήματος «Ανάπτυξη για ποιον;» έχουν διακίνηση (παραγγελίες Οργανώσεων και συνδρομητές) 8.064 και 7.814, που κυμαίνεται στα επίπεδα του μέσου όρου για το 2023 (7.836 τεύχη).
  • Η θετική πείρα της αυξημένης παραγγελίας του τεύχους 6 του 2024 δείχνει ότι υπάρχουν καθοδηγητικές δυνατότητες να ανακάμψει και να σταθεροποιηθεί η διακίνηση σε αρκετά πιο υψηλά επίπεδα.
  • Έρχεται περιορισμένη εικόνα από συζήτηση άρθρων της ΚΟΜΕΠ σε ΓΠ και ΤΓ, καθώς και ερωτήματα από το διάβασμά της. Χαρακτηριστική είναι η χαμηλή αξιοποίηση του τεύχους 4/2024 από τις Οργανώσεις της ΚΝΕ –που είχε άρθρο του Γραμματέα του ΚΣ της ΚΝΕ– ή η επίσης στα ίδια επίπεδα χαμηλή διακίνηση και αξιοποίηση από τις ΚΟ τευχών που δημοσιεύουν Αποφάσεις της ΚΕ.

Τη Συντακτική Επιτροπή και την ΙΕ της ΚΕ να απασχολήσει το ζήτημα των περιοδικών συσκέψεων για την ενίσχυση της συμβολής όλων των Τμημάτων της ΚΕ, καθώς και μελών Οργάνων στην αρθρογραφία της ΚΟΜΕΠ, παρότι υπήρξε προσπάθεια να δοθεί ώθηση απ’ τη Συντακτική Επιτροπή για τη σχετική συνεισφορά (π.χ. υστέρηση σε θέματα του επαναστατικού εργατικού κινήματος, της κομματικής καθοδήγησης και οικοδόμησης).

 

5. ΓΙΑ ΤΗ ΣΥΜΒΟΛΗ ΤΗΣ ΣΥΓΧΡΟΝΗΣ ΕΠΟΧΗΣ

Η Σύγχρονη Εποχή την περασμένη τετραετία ανταποκρίθηκε γενικά στους στόχους της για συμβολή στην ιδεολογική, πολιτική και μορφωτική δουλειά του Κόμματος με την παραγωγή, διακίνηση και διάδοση του συνόλου των εκδόσεων και εντύπων του Κόμματος: Του βιβλίου, του Ριζοσπάστη, της ΚΟΜΕΠ, του Οδηγητή και από το 2024 του Κόκκινου Αερόστατου.

Με την καθοδηγητική ευθύνη της ΙΕ και τη συνεργασία με Τμήματα της ΚΕ η Σύγχρονη Εποχή προχώρησε στην έκδοση τίτλων που αφορούσαν έργα του μαρξισμού-λενινισμού (π.χ. «Για την ταξική πάλη στην Ουκρανία», «Αποτελέσματα της άμεσης διαδικασίας παραγωγής» κ.ά.), επεξεργασίες και ημερίδες της ΚΕ και Τμημάτων της ΚΕ (π.χ. οι δύο νέοι τόμοι του Δοκιμίου Ιστορίας, τα υλικά των ημερίδων «Για το σιδηρόδρομο», «Για την Τεχνητή Νοημοσύνη» κ.ά.), στην έκδοση ιστορικών βιβλίων (έκδοση της ΚΕ για το Πολυτεχνείο, «Για την Παλαιστίνη» κ.ά.), λογοτεχνικών, παιδικών και νεανικών βιβλίων, θεατρικών έργων, ποιητικών κλπ.

Οι εκδόσεις ήταν προσανατολισμένες στην ενίσχυση της κομματικής παρέμβασης και δράσης, στη συμβολή στο ιδεολογικό-πολιτικό μέτωπο, στη διαπάλη με την αστική ιδεολογία, στην εξυπηρέτηση του στόχου για τη διαμόρφωση βαθύτερου και πιο στέρεου ιδεολογικοπολιτικού υπόβαθρου των μελών, στελεχών και οπαδών του Κόμματος, καθώς και στην προβολή νέων επεξεργασιών στην κατεύθυνση ανάπτυξης της επαναστατικής θεωρίας.

Θετικό στοιχείο αποτελεί ότι ο ετήσιος αριθμός των εκδόσεων της ΣΕ τα τελευταία χρόνια (περίπου στα 33 βιβλία –κάποιες χρονιές και περισσότερα) έχει ξεπεράσει τον αντίστοιχο προηγούμενων (ήταν κατά μέσο όρο στα 26 βιβλία). Ταυτόχρονα ανατυπώνει κάθε χρόνο μια σειρά βιβλία που εξαντλούνται και κρίνεται απαραίτητο να κυκλοφορούν.

Η Σύγχρονη Εποχή προσπάθησε με αναβαθμισμένο τρόπο να συμβάλει και αυτοτελώς στη διάδοση των εκδόσεων. Το διάστημα από το 2021 έως σήμερα πραγματοποίησε περισσότερες από 150 εκδηλώσεις (βιβλιοπαρουσιάσεις, θεματικά αφιερώματα, αξιοποίηση επετείων, εκθέσεων, καλλιτεχνικών δρώμενων και συναυλιών, συζητήσεων με θέμα την πολιτική που αφορά τις εκδόσεις και το βιβλίο στην Ελλάδα, το εκδοτικό έργο του Κόμματος, επίκαιρα πολιτικά ζητήματα που σχετίζονται με τις εκδόσεις μας, το παιδί κ.ά.). Ξεχώρισαν οι εκδηλώσεις για τα 50χρονα της Σύγχρονης Εποχής και τη συμβολή της στη διάδοση του μαρξιστικού-λενινιστικού βιβλίου, εκδηλώσεις που συνδυάστηκαν με προβολή ταινίας για τα 100χρονα από το θάνατο του Λένιν, εκδηλώσεις που συνοδεύτηκαν από συναυλίες όπως η κεντρική εκδήλωση για το βιβλίο Ανιχνεύοντας το ρεμπέτικο και η παρουσίαση της έκδοσης Η άγνωστη ιστορία του εργατικού κινήματος των ΗΠΑ.

Σημαντικό ρόλο σε αυτό έπαιξε η αναβάθμιση του βιβλιοπωλείου της Αθήνας από το 2022 με τη λειτουργία cafe-αναγνωστηρίου και η δυνατότητα φιλοξενίας εκδηλώσεων. Σε εξέλιξη βρίσκεται αντίστοιχη προσπάθεια αναβάθμισης του βιβλιοπωλείου της Πάτρας, που ολοκληρώθηκε μέσα στο Γενάρη του 2025. Σχεδιασμός υπάρχει μέσα στο 2025 και για το βιβλιοπωλείο της Θεσσαλονίκης.

Παράλληλα, για την προώθηση και προβολή των εκδόσεων η Σύγχρονη Εποχή αξιοποιεί ένα πανελλαδικό δίκτυο βιβλιοπωλείων, συμμετέχει σε εκθέσεις και bazaar βιβλίου, φροντίζει την ύπαρξη των εκδόσεών μας σε μεγάλους ιστότοπους πώλησης βιβλίων, καθώς και σε διαδικτυακές βάσεις δεδομένων.

Ενισχυτική στα παραπάνω ήταν η αναβάθμιση του ιστότοπου της Σύγχρονης Εποχής για την προβολή εκδόσεων και δραστηριοτήτων, που λειτουργεί και με δυνατότητα ηλεκτρονικής αγοράς. Ταυτόχρονα αναβαθμίστηκε η προβολή της συνολικής δραστηριότητάς της από τα μέσα που διαθέτει το Κόμμα (Ριζοσπάστης, Οδηγητής, 902.gr, 904 Αριστερά στα FM), σε Μέσα Κοινωνικής Δικτύωσης, με το ηλεκτρονικό ταχυδρομείο, καθώς και σε αστικά μέσα, έντυπα και ηλεκτρονικά.

Σημαντικός παράγοντας για την επίτευξη των παραπάνω θετικών βημάτων ήταν η βελτίωση στη λειτουργία της Σύγχρονης Εποχής.

Τα παραπάνω συνέβαλαν στο να συνεχίσει να είναι η Σύγχρονη Εποχή ουσιαστικό στήριγμα των εσόδων της ΚΕ, να αναβαθμίσει το ρόλο της ως αιμοδότη στα οικονομικά του Κόμματος. Όμως, οι δυνατότητες και σ’ αυτόν της το ρόλο δεν είναι εξαντλημένες. Εξαρτώνται από την ανάπτυξη των πωλήσεων, που σχετίζεται άμεσα με το γενικό ιδεολογικό-μορφωτικό επίπεδο Κόμματος και ΚΝΕ.

Χρειάζεται να σταθούμε στην καθοδηγητική προσπάθεια που χρειάζεται συνολικά για να ενισχυθεί ο βαθμός και το εύρος αξιοποίησης των εκδόσεων της Σύγχρονης Εποχής. Υπάρχει περιορισμένη θετική πείρα που υπογραμμίζει τις μεγάλες δυνατότητες που έχουμε, αλλά και αρνητική που δείχνει το μέγεθος της απόστασης που πρέπει να καλύψουμε για να αντιστοιχηθεί η δουλειά μας με το ύψος των σημερινών αναγκών της ιδεολογικής - πολιτικής παρέμβασης με όπλο το επαναστατικό-πολιτικό βιβλίο.

Εκδόσεις που έφτασαν σε αρκετά μεγάλη διακίνηση ήταν, για παράδειγμα, το Δοκίμιο Ιστορίας του ΚΚΕ - Γ2 Τόμος (5.333), τα υλικά των ημερίδων «Για την Τεχνητή Νοημοσύνη» (παραγγελία 6.453) και την «Προστασία του περιβάλλοντος» (6.111) και οι εκδόσεις της ΚΝΕ Αλήθειες και ψέματα για τον καπιταλισμό: 1. Για τον ιμπεριαλιστικό πόλεμο και 2. Για το κράτος και τη δημοκρατία (6.935 και 5.359 αντίστοιχα). Στοιχείο που δείχνει το πώς η σωστή παρέμβαση στις εξελίξεις και στην ιδεολογική διαπάλη και με αντίστοιχες εκδόσεις, σε συνδυασμό με την ανάλογη καθοδηγητική φροντίδα και ενασχόληση των Οργάνων, μπορεί να φέρει θετικά αποτελέσματα. Την ίδια στιγμή όμως, αυτή η θετική πείρα διακόπηκε, καταγράφηκαν αρκετές επιστροφές μετά την πρώτη χρονιά κυκλοφορίας αυτών των εκδόσεων και ελάχιστα τεύχη διακινήθηκαν την τρίτη χρονιά.

Ο προβληματισμός μας πρέπει να επικεντρωθεί στη μικρή διακίνηση εκδόσεων των κλασικών, όπως είναι, για παράδειγμα, τα έργα του Λένιν Ιμπεριαλισμός (2.585) και Οι θέσεις του Απρίλη (665), καθώς και οι συλλογές κειμένων Για τον πόλεμο και τη σοσιαλιστική επανάσταση (1.141) και Για την ταξική πάλη στην Ουκρανία (1.546). Στην παραπάνω εκτίμηση χρειάζεται να συνυπολογίσουμε ότι αυτές οι εκδόσεις περιλαμβάνονται στη βιβλιογραφία των συστημάτων εσωκομματικής μόρφωσης και άρα το επίπεδο αξιοποίησής τους από τις Οργανώσεις ήταν μικρότερο από τη συνολική διακίνηση. Πρόκειται για πλευρά που υπογραμμίζει την καθοδηγητική ευθύνη, ιδιαίτερα για τέτοιες εκδόσεις που αφορούν την ίδια την τρέχουσα διαπάλη που ξεδιπλώνεται με την κλιμάκωση του ιμπεριαλιστικού πολέμου.

Το ίδιο καταγράφεται και με άλλες εκδόσεις, που αφορούν είτε την αφομοίωση των επεξεργασιών του Κόμματος είτε και την άμεση παρέμβαση στην τρέχουσα ιδεολογική-πολιτική διαπάλη και εξοπλισμό των δυνάμεων και των οπαδών του Κόμματος και της ΚΝΕ. Για παράδειγμα, από την έκδοση με τα υλικά της ημερίδας για τις σιδηροδρομικές μεταφορές, που έγινε με αφορμή το έγκλημα στα Τέμπη, διακινήθηκαν πολύ λίγα.

Παρόμοια είναι η εικόνα εκδόσεων όπως τα υλικά των ημερίδων για το «Επιτελικό κράτος δικαίου», την «Πολιτική προστασία», το «Νερό», τα «30 χρόνια της ΕΕ», τα «70 χρόνια του ΝΑΤΟ» και της έκδοσης ενάντια στα ναρκωτικά, που, παρότι αποτελούν σταθερά υλικά εξοπλισμού (π.χ. εκλογικές μάχες, εξελίξεις της επικαιρότητας κ.ά.), παραμένουν σε χαμηλά επίπεδα διακίνησης.

Εκδόσεις που αφορούν την προγραμματική μας αντίληψη, τις επεξεργασίες μας για το σοσιαλισμό και τη λειτουργία του καπιταλισμού είναι επίσης σε χαμηλά επίπεδα διακίνησης (συνυπολογίζοντας ότι είναι και υλικά σε όλα τα επίπεδα των κομματικών σχολών), όπως, π.χ., η έκδοση Θεωρητικά ζητήματα στο Πρόγραμμα του ΚΚΕ (1.369), η Απόφαση του 18ου Συνεδρίου (1.171), η έκδοση Σοσιαλισμός η απάντηση στον 21ο αιώνα (2.925) και οι Βασικές αρχές Πολιτικής Οικονομίας (1.951), γεγονός που δείχνει ότι απέχουμε από το να αξιοποιούμε τέτοιες εκδόσεις στο πλαίσιο προβολής της στρατηγικής και του Προγράμματος του Κόμματος.

Υπάρχει σημαντική και σταδιακή ανά έτος μείωση των συνδρομητών της τάξης του 25% από το 2021 έως σήμερα, που προκύπτει από τη μεγάλη μείωση (63%) των συνδρομητών μέσω των Κομματικών Οργανώσεων, που δεν αναπληρώνεται από τους ατομικούς συνδρομητές που παραμένουν περίπου στα ίδια επίπεδα. Η ύπαρξη συνδρομητικής βάσης έχει ιδιαίτερη σημασία και αξία στη διακίνηση του βιβλίου, αλλά και στα οικονομικά της Σύγχρονης Εποχής. Γι’ αυτόν ακριβώς το λόγο, παρά την αύξηση του κόστους παραγωγής και του αριθμού των τίτλων που εκδίδουμε ανά έτος, διατηρείται σε χαμηλά επίπεδα η τιμή των συνδρομών.

Τέλος, αρνητική πείρα διακίνησης και αξιοποίησης υπάρχει με τις γενικά μεγάλες επιστροφές βιβλίων που παρέμεναν αδιάθετα για καιρό και δημιουργούν υψηλά χρέη και συγκυριακά πλασματική εικόνα διακίνησης βιβλίου. Επίσης, είχαμε και περιπτώσεις εκδόσεων αυτοτελώς με μεγάλες επιστροφές (π.χ. η έκδοση της ΚΕ για το Πολυτεχνείο με επιστροφές περίπου στο 30%), περιπτώσεις που συνεχίζει να υπάρχει όγκος βιβλίων που παραμένουν αδιάθετα στα γραφεία των ΚΟ και της ΚΝΕ (π.χ. η έκδοση για την Τεχνητή Νοημοσύνη).

 

6. ΓΙΑ ΤΗ ΣΤΗΡΙΞΗ ΤΗΣ ΚΝΕ

Ξεχωρίζουμε την ανάγκη ενίσχυσης της καθοδηγητικής βοήθειας στην ΚΝΕ για την ουσιαστική αναβάθμιση της ιδεολογικής, πολιτικής, μορφωτικής δουλειάς, παίρνοντας υπόψη την ένταση της επίθεσης του αντιπάλου στις νεανικές συνειδήσεις, την αναβάθμιση της παρέμβασής του στη μορφή, τα μέσα και το περιεχόμενο, που εστιάζει σε όλες τις πλευρές της ζωής των νέων, στην ενσωμάτωση των αγώνων της νεολαίας, στην αποδοχή της ΝΑΤΟϊκής προπαγάνδας και σχεδιασμού μπροστά στην κλιμάκωση του ιμπεριαλιστικού πολέμου.

Ξεχωρίζει σε αυτήν την προσπάθεια η επίδραση του υποκειμενικού ιδεαλισμού στη νεολαία, του λεγόμενου ατομικού αυτοπροσδιορισμού και δικαιωματισμού, που με αφορμή τις αντιδραστικές θεωρίες του κοινωνικού φύλου επιδρούν σε μια σειρά από άλλες κρίσιμες πλευρές για τη δουλειά μας, όπως η αντίληψη για την αντικειμενική πραγματικότητα, η αδυναμία κριτικής προσέγγισης απέναντι στην αστική ιδεολογία, η στρεβλή αντίληψη για την αντίθεση «προοδευτικό-συντηρητικό», για τη στράτευση στον επαναστατικό σκοπό, τα ταξικά κριτήρια στον πολιτισμό, τη στάση ζωής, στη σχέση ατομικού-συλλογικού κ.ά.

Από τη θετική και αρνητική πείρα που αποτυπώνουν βασικοί δείκτες ελέγχου της ιδεολογικής δουλειάς αναδεικνύεται η ανάγκη αναβάθμισης της καθοδηγητικής στήριξης της ΚΝΕ, για να μετρήσει βήματα στην κατάκτηση και αφομοίωση βασικών πλευρών της κοσμοθεωρίας μας.

• Δόθηκε ιδιαίτερο βάρος στη συγκρότηση και σταθερή λειτουργία με θετικά αποτελέσματα της ΙΕ του ΚΣ. Επίσης, από το 2020 μέχρι σήμερα έχει γίνει ένα βήμα στη συγκρότηση Ιδεολογικών Επιτροπών των ΣΠ. Πολύ αδύναμα διασφαλίζουμε τη σταθερή και αποτελεσματική λειτουργία τους. Ιδιαίτερα τον τελευταίο χρόνο, η λειτουργία τους γενικά έχει ατονήσει σημαντικά, με ανομοιομορφία από Οργάνωση σε Οργάνωση. Δυσκόλεψε η μη ύπαρξη ιδεολογικού υπευθύνου σε επίπεδο Γραφείων Περιοχής με αποκλειστική χρέωση την ιδεολογική δουλειά και τον κομματικό Τύπο, καθώς και οι γρήγορες εναλλαγές στις συνθέσεις των ΙΕ.

• Η πορεία διακίνησης της ΚΟΜΕΠ στην ΚΝΕ είχε μεγάλες αυξομειώσεις. Μπροστά στο 13ο Συνέδριο της ΚΝΕ και με την οργάνωση της καμπάνιας για τα 100 χρόνια της ΚΟΜΕΠ το 2021, υπήρξε άνοδος της συνολικής διακίνησης. Η πορεία που ακολουθήθηκε μετά το 2022 ήταν πτωτική, φτάνοντας κάτω από τα προηγούμενα χαμηλότερα επίπεδα, παρά την καθοδηγητική κατεύθυνση που δόθηκε για αξιοποίησή της, κυρίως σε καθοδηγητικά όργανα της ΚΝΕ μέσα από θεματικές συζητήσεις (π.χ. άρθρο του Γραμματέα του ΚΣ, αφιέρωμα για τον ιμπεριαλιστικό πόλεμο, για την παρέμβαση του Κόμματος στα ΑΕΙ, αφιέρωμα στην ταξική συνείδηση κ.ά.). Αντίστοιχη είναι η πορεία των συνδρομητών που ανάμεσα στο 2022 και το 2024 σημειώνουν 45% μείωση, αναστρέφοντας πλήρως την ανοδική πορεία 2019-2022.

• Έχει γίνει ένα βήμα στην οργάνωση περισσότερων σχολών πανελλαδικά, που ανεβάζει τις απαιτήσεις. Αυτό έγινε κατορθωτό εκεί που ΤΓ και ΣΠ της ΚΝΕ, από κοινού με αυτά του Κόμματος, για πρώτη φορά οργάνωσαν σχολές –κυρίως Νέων Μελών– με βάση τις ανάγκες και δυνατότητές τους. Σε άλλες περιπτώσεις όμως εκφράζεται υποχώρηση ή στασιμότητα μπροστά στις ανεβασμένες ανάγκες της ΚΝΕ.

Το 16%-20% των στελεχών της ΚΝΕ δεν έχει παρακολουθήσει καμία σχολή. Είναι αξιοσημείωτο το ποσοστό των ενήλικων μελών της ΚΝΕ που δεν έχουν έρθει σε οργανωμένη επαφή και συζήτηση με το Πρόγραμμα του Κόμματος και βασικά ζητήματα του μαρξισμού, στην πλειονότητα των ΟΠ.

Υπάρχει επίσης ένα σημαντικό κομμάτι των μαθητών (15%-20%) που σταματούν τις σχολές.

Τα ζητήματα πολυχρέωσης και συχνής εναλλαγής ιδεολογικών υπευθύνων και των στελεχών των ΙΕ των κομματικών Οργάνων αντανακλώνται και στην αδύναμη καθοδήγηση των σχολών της ΚΝΕ, καθώς από τις εκθέσεις των ΟΠ αναδεικνύεται ότι σε ελάχιστες περιπτώσεις οι σχολές της ΚΝΕ παρακολουθούνται από την κομματική καθοδήγηση.

• Τα μαθήματα στις ΟΒ της ΚΝΕ ακολούθησαν αντίστοιχο προγραμματισμό με του Κόμματος την τετραετία, εξειδικεύοντας ζητήματα που συναντώνται πιο έντονα στη νεολαία ανά θέμα.

Το ποσοστό ολοκλήρωσης των μαθημάτων στις ΟΒ είχε πτωτική πορεία (74% για τη σοσιαλδημοκρατία, 64% για τον ιμπεριαλιστικό πόλεμο, 18% για το αστικό κράτος). Και το ποσοστό των μελών της ΚΝΕ που παρακολούθησαν τα μαθήματα κινήθηκε πιο χαμηλά. Ενδεικτικά, το μάθημα για τις ιμπεριαλιστικές συμμαχίες και τον πόλεμο το 2023 παρακολούθησε μόλις το 38% των μελών της ΚΝΕ με βάση το ποσοστό ολοκλήρωσης και το ποσοστό απαρτίας.

Το μάθημα «Ανάπτυξη για ποιον;» που τώρα διεξάγεται στα Όργανα και τις ΟΒ της ΚΝΕ επιβεβαιώνει την έλλειψη γνώσης βασικών ζητημάτων του Προγράμματος του Κόμματος, των επεξεργασιών μας και της κοσμοθεωρίας μας, υπογραμμίζει την καθοδηγητική ευθύνη του Κόμματος για να αντιστοιχηθούμε με το επίπεδο των απαιτήσεων για ΚΝΕ που θα διαπαιδαγωγεί και θα προετοιμάζει τα αυριανά μέλη του Κόμματος. Ο ρυθμός ανανέωσης των δυνάμεων της ΚΝΕ και η χρονική απόσταση που χωρίζει ένα μέλος της ΚΝΕ από την περίοδο που αυτές οι επεξεργασίες συζητήθηκαν οργανωμένα στο Κόμμα δεν πρέπει να αποτελέσουν παράγοντες δικαιολόγησης, αλλά υπογραμμίζουν τις αυξημένες απαιτήσεις στην καθοδηγητική βοήθεια προς την ΚΝΕ για να προχωράει με σταθερότητα η γνώση και η κατά το δυνατό μεγαλύτερη αφομοίωσή τους.

Ενδεικτικό σε αυτό είναι και η χαμηλή διακίνηση βασικών τίτλων της βιβλιογραφίας, παρότι το μάθημα έχει ήδη ολοκληρωθεί στα ΤΣ και στο 55% των ΟΒ.

• Είναι περιορισμένη η επαφή των μελών της ΚΝΕ με το μαρξιστικό-πολιτικό βιβλίο, τις επεξεργασίες του Κόμματος και τις εκλαϊκευτικές εκδόσεις της ΚΝΕ.

Αντίστοιχη είναι η εικόνα της διακίνησης επεξεργασιών του Κόμματος όπως η Απόφαση του 18ου Συνεδρίου για το Σοσιαλισμό και της έκδοσης Θεωρητικά ζητήματα στο Πρόγραμμα του ΚΚΕ.

Η θετική εικόνα της μεγάλης παραγγελίας εκδόσεων όπως οι Αλήθειες και ψέματα για τον καπιταλισμό 1 και 2 και των υλικών της ημερίδας για την Τεχνητή Νοημοσύνη συνοδεύεται από μεγάλες επιστροφές, που κάνουν την τελική διακίνηση να διαμορφώνεται με πτωτική πορεία. Επίσης η διακίνηση της μπροσούρας Αντεπίθεση, που είναι βασική για το πολιτικό άνοιγμα των ΟΒ, φτάνει σε μόλις τις 425 κατά μέσο όρο ανά έτος, ενώ η πορεία της είναι πτωτική από το 2021 έως σήμερα.

Θα πρέπει να πάρουμε υπόψη μας τη γενίκευση αντιλήψεων υποτίμησης της γνώσης και της μελέτης γενικά στη νεολαία των εργατικών-λαϊκών οικογενειών, τη στροφή στη γρήγορη πληροφορία, για να δούμε τους όρους καθοδηγητικής βοήθειας ώστε να αναστραφεί αυτή η τάση στις γραμμές μας, ώστε να μη θεωρείται δεδομένο και «φυσικό» για το μέλος της ΚΝΕ, το αυριανό μέλος του Κόμματος, να έχει απόσταση από το διάβασμα και την κατάκτηση της επαναστατικής θεωρίας.

 

7. ΓΙΑ ΤΗ ΣΥΝΟΛΙΚΗ ΠΟΡΕΙΑ ΤΩΝ ΜΕΛΕΤΗΤΙΚΩΝ ΚΑΘΗΚΟΝΤΩΝ 
ΤΗΣ ΚΕ ΚΑΙ ΤΩΝ ΚΟΜΜΑΤΙΚΩΝ ΟΡΓΑΝΩΣΕΩΝ. 
Η ΣΥΜΒΟΛΗ ΤΗΣ ΙΕ ΣΕ ΑΥΤΑ

Στη βάση των κατευθύνσεων της ΚΕ και ειδικότερα του ΠΓ και της Γραμματείας, η ΙΕ στήριξε την κομματική παρέμβαση στις πολιτικές μάχες που δόθηκαν μετά το 21ο Συνέδριο.

Σε αυτό το πλαίσιο συνέβαλε στις επεξεργασίες για το σύγχρονο αστικό επιτελικό κράτος. Διοργανώθηκαν ημερίδες και δύο εκδόσεις (σε συνεργασία με το Τμήμα Δικαιοσύνης).

Συνέβαλε στην ερμηνεία και κριτική των σύγχρονων αλλαγών στη σοσιαλδημοκρατία και γενικότερα της αναμόρφωσης του αστικού πολιτικού συστήματος, καθώς και με το ιστορικό βάθος της σχετικής διαπάλης στην Ελλάδα και στην Ευρώπη. Αντίστοιχα και για το οπορτουνιστικό ρεύμα.

Η προσπάθεια αυτή αποτυπώθηκε με αφιερώματα στην ΚΟΜΕΠ, εκδηλώσεις, αρθρογραφία στο Ριζοσπάστη.

Εκ των πραγμάτων και λόγω των πυκνών εξελίξεων, ιδιαίτερο βάρος δόθηκε στα ζητήματα ιδεολογικοπολιτικής διαπάλης με τα αστικά πολιτικά ρεύματα (εθνικιστικό, σοσιαλδημοκρατικό, φιλελεύθερο κλπ.) και το οπορτουνιστικό ρεύμα που αφορούν τον ιμπεριαλιστικό πόλεμο και τη στροφή στην πολεμική οικονομία, με εκλαϊκευτικές και θεωρητικές εκδόσεις και σχετική αρθρογραφία.

Πετυχημένη ήταν η συνολική διαφωτιστική δουλειά του Κόμματος για την προβολή της ιστορικής αναγκαιότητας και της υπεροχής του σοσιαλισμού με την αξιοποίηση ιστορικών επετείων (π.χ. 100 χρόνια ΕΣΣΔ, 100 χρόνια απ’ το θάνατο του Λένιν) και πολύμορφων πολιτικών-πολιτιστικών εκδηλώσεων. Ωστόσο, με αργό ρυθμό δόθηκε συνέχεια στη μελέτη της πορείας της σοσιαλιστικής οικοδόμησης στην ΕΣΣΔ, με έμφαση στο εποικοδόμημα, τη λειτουργία του σοσιαλιστικού κράτους, σε σχέση με τα προβλήματα του κεντρικού σχεδιασμού.

Διαμορφώθηκε μια αρχική υποδομή (συνεργατών και μεταφραστών, επιλογής αρχειακού υλικού) για τον εμπλουτισμό της έρευνας με την πείρα της Γερμανικής Λαοκρατικής Δημοκρατίας. Απαιτείται να συνεχιστεί η προσπάθεια για την ενίσχυση ενός δικτύου συνεργατών για την εκπλήρωση πιο απαιτητικών καθηκόντων, όπως της μετάφρασης, της επιλογής βασικού υλικού και κριτικής αποτίμησης και θεωρητικών συζητήσεων για το Δίκαιο στη Σοβιετική Ένωση.

Παρά τις κάποιες αποσπασματικές προσπάθειες, δεν προχώρησε ουσιαστικά η μελέτη της πείρας του 20ού αιώνα ως προς τις εργατικές-λαϊκές εξεγέρσεις, τα ένοπλα κινήματα και το επαναστατικό πέρασμα από τον καπιταλισμό στο σοσιαλισμό.

Σταθερό ήταν το μέτωπο στην αστική και οπορτουνιστική προσπάθεια αναθεώρησης του μαρξισμού. Σε αυτό, ρόλο έπαιξε η αξιοποίηση των σχετικών επετείων (200 χρόνια Μαρξ - Ένγκελς, 100 χρόνια Λένιν, 100 χρόνια ΚΟΜΕΠ) και η δημοσίευση των διακηρύξεων της ΚΕ και σχετικής αρθρογραφίας. Συμβολή σε αυτό είχε η μετάφραση και η δημοσίευση στην ΚΟΜΕΠ Σοβιετικών φιλοσόφων για το έργο των Μαρξ και Ένγκελς.

Επίσης συμβολή στα παραπάνω είχε η δημοσίευση δύο άρθρων με τίτλο «“Το Κεφάλαιο” στο στόχαστρο της “νέας ανάγνωσης” του Μαρξ» που περιλάμβαναν τις βασικές πλευρές διαπάλης με το με το ρεύμα της «νέας ανάγνωσης» του Μαρξ, ένα ρεύμα που στοχεύει στην αναθεώρηση των επαναστατικών αρχών και θέσεων του μαρξισμού, στην προσπάθεια να εμφανιστεί αντιπαραθετικά η σκέψη του Μαρξ με τη θεωρητική συμβολή του Ένγκελς και του Λένιν. Αδυναμία αποτελεί η καθυστέρηση της αντίστοιχης έκδοσης, που πρέπει να προχωρήσει το επόμενο διάστημα.

Εμπλουτίστηκε η προσπάθεια διαπάλης με την αστική αντίληψη περί ταξικά ουδέτερης επιστήμης που αποτυπώθηκε και με σχετικές μεταφράσεις σοβιετικών άρθρων,, αλλά και νέες επεξεργασίες (π.χ. τα άρθρα για την ερμηνεία της κβαντομηχανικής).

Με σχετική καθυστέρηση, αλλά με αποτελέσματα στη συνέχεια αναπτύχθηκε το μέτωπο απέναντι στον υποκειμενικό ιδεαλισμό, ατομικό αυτοπροσδιορισμό και δικαιωματισμό. Μέχρι την κατάθεση του νομοσχεδίου για το γάμο των ομόφυλων ζευγαριών και την ένταση της σχετικής αντιπαράθεσης, δημοσιεύτηκαν κάποιες μεταφράσεις Σοβιετικών φιλοσόφων, κείμενα των κλασσικών, εκλαϊκευτική αρθρογραφία στο Ριζοσπάστη. Στη συνέχεια, η προσπάθεια αναβαθμίστηκε και επιταχύνθηκε με αναγκαίες αλλαγές καταμερισμού. Διασφαλίστηκε πιο σταθερή συνεργασία με το Τμήμα για την Ισοτιμία και Χειραφέτηση των Γυναικών. Αναπτύχθηκε αρθρογραφία στην ΚΟΜΕΠ και εκλαϊκευτική αρθρογραφία στο Ριζοσπάστη, που αξιοποιήθηκε με θεαματικά αποτελέσματα κυρίως απ’ τα Όργανα της ΚΝΕ. Στηρίχτηκε πολύμορφα (αχτίφ, μαθήματα, θεματικές συζητήσεις Οργάνων κλπ.) ο εξοπλισμός των δυνάμεών μας.

Άνοιξαν σχετικά έγκαιρα τα ζητήματα διαπάλης σε σχέση με την επίδραση της Τεχνητής Νοημοσύνης, πριν κατατεθεί νομοθετικό-ρυθμιστικό πλαίσιο στην ΕΕ, και διοργανώθηκε σχετική ημερίδα του ΚΣ της ΚΝΕ. Η διεύρυνση αυτής της προσπάθειας με τη συγκρότηση διατμηματικής επιτροπής από το ΠΓ για την ολοκληρωμένη προσέγγιση του θέματος και τη διαμόρφωση θέσης για το 22ο Συνέδριο αποτελεί θετικό παράδειγμα διατμηματικής συνεργασίας.

Δημιουργική ήταν η συνεργασία στο πλαίσιο της χρέωσης στη Συντακτική Επιτροπή της Διεθνούς ΚΟΜΕΠ, στη διαμόρφωση περιεχομένου που να ανταποκρίνεται στα κριτήρια επαναστατικής ανασυγκρότησης του Διεθνούς Κομμουνιστικού Κινήματος.

Υπάρχει επίσης διατμηματική ομάδα επεξεργασίας θέσεων για τη νεανική παραβατικότητα που συγκροτήθηκε απ’ το ΠΓ, με πρωτοβουλία του Τμήματος Δικαιοσύνης και τη συμμετοχή της ΙΕ.

Η ΙΕ συνέβαλε επίσης στην επεξεργασία θέσεων και στον εξοπλισμό στελεχών Τμημάτων που ζήτησαν τη συμβολή της (Υγείας, Παιδείας, Πολιτισμού, Οικονομίας, Περιβάλλοντος) σε διάφορα θέματα.

Στο πλαίσιο της συνεργασίας με τη Γραμματεία και τα Γραφεία Περιοχής, η ΙΕ της ΚΕ συνέβαλε θετικά στον προγραμματισμό και στον έλεγχο της πορείας της ιδεολογικής δουλειάς, της ΚΟΜΕΠ και των εκδόσεων, με συμμετοχή στελεχών σε σχετικές συνεδριάσεις, διοργάνωση πανελλαδικών αχτίφ, στήριξη των ιδεολογικών υπευθύνων των ΟΠ.

Προσπάθησε να προσανατολίσει τη δουλειά ιδεολογικών υπευθύνων και ΙΕ Περιοχών, ώστε να συμβάλουν στην καθοδηγητική προσπάθεια να συνδυαστεί η καθημερινή δράση για τα άμεσα πολιτικά καθήκοντα με την ιδεολογική δουλειά, την αφομοίωση θεωρητικών και ιστορικών συμπερασμάτων και σύγχρονων επεξεργασιών, με περιορισμένα αποτελέσματα.

Σε συνεργασία με τη Γραμματεία της ΚΕ, έπρεπε να ασχοληθεί περισσότερο με την αδυναμία διάχυσης και οργανικής ένταξης του αναγκαίου ιδεολογικοπολιτικού περιεχομένου στις ΤΕ και στις ΚΟΒ, για τη λήψη διορθωτικών μέτρων.

Έδωσε ιδιαίτερο βάρος στη στήριξη των ΙΕ του ΚΣ της ΚΝΕ και της ΚΟ Αττικής, με θετικά αποτελέσματα. Περιστασιακά και αποσπασματικά βοήθησε τη δουλειά των υπόλοιπων ΙΕ των ΕΠ. Δεν εξάντλησε τις δυνατότητες της συμβολής της για πιο σταθερό και δημιουργικό έλεγχο, σταθερές συσκέψεις των ιδεολογικών υπευθύνων όλων των ΟΠ, προτάσεις προς το ΠΓ διατμηματικής συνεργασίας (όπως για τη βαθύτερη διερεύνηση των αιτιών της μακρόχρονης υποχώρησης του επαναστατικού εργατικού κινήματος).

Μετά το 21ο Συνέδριο η ΙΕ της ΚΕ συνέβαλε στην προσπάθεια αναβάθμισης της διδασκαλίας (σεμινάρια δασκάλων, αχτίφ διδασκαλίας γενικά και ανά μάθημα ΚΟΒ κλπ.) και του εμπλουτισμού του περιεχομένου των διαφορετικών βαθμίδων του συστήματος εσωκομματικής μόρφωσης, ιδιαίτερα των μαθημάτων στις ΚΟΒ και στις σχολές οπαδών με θετικά αποτελέσματα. Δεν προχώρησε όμως ουσιαστικά η εξειδικευμένη δουλειά μαρξιστικής μόρφωσης κατά επιστημονικό αντικείμενο σε δυνάμεις προπτυχιακών φοιτητών. Με μεγάλη καθυστέρηση μετά τις εκλογές ξεκίνησε η διαμόρφωση πιλοτικών προγραμμάτων σε συνδικαλιστικά εργατικά στελέχη και εκπαιδευτικούς.

Σε συνεργασία με τη Συντακτική Επιτροπή της ΚΟΜΕΠ συνέβαλε στην αναβάθμιση και διεύρυνση της ύλης της ΚΟΜΕΠ, ιδιαίτερα με τα ειδικά αφιερώματα, καθώς και των εκδόσεων, με επεξεργασίες, επιμέλειες και επιλογές μεταφράσεων, βιβλιοπαρουσιάσεις. Στήριξε την αυτοτελή θετική προσπάθεια της Διεύθυνσης της Σύγχρονης Εποχής για τη διάδοση των εκδόσεων, τη βελτίωση της λειτουργίας και των οικονομικών αποτελεσμάτων της. Πέρα απ’ την προσπάθεια της Συντακτικής Επιτροπής της ΚΟΜΕΠ, μπορούσε να συμβάλει περισσότερο στο να δοθεί ώθηση για αύξηση της αρθρογραφίας στην ΚΟΜΕΠ ορισμένων Τμημάτων και Οργάνων (π.χ., με διατμηματικές συσκέψεις). Έκανε εύστοχες προσαρμογές και αλλαγές στην ύλη της ΚΟΜΕΠ και στον προγραμματισμό εκδόσεων με βάση τις σύνθετες και γρήγορες εξελίξεις της διαπάλης, όμως δεν εξάντλησε τα περιθώριά της για έναν πιο μακροπρόθεσμο προγραμματισμό.

Έδωσε ιδιαίτερο βάρος στη βοήθεια στην ΚΝΕ, στη διαμόρφωση εκλαϊκευτικών εκδόσεων, εκθέσεων και συζητήσεων στο πλαίσιο του Φεστιβάλ, στον προσανατολισμό και στον εξοπλισμό των Οργανώσεων στη διεξαγωγή της ιδεολογικοπολιτικής διαπάλης με όρους αντεπίθεσης.

Συνολικά, το ΠΓ εκτιμά ότι η ΙΕ ανταποκρίθηκε σε μεγάλο βαθμό στα καθήκοντα που τέθηκαν στο προηγούμενο Συνέδριο, κάνοντας τις αναγκαίες προσαρμογές για να στηρίξει την κομματική παρέμβαση σε σύνθετες, απαιτητικές συνθήκες, όμως δεν εξάντλησε τις δυνατότητες συμβολής της για να ξεπεραστεί το κύριο πρόβλημα, δηλαδή ότι η ιδεολογική δουλειά εξακολουθεί να λειτουργεί ως «παράλληλο πρόγραμμα» που δε συνδέεται οργανικά με το περιεχόμενο της καθημερινής δράσης των Οργανώσεων.

 

Γ. ΓΙΑ ΤΟΝ ΟΛΟΚΛΗΡΩΜΕΝΟ ΣΧΕΔΙΑΣΜΟ ΚΑΙ ΤΗΝ ΟΡΓΑΝΩΣΗ ΤΗΣ ΙΔΕΟΛΟΓΙΚΗΣ ΔΟΥΛΕΙΑΣ ΜΕ ΣΤΟΧΟ ΤΗΝ ΕΝΙΣΧΥΣΗ ΤΩΝ ΚΟΜΜΟΥΝΙΣΤΙΚΩΝ ΧΑΡΑΚΤΗΡΙΣΤΙΚΩΝ ΜΑΣ

Άμεσα να κάνουμε ένα αποφασιστικό βήμα στον ολοκληρωμένο σχεδιασμό και ένταξη της ιδεολογικής-μορφωτικής δουλειάς συνολικά στην καθοδηγητική δουλειά, στην πιο ουσιαστική εναρμόνισή της με το Πρόγραμμά μας. Μ’ άλλα λόγια, να μην αποσπάται η πρακτική καθημερινή καθοδηγητική δουλειά απ’ τη στρατηγική στο όνομα υπαρκτών αντικειμενικών δυσκολιών και παραγόντων, αλλά να εστιάζει στο βάθεμα των ιδεολογικοπολιτικών δεσμών με τον περίγυρό μας, ιδιαίτερα απ’ την εργατική τάξη, στο χτίσιμο ερεισμάτων προοπτικής, ώστε να επεκτείνεται και να ενισχύεται αυτός ο προσανατολισμός.

Αυτό το βήμα είναι αναγκαίο για να ανταποκριθούμε στις αυξημένες απαιτήσεις που προσδιορίζουν οι γρήγορες και σύνθετες εξελίξεις, οι δύσκολες και σ’ ένα βαθμό πρωτόγνωρες συνθήκες που καλούμαστε να ανταποκριθούμε στο ρόλο μας ως πραγματικός καθοδηγητής και οργανωτής του εργατικού κινήματος. Το Κόμμα, ως ενότητα θεωρητικής, πολιτικής και μαζικής δράσης, να επιδράσει στην ωρίμανση του υποκειμενικού παράγοντα σε δυναμικά τμήματα της εργατικής τάξης και των κοινωνικών συμμάχων της για την ανατροπή του καπιταλιστικού συστήματος και την οικοδόμηση της νέας κοινωνίας, του σοσιαλισμού-κομμουνισμού.

Κριτήριο για τη συνεχή, σταθερή ένταξη της ιδεολογικής, κομμουνιστικής μορφωτικής δουλειάς στο πρόγραμμα της καθημερινής κομματικής λειτουργίας και δράσης των καθοδηγητικών Οργάνων και των Οργανώσεων θα είναι η διαπίστωση διαμόρφωσης διαλεκτικής-υλιστικής μεθόδου ανάλυσης και αντιμετώπισης προβλημάτων από τα στελέχη και τα Όργανα. Θα αποτυπωθεί στην πιο εύστοχη ιεράρχηση των καθηκόντων, των καταμερισμών στην αντιμετώπιση της αποσπασματικότητας και στη διάταξη των δυνάμεων, με βάση τις εκάστοτε απαιτήσεις του αγώνα· επίσης, στην ταχύτερη και στοχευμένη ανάπτυξη των κομματικών δυνάμεων, στο μεγαλύτερο βαθμό προετοιμασίας ΚΝίτικων δυνάμεων για ένταξη στο Κόμμα.

Κριτήριο είναι και η αναβάθμιση και γενίκευση της ικανότητας στην παρακολούθηση των εξελίξεων, στην επεξεργασία της γραμμής και του πλαισίου πάλης για την προώθηση της στρατηγικής μας σε κάθε εργασιακό χώρο, κλάδο, κίνημα, σε κάθε φάση του αγώνα, στην εύστοχη εξειδικευμένη ιδεολογική και πολιτική αντιπαράθεση, αυτοτελώς και μέσα στο κίνημα, με τις άλλες δυνάμεις για τον προσανατολισμό του. Η ιδεολογική-πολιτική γνώση και αφομοίωση των θέσεων είναι σημαντική προϋπόθεση για τη συμβολή κάθε κ.μ. στην επεξεργασία και την υλοποίηση των αποφάσεων.

Όλες οι μορφές και οι διαδικασίες της ιδεολογικής δουλειάς να στοχεύουν στην αφομοίωση βασικών θέσεων της θεωρίας μας, του Προγράμματος και των επεξεργασιών μας (π.χ. τη βαθύτερη κατανόηση των σύγχρονων μορφών καπιταλιστικής εκμετάλλευσης, του χαρακτήρα της οικονομικής κρίσης, της αντίληψής μας για τη σοσιαλιστική οικοδόμηση κατά τον 20ό αιώνα, για το αστικό κράτος και το αστικό πολιτικό σύστημα).

Τα μέτρα για την υλοποίηση του ολοκληρωμένου μακρόπνοου σχεδιασμού να υπηρετούν την οργανική ένταξη στην καθοδηγητική δουλειά, ν’ ανατρέψουμε την τάση να αδυνατίζει όσο πάμε «προς τα κάτω» η ουσιαστική αξιοποίηση των ιδεολογικών θέσεων και επεξεργασιών μας.

 

ΣΥΓΚΕΚΡΙΜΈΝΑ ΕΠΙΚΕΝΤΡΏΝΟΥΜΕ:

α) Στην ένταση της ιδεολογικοπολιτικής δουλειάς για τη βαθύτερη κατανόηση του επαναστατικού χαρακτήρα του Κόμματος.

Αφορά την κατανόηση της σημασίας της καθημερινής παρέμβασης με βάση τη στρατηγική μας, καθώς και της εφαρμογής των αρχών λειτουργίας του Κόμματος.

 

β) Στη διάχυση του ιδεολογικού προγράμματος στο σύνολο του προγράμματος δράσης με ευθύνη των καθοδηγητικών οργάνων.

Με ευθύνη των καθοδηγητικών οργάνων, το πρόγραμμα αφομοίωσης θέσεων, συμπερασμάτων και επεξεργασιών να συνδυάζεται πιο σταθερά με την άμεση πολιτική και κινηματική δράση των δυνάμεών μας, έτσι ώστε να γενικευτεί και να σταθεροποιηθεί η προσπάθεια ουσιαστικής σύνδεσης της ιδεολογικής μορφωτικής δουλειάς με το περιεχόμενο της καθημερινής δράσης, το πρόγραμμα ιδεολογικής δουλειάς να πάψει να λειτουργεί ως «παράλληλο πρόγραμμα».

Η επίτευξη αυτού του στόχου προϋποθέτει την αναβάθμιση της συμβολής των καθοδηγητικών οργάνων στη διαμόρφωση, υλοποίηση και τον έλεγχο ενός ολοκληρωμένου σχεδίου ιδεολογικής, μορφωτικής δουλειάς, προετοιμασίας και παρέμβασης των δυνάμεών μας στο χώρο ευθύνης τους.

Ενός σχεδίου που θα περιλαμβάνει και θα εντάσσει συνδυασμένα στο πρόγραμμα της καθημερινής κομματικής δράσης το σύνολο των πλευρών της ιδεολογικής, κομμουνιστικής μορφωτικής δουλειάς, δηλαδή το σύστημα εσωκομματικής μόρφωσης, την αξιοποίηση και διάδοση της ΚΟΜΕΠ, του Ριζοσπάστη, των εκδόσεων της Σύγχρονης Εποχής, την προσπάθεια εξειδίκευσης της διαπάλης.

Ενός σχεδίου που θα ελέγχεται σταθερά και απαιτητικά σχετικά με την πρόοδο στην υλοποίησή του, με τη συνδυασμένη αξιοποίηση του συνόλου των σχετικών δεικτών (π.χ. πορεία διακίνησης και συνδρομητών Ριζοσπάστη και ΚΟΜΕΠ), ώστε να λαμβάνονται έγκαιρα πρόσθετα και διορθωτικά καθοδηγητικά μέτρα.

Η προσπάθεια αναβάθμισης της δουλειάς ξεκινά απ’ τα ίδια τα μέλη του Οργάνου. Αφορά το σταθερό προσανατολισμό να σχεδιάζουμε και να υλοποιούμε τον καθημερινό πολιτικό αγώνα με σταθερή βάση τις επεξεργασίες μας, τα ντοκουμέντα μας, τα σχετικά θεωρητικά και ιστορικά συμπεράσματα.

Αφορά τη βασανιστική, επίμονη προσπάθεια να αξιοποιούνται συνδυασμένα οι εκδόσεις, η αρθρογραφία της ΚΟΜΕΠ και του Ριζοσπάστη, το περιεχόμενο των εσωκομματικών μαθημάτων στη διαμόρφωση και εξειδίκευση της παρέμβασης κάθε ΚΟΒ στο χώρο ευθύνης της. Να αποτελούν σταθερό στοιχείο προβληματισμού και επεξεργασίας κάθε οργάνου τα ερωτήματα, τα κενά, οι δυσκολίες των δυνάμεών μας, που αναδεικνύονται μέσα απ’ το σύστημα της εσωκομματικής μόρφωσης και την καθημερινή δράση. Να αναζητούνται και να αντιμετωπίζονται συγκεκριμένα οι βαθύτερες αιτίες της δυσκολίας, ακόμα και ατολμίας, μέρους των δυνάμεών μας να προβάλλουν τεκμηριωμένα το ζήτημα της στρατηγικής διεξόδου.

Να σχεδιάζονται απ’ το όργανο συγκεκριμένες πρωτοβουλίες για να φωτιστεί και να υποστηριχτεί το βαθύτερο ιδεολογικοπολιτικό περιεχόμενο των θεμάτων, των μετώπων, των αιχμών που ανοίγουν οι οργανώσεις στο μαζικό χώρο, π.χ., σχετικές βιβλιοπαρουσιάσεις, θεματικές εκδηλώσεις και ημερίδες. Το πνεύμα ιδεολογικοπολιτικής αντεπίθεσης να διαπερνά τη χάραξη και την κλιμάκωση της υλοποίησης του σχεδιασμού, ώστε να μην περιορίζεται το περιεχόμενο στην κριτική της αστικής πολιτικής και σε κάποιες απαντήσεις στις αιχμές πίεσης του αντιπάλου, να μην περιορίζεται ως απάντηση στις θέσεις και τα επιχειρήματα των άλλων συνδικαλιστικών παρατάξεων, αλλά να βαθαίνει ως προς το ιδεολογικό περιεχόμενο. Να διαμορφώνει ταξικό κριτήριο σκέψης και δράσης, να φωτίζει τον πραγματικό αντίπαλο, το μηχανισμό της εκμετάλλευσης και την ανάγκη του δρόμου της σύγκρουσης και της ανατροπής. Να αποκαλύπτει το ιδεολογικό περίβλημα των πραγματικών στόχων της αστικής τάξης, π.χ. η γραμμή της ταξικής συνεργασίας με βάση τον απατηλό στόχο της «δίκαιης ανάπτυξης για όλους».

Κριτήριο προόδου πρέπει να είναι ο ουσιαστικός εμπλουτισμός των εισηγήσεων με τον άξονα, τα καθήκοντα, τα μέτωπα, τα επιχειρήματα της ιδεολογικής διαπάλης, καθώς και οι εκτιμήσεις απ’ την πορεία διεξαγωγής της, τα διορθωτικά μέτρα και οι πρωτοβουλίες που πρέπει να παρθούν. Η προσπάθεια ενσωμάτωσης αναγκαίων θεωρητικών γνώσεων χρήσιμης ιστορικής πείρας, σύγχρονων εξελίξεων που βοηθούν στην τεκμηρίωση των θέσεών μας, αλλά και η γενίκευση της πείρας που επεξεργάζονται τα καθοδηγητικά όργανα και πρέπει να φτάνει και να αφομοιώνεται ουσιαστικά στις ΚΟΒ.

Βασικό κριτήριο ελέγχου της σχετικής προόδου για τη διαμόρφωση ενός ισχυρού μαρξιστικού ιδεολογικού υπόβαθρου και ενός διευρυμένου μορφωτικού, πολιτιστικού επιπέδου των δυνάμεών μας πρέπει να είναι η βελτίωση της ικανότητας κάθε κομμουνιστή και κομμουνίστριας να προβάλλει πιο ολοκληρωμένα τη στρατηγική μας. Να διεξάγει πιο εύστοχα τη διαπάλη με την αστική ιδεολογία, ως όρο μαζικής συσπείρωσης και δράσης σε αντιμονοπωλιακή, αντικαπιταλιστική κατεύθυνση. Η πρόοδος πρέπει να μεταφράζεται σε βελτίωση της ποιότητας της εσωκομματικής ζωής και της πρωτοπόρας δράσης των ΚΟΒ για τη διάδοση της ιδεολογίας μας και του Προγράμματός μας και να αποτυπώνεται στους δείκτες διακίνησης του Ριζοσπάστη, της ΚΟΜΕΠ, του βιβλίου.

 

γ) Εκπαίδευση και ανάπτυξη των στελεχών ως μέρος της λειτουργίας των οργάνων.

Βασική προϋπόθεση για την υλοποίηση ενός ολοκληρωμένου σχεδίου ιδεολογικοπολιτικής παρέμβασης απ’ τα όργανα είναι η αναβάθμιση της εκπαίδευσης στελεχών, η κατάλληλη διάταξή τους και ο μακροπρόθεσμος σχεδιασμός της ανάπτυξής τους. Πρόκειται για σύνθετο καθήκον, που πρέπει να λαμβάνει υπόψη και τα προσωπικά χαρακτηριστικά και τις ιδιαίτερες δυνατότητες στελεχών στην εξέλιξή τους, με κομματικά κριτήρια.

Επιμονή στην ανάγκη τα στελέχη να παρακολουθούν τακτικά συστήματα εσωκομματικής μόρφωσης, να ελέγχεται ότι εξασφαλίζουν επαρκή χρόνο για την αυτομόρφωσή τους. Αφορά τα καθοδηγητικά μέτρα για την αφομοίωση απ’ τα ίδια τα όργανα βασικών επεξεργασιών (θεματικές συζητήσεις, αχτίφ, παρουσιάσεις άρθρων και εκδόσεων κλπ.).

Αυτά τα ζητήματα πρέπει να αποτελέσουν κριτήρια εκτίμησης της δουλειάς των στελεχών στις διαδικασίες απολογισμού και κριτήρια ανάδειξης στα νέα όργανα. Να εξετάζεται η προσωπική προσπάθεια του συντρόφου με βάση τον καταμερισμό, να προωθεί ουσιαστικά την ιδεολογική διαπάλη και να αυτομορφώνεται.

Με βάση και τη συμμετοχή στελεχών στα συστήματα εσωκομματικής μόρφωσης και στην καθημερινή καθοδηγητική δουλειά, μπορεί να γίνει μια πιο αντικειμενική εκτίμηση για το βαθμό αφομοίωσης θεμελιακών θεωρητικών μαρξιστικών γνώσεων και βασικών κομματικών επεξεργασιών.

Η προσπάθεια ουσιαστικής, συνεχούς εμπλοκής όλων των μελών του καθοδηγητικού οργάνου πρέπει να ξεκινά απ’ τη διαμόρφωση του εκάστοτε σχεδιασμού. Όσο η επιτυχία της προσπάθειας «ανατίθεται» στην πράξη αποκλειστικά στον ιδεολογικό υπεύθυνο και στην Ιδεολογική Επιτροπή που συχνά υπολειτουργεί, δεν πρόκειται να μετρήσουμε μεγάλα βήματα.

Με βάση την πείρα που έχουμε αποκτήσει, μπορούμε να επεκτείνουμε την προσπάθεια ώθησης της συμβολής του στελεχικού δυναμικού στον προβληματισμό και στις επεξεργασίες με δοκιμασμένους τρόπους, όπως οι θεματικές συζητήσεις μετά από οργανωμένη μελέτη σημαντικών εκδόσεων, άρθρων κλπ.

Η καθοδηγητική ώθηση σε μεγαλύτερη συλλογική και ατομική συμβολή των στελεχών αφορά όλες τις πλευρές της ιδεολογικής δουλειάς, π.χ. την καλή προετοιμασία, λειτουργία και αξιοποίηση των σχολών εσωκομματικής μόρφωσης και των μαθημάτων των ΚΟΒ.

 

δ) Συστηματική διάδοση και αξιοποίηση της ΚΟΜΕΠ και των εκδόσεων της Σύγχρονης Εποχής ως στοιχείο της καθοδηγητικής δουλειάς.

Είναι ζήτημα καθοδήγησης η μελέτη και η αξιοποίηση άρθρων της ΚΟΜΕΠ και εκδόσεων των κομματικών επεξεργασιών, ώστε να συνοδεύει σταθερά και συστηματικά όλες τις πλευρές της εσωκομματικής ζωής (π.χ. θεματική συζήτηση στα όργανα και στις ΚΟΒ, προετοιμασία εισηγήσεων και μαθημάτων, επεξεργασία της διαπάλης αυτοτελώς και μέσα στο κίνημα), αλλά και της κομματικής παρέμβασης στο χώρο ευθύνης (π.χ. εκδηλώσεις, βιβλιοπαρουσιάσεις, εκθέσεις).

Έχουμε διαμορφώσει πλέον τις προϋποθέσεις ώστε μέσα απ’ την κομματική λειτουργία και δράση να δώσουμε ώθηση στην ανάπτυξη ενός μορφωτικού ρεύματος στις γραμμές μας που θα αφορά ευρύτερα το πολιτικό και λογοτεχνικό βιβλίο, τη θεατρική παράσταση, γενικότερα την πολιτιστική δημιουργία, με αντανάκλαση στη βελτίωση της ποιότητας ζωής μελών και στελεχών με κομμουνιστικά κριτήρια.

Να κατακτηθεί ως καθημερινή ρουτίνα η διασφάλιση χρόνου για τη μελέτη του Ριζοσπάστη, της ΚΟΜΕΠ, των επεξεργασιών. Να κατανοηθεί ουσιαστικά ότι η προσπάθεια αυτομόρφωσης δεν μπορεί να περιορίζεται στον εξοπλισμό για την τρέχουσα παρέμβαση, αλλά πρέπει να στοχεύει στη διασφάλιση στέρεου ιδεολογικοπολιτικού υπόβαθρου που εξασφαλίζει ενότητα σκέψης και δράσης για την αποτελεσματική προώθηση της επαναστατικής πολιτικής. Ότι χωρίς αυτή την προσπάθεια δεν πρόκειται να μετρήσουμε μεγάλα βήματα στο βάθεμα των δεσμών μας με ευρύτερες δυνάμεις, με βάση τις σημερινές δυνατότητες που υπάρχουν. Ούτε να στηρίξουμε ουσιαστικά τη δουλειά της ΚΝΕ στο ύψος των απαιτήσεων της σημερινής σκληρής και σύνθετης διαπάλης με την αστική ιδεολογία.

Να εδραιωθεί η αντίληψη ότι δεν μπορεί να υπάρχει στέλεχος χωρίς συγκροτημένη βιβλιοθήκη και διαμόρφωση αρχείου, τουλάχιστον για τις χρεώσεις του.

Η καθοδηγητική προσπάθεια για την αξιοποίηση της ΚΟΜΕΠ και των εκδόσεων πρέπει και μπορεί να συνδυαστεί με μια σειρά οργανωτικά μέτρα για την αύξηση της κυκλοφορίας και της διάδοσής τους.

Συγκεκριμένα:

1. Τη διεύρυνση της συνδρομητικής βάσης της ΚΟΜΕΠ, με στόχο να γίνουν συνδρομητές όλοι οι σύντροφοι με καθοδηγητικά καθήκοντα έως και τα Γραφεία των ΚΟΒ. Με αυστηρό έλεγχο υλοποίησης της κατεύθυνσης σε επίπεδο ΕΠ και ΤΕ, που πρέπει να αποτελέσει και κριτήριο εκτίμησης της δουλειάς των στελεχών. Αντίστοιχη προσπάθεια πρέπει να γίνει για την αύξηση των συνδρομητών της Σύγχρονης Εποχής.

2. Τον ουσιαστικό και τακτικό έλεγχο των δεικτών διακίνησης.

Η συζήτηση στα Όργανα πρέπει να καταλήγει στη λήψη και στον έλεγχο μέτρων, με βάση τις εκτιμήσεις, σχετικά με τη βελτίωση των ομαδικών παραγγελιών των Οργανώσεων, τις εσωτερικές εκθέσεις βιβλίου, τη συγκρότηση βιβλιοθηκών των Οργανώσεων, την οργάνωση βιβλιοπαρουσιάσεων και θεματικών συζητήσεων, την καλή λειτουργία βιβλιοπωλείου στους χώρους των κομματικών εκδηλώσεων, την έγκαιρη τακτοποίηση χρεών, την οργανωμένη επίσκεψη στα βιβλιοπωλεία της Σύγχρονης Εποχής.

3. Τον εμπλουτισμό των εισηγήσεων και των συζητήσεων στις ΚΟΒ για την οργάνωση της παρέμβασής μας και της ιδεολογικοπολιτικής διαπάλης, με την υπόδειξη μελέτης συγκεκριμένων άρθρων της ΚΟΜΕΠ, μπροσούρων και βιβλίων σχετικών με το ζήτημα που εξετάζουμε. Την προτροπή για οργανωμένο διάβασμα κάθε θεματικού αφιερώματος της ΚΟΜΕΠ, τη συλλογή ερωτήσεων και προβληματισμών και την ένταξή τους στα θέματα που συζητούν οι Οργανώσεις.

Την αξιοποίηση των μαθημάτων στις ΚΟΒ για αύξηση της διακίνησης, αφού αυτά προϋποθέτουν τη μελέτη συγκεκριμένης βιβλιογραφίας και αρθρογραφίας. Σε αυτήν την κατεύθυνση παίζει ιδιαίτερο ρόλο το προσωπικό παράδειγμα και η πρωτοβουλία των στελεχών που προτείνουν για μελέτη ένα βιβλίο που διάβασαν πρόσφατα.

4. Την αξιοποίηση της ΚΟΜΕΠ και του βιβλίου ως μέσου βαθέματος των δεσμών μας σε χώρους όπου αναπτύσσουμε συνδικαλιστική δράση και πολιτική παρέμβαση, π.χ., σωματεία, συγκρότηση βιβλιοθήκης εργατικών κέντρων, σε συλλόγους γονέων και πολιτιστικούς συλλόγους, δημοτικές βιβλιοθήκες κλπ. Την αξιοποίηση δημοτικών Αρχών όπου έχουμε την πλειοψηφία ή πολύ ισχυρή παρουσία για την προώθηση εκδόσεων της Σύγχρονης Εποχής στις βιβλιοθήκες τους, για διοργάνωση βιβλιοπαρουσιάσεων και θεματικών εκδηλώσεων.

5. Τη βελτίωση της διαφημιστικής προβολής των εκδόσεων, αξιοποιώντας όλες τις σύγχρονες μορφές προβολής τους, της επέκτασης της μορφωτικής-πολιτικής παρέμβασης της Σύγχρονης Εποχής (π.χ. θεατρικό έργο, ποίηση) και της προσέλκυσης νέων δημιουργών. Σε αυτήν την κατεύθυνση, σε συνεργασία με το Τμήμα Πολιτισμού μπορούν και πρέπει να αξιοποιηθούν δοκιμασμένες μορφές όπως οι διαγωνισμοί λογοτεχνικού έργου, οι σχετικές θεματικές συζητήσεις (π.χ. η συζήτηση για την πολιτική βιβλίου στην Ελλάδα που διοργάνωσε η Σύγχρονη Εποχή στην Αθήνα).

Από την ΙΕ της ΚΕ, τα Τμήματα Πολιτισμού και Παιδείας, τη Διεύθυνση της Σύγχρονης Εποχής και τα καθοδηγητικά όργανα να συντονιστεί η ιδιαίτερη προσπάθεια για τον τομέα του παιδικού βιβλίου (τόσο για τις μικρές ηλικίες, όσο και για τους έφηβους), όπου εκτός των άλλων έχουν διευρυνθεί οι εκδόσεις που προωθούν τη γραμμή του αυτοπροσδιορισμού φύλου, της φυλομετάβασης και της λεγόμενης συμπεριληπτικότητας. Πρόκειται για σύνθετη κομματική δουλειά που περιλαμβάνει εκπαιδευτικούς, γονείς, συγγραφείς και απαιτεί σχέδιο συστηματικής παρέμβασης (π.χ., προώθηση κατάλληλου βιβλίου από συλλόγους γονέων, σχολικές βιβλιοθήκες).

Να μελετηθούν και ν’ αξιοποιηθούν επίσης οι δυνατότητες για την επέκταση του δικτύου πωλήσεων των εκδόσεων της Σύγχρονης Εποχής και την αναβάθμιση της λειτουργίας των βιβλιοπωλείων, με βάση τη θετική πείρα της Αττικής.

 

ε) Ουσιαστική βελτίωση της συγκρότησης, λειτουργίας και αξιοποίησης των Ιδεολογικών Επιτροπών και της εξειδίκευσης της διαπάλης.

Η διασφάλιση της έγκαιρης συγκρότησης και ουσιαστικής λειτουργίας των Ιδεολογικών Επιτροπών, όπως και κάθε άλλης αναγκαίας βοηθητικής επιτροπής, αποτελεί ευθύνη των Οργάνων. Αυτό σημαίνει ότι τα Όργανα μεριμνούν σταθερά για τη στελέχωση, την αξιολόγηση, τη στήριξη, την ανάθεση καθηκόντων και την ουσιαστική αξιοποίηση των επεξεργασιών και των εκθέσεων των Ιδεολογικών Επιτροπών. Διασφαλίζουν την αναγκαία ανατροφοδότηση και αλληλεπίδραση μεταξύ Οργάνου και Ιδεολογικής Επιτροπής για την αναβάθμιση της καθοδηγητικής δουλειάς.

Η παραδοχή ότι η Ιδεολογική Επιτροπή αποτελεί σημαντική υποδομή για την υλοποίηση του ολοκληρωμένου σχεδιασμού ιδεολογικοπολιτικής δουλειάς του Οργάνου πρέπει να μεταφράζεται στην πράξη με την εξασφάλιση της αναγκαίας στελέχωσης για να φέρει σε πέρας την αποστολή της. Να λειτουργήσει με ουσιαστικό καταμερισμό και να ανταποκριθεί στα καθήκοντά της.

Αυτό σημαίνει συγκρότηση της Ιδεολογικής Επιτροπής με στελέχη χωρίς πολυχρέωση ή τουλάχιστον με χρεώσεις που είναι σε μεγάλο βαθμό συμπληρωματικές. Σημαίνει διασφάλιση επαρκούς χρόνου αυτομόρφωσης, αφομοίωσης επεξεργασιών, προετοιμασίας για τη διδασκαλία και τα άλλα σχετικά καθήκοντα. Σημαίνει διασφάλιση καταμερισμού για την ουσιαστική παρακολούθηση και επεξεργασία της παρέμβασης όχι μόνο των κομμάτων του αστικού πολιτικού συστήματος, αλλά του αντιπάλου συνολικά (π.χ. της εργοδοσίας και των μηχανισμών της, των τοπικών επιμελητηρίων, των δημοτικών Αρχών κλπ.), που σημαίνει συνεργασία με άλλες βοηθητικές επιτροπές και Κομματικές Ομάδες.

Σημαίνει επίσης τη συγκρότηση και αυτοτελή λειτουργία Ομάδων Οικονομίας και Ιστορίας, τουλάχιστον σε επίπεδο Επιτροπών Περιοχής. Η λειτουργία των Ομάδων Οικονομίας είναι αναγκαία για να διαχωριστούν στην πράξη και να υλοποιηθούν διαφορετικά καθήκοντα που αφορούν την εξειδίκευση της παρέμβασής μας και της διαπάλης, τα οποία έχουν σχετική αυτοτέλεια. Σ’ αυτήν την κατεύθυνση θα βοηθήσει και η σταθερή καθοδηγητική χρέωση σε επίπεδο ΕΠ της δουλειάς στο χώρο των επιστημόνων (μηχανικών, οικονομολόγων, δικηγόρων κλπ.), ώστε εκτός των άλλων να διασφαλίζεται κι ένα δίκτυο συνεργατών για τη μελέτη εξελίξεων σε κάθε χώρο ευθύνης.

Η Ομάδα Οικονομίας πρέπει να εστιάζει στην ανάλυση θεμάτων και φαινομένων που αφορούν την οικονομική λειτουργία του συστήματος, τις αλλαγές στην κοινωνική-ταξική διάρθρωση ανά δήμο, πόλη, περιοχή με επιπτώσεις στα κινήματα. Επίσης την οικονομική-κοινωνική πολιτική, την επεξεργασία γραμμής παρέμβασης και πλαισίου στόχων πάλης, π.χ., επεξεργασία ενός σχεδίου ανάπλασης και αλλαγής χρήσης γης μιας περιοχής. Στο βαθμό που δε λειτουργεί αυτό το καθήκον, χρεώνεται απευθείας στους υπευθύνους της ιδεολογικής δουλειάς, αποσπώντας τους απ’ τα κύρια καθήκοντά τους. Φυσικά ο καταμερισμός της επεξεργασίας δε χωρίζεται με «σινικά τείχη». Π.χ. η επεξεργασία και η εξειδίκευση της διαπάλης θα απασχολήσει από κοινού την Ιδεολογική Επιτροπή και την Ομάδα Οικονομίας, που συμβάλλουν στη διαμόρφωση σημειώματος στήριξης της καθοδηγητικής δουλειάς του Οργάνου.

Οι Ομάδες Οικονομίας σε συνεργασία με τα Τμήματα Οικονομίας και Περιβάλλοντος να συμβάλλουν στην παρέμβασή μας στα μαθήματα που αφορούν την οικονομία, «πράσινη» ανάπτυξη και τον ψηφιακό μετασχηματισμό, σε όλες τις βαθμίδες της εκπαίδευσης.

Αντίστοιχα, οι Ομάδες Ιστορίας, σε συνεργασία με το Τμήμα Ιστορίας της ΚΕ, να παρακολουθούν και να επεξεργάζονται όχι μόνο την τοπική ιστορία του εργατικού κινήματος και του Κόμματος, αλλά και τη διδασκαλία της Ιστορίας σε όλα τα επίπεδα εκπαίδευσης, την ιδεολογική-πολιτική αστική και οπορτουνιστική παρέμβαση με αφορμή ιστορικά γεγονότα.

Η συμβολή της Ιδεολογικής Επιτροπής δεν πρέπει να περιορίζεται και να συγχέεται με την απολύτως αναγκαία προσπάθεια εκλαΐκευσης και προπαγανδιστικά εύστοχης προβολής των γενικών θέσεών μας. Αυτή η προσπάθεια αφορά το σύνολο των στελεχών των Οργάνων και πρέπει να διαπερνά κάθε πλευρά των επεξεργασιών και της παρέμβασής μας.

Η προσπάθεια εξειδίκευσης της Ιδεολογικής Επιτροπής των ΕΠ και των ΤΕ πρέπει να εστιάζει στην τεκμηριωμένη ανάδειξη της υπεροχής της στρατηγικής διεξόδου, του σοσιαλισμού, και στην επεξεργασία γραμμής παρέμβασης και διαπάλης στα συγκεκριμένα θέματα που ιεραρχούμε στο χώρο ευθύνης του κάθε Οργάνου. Δεν αρκεί να περιορίζεται σε μια ανεπεξέργαστη αποδελτίωση εξελίξεων και καταγραφή επιχειρημάτων και κινήσεων του αντιπάλου, ούτε να υποκαθιστά την αυτοτελή προσπάθεια κάθε στελέχους να αφομοιώνει και να κωδικοποιεί βασικές θέσεις και επιχειρήματα των κεντρικών επεξεργασιών της Ιδεολογικής Επιτροπής και των Τμημάτων της ΚΕ.

Για παράδειγμα, η συμβολή της στην εξειδίκευση της διαπάλης με τη σοσιαλδημοκρατία στο συγκεκριμένο χώρο ευθύνης της πρέπει να εστιάζει στον εντοπισμό των ιδιαίτερων στοιχείων της αντίπαλης παρέμβασης (στο δήμο, στο εργατικό κέντρο, σε μεγάλους ομίλους, στο Παράρτημα του ΤΕΕ, του ΟΕΕ, του δικηγορικού συλλόγου, του εμπορικού συλλόγου, του τοπικού Τύπου κλπ.) που δεν έχουν απασχολήσει μέχρι στιγμής την αντίστοιχη κεντρική επεξεργασία.

 

στ) Για την αναβάθμιση του συστήματος εσωκομματικής μόρφωσης και των σχολών οπαδών.

Στηριγμένοι στη θετική πείρα του κύκλου μαθημάτων στις ΚΟΒ την περασμένη τετραετία, μπορούμε πλέον να θέσουμε ως μεσοπρόθεσμο στόχο τη διαμόρφωση νέας εκπαιδευτικής βαθμίδας βασικών γνώσεων για όλα τα μέλη των ΚΟΒ. Η βαθμίδα αυτή θα είναι διακριτή απ’ τις σχολές δόκιμων και νέων μελών και απ’ τις ενδιάμεσες. Θα συμμετέχουν υποχρεωτικά και τμηματικά όλα τα μέλη των ΚΟΒ, ανά τακτά χρονικά διαστήματα. Να ξεκινήσει πιλοτικά σε ΑΕΙ και κλαδικές οργανώσεις, Εκπαιδευτικών, Υγείας.

Μεταβατικά για τα επόμενα δύο χρόνια, μέχρι τη διαμόρφωση των προϋποθέσεων για τη νέα βαθμίδα, θέτουμε το στόχο να αυξηθεί η συχνότητα των μαθημάτων στις ΚΟΒ (ένα κάθε τετράμηνο), αξιοποιώντας τα θετικά στοιχεία του σχεδιασμού των τελευταίων χρόνων, δηλαδή τη διασφάλιση της επαναληπτικότητας βασικών εννοιών και θεμάτων, τη μέριμνα να συμβαδίζουν στο βαθμό του δυνατού με την τρέχουσα κομματική παρέμβαση και διαπάλη, τη συμβολή των ΤΕ στην εξειδίκευση του περιεχομένου στο χώρο ευθύνης τους, στη στήριξη των δασκάλων με αχτίφ και βοηθητικό υλικό.

Να συνεχιστεί και να εμπλουτιστεί ακόμα περισσότερο η επεξεργασία του περιεχομένου των μαθημάτων, ώστε να διαμορφώνει στέρεο υπόβαθρο στρατηγικής αντιπαράθεσης σε κάθε θέμα, να φωτίζει την υπεροχή του σοσιαλισμού. Η μεγαλύτερη συχνότητα θα συμβάλλει τόσο στην ενίσχυση της επαναληπτικότητας, όσο και στη δυνατότητα πιο διεξοδικής συζήτησης επιμέρους θεμάτων (π.χ. του χρόνου εργασίας, της σχετικής και απόλυτης εξαθλίωσης, της οικονομικής λειτουργίας του κράτους).

Στο βαθμό που θα επιτευχθεί η λειτουργία της βαθμίδας βασικών γνώσεων και η ενίσχυση των εισηγήσεων στις ΚΟΒ με ιδεολογική στήριξη των πολιτικών και κινηματικών καθηκόντων, μπορεί να υπάρξει αναμόρφωση της ενότητας ετήσιων μαθημάτων στις ΚΟΒ.

Βασικές πλευρές της ευθύνης των Οργάνων για τη μέγιστη δυνατή απόδοση των μαθημάτων:

• Η αφομοίωση των βασικών ζητημάτων κάθε μαθήματος πρώτα απ’ τις ΤΕ και η συμβολή τους στην εξειδίκευση της σχετικής παρουσίασης.

Η σταθεροποίηση της εκτίμησης των μαθημάτων απ’ τα ΤΓ που θα καταλήγει σε καθοδηγητικά μέτρα για την κάλυψη κενών, την αντιμετώπιση συγχύσεων και λαθεμένων απόψεων, τη διερεύνηση των αιτιών όταν επανέρχονται ερωτήματα που αναδεικνύουν πρόβλημα διαρκείας στην αφομοίωση βασικών θέσεων ή αντανακλούν καθυστέρηση στις κεντρικές μας επεξεργασίες.

• Η συμβολή στην κατάλληλη προετοιμασία των μαθημάτων (διασφάλιση συμμετοχής, συλλογή ερωτημάτων, τήρηση χρονοδιαγράμματος κλπ.) και στην κατάλληλη διάταξη και προετοιμασία δασκάλων, με στόχο περισσότεροι σύντροφοι μέλη των ΕΠ και των ΤΓ να εμπλέκονται σταδιακά με τα καθήκοντα της διδασκαλίας και της ευρύτερης στήριξης των μαθημάτων.

• Η λήψη συμπληρωματικών μέτρων μετά τη διεξαγωγή του μαθήματος που βοηθούν να σταθεροποιείται ένα ρεύμα αυτομόρφωσης και αναβάθμισης του ιδεολογικοπολιτικού περιεχομένου της παρέμβασής μας. Αναφέραμε ήδη τις μορφές των βιβλιοπαρουσιάσεων, θεματικών εκδηλώσεων, σχετικών πολιτιστικών δραστηριοτήτων (π.χ. ο συνδυασμός θεματικών εισηγήσεων και προβολής σχετικών ταινιών που έγινε στο πλαίσιο του εορτασμού των 100 χρόνων Λένιν).

Βασικός στόχος είναι να κατακτηθεί πραγματικά ενιαία αντίληψη για την ανάγκη υλοποίησης των μαθημάτων, χωρίς αναβολές και εκπτώσεις στο περιεχόμενο και στην προετοιμασία τους και με όρους Γενικής Συνέλευσης.

• Να συνειδητοποιηθεί απ’ όλα τα μέλη των καθοδηγητικών οργάνων ότι η συζήτηση στα μαθήματα των ΚΟΒ και στις σχολές αποτελεί καθρέφτη του συλλογικού επιπέδου αφομοίωσης της πολιτικής μας, αλλά και της ικανότητας να δουλεύουμε με αυτή στο χώρο ευθύνης μας. Επομένως, η ουσιαστική ενασχόληση και εκτίμηση των μαθημάτων είναι απαραίτητη για να βγουν συμπεράσματα για την ίδια την πορεία της καθοδηγητικής δουλειάς. Αλλά και ότι είναι επίσης θέμα των Οργάνων η διασφάλιση της συνειδητής πειθαρχίας στη σταθερή υλοποίηση του προγράμματος εσωκομματικής μόρφωσης, χωρίς αναβολές και ακυρώσεις με την παραμικρή πίεση της τρέχουσας δουλειάς. Είναι θέμα των Οργάνων να κλείνει όσο το δυνατόν η ψαλίδα ανάμεσα στις υπάρχουσες συλλογικές επεξεργασίες μας και στην αφομοίωσή τους από τις οργανωμένες δυνάμεις μας.

Αντίστοιχη καθοδηγητική φροντίδα πρέπει και μπορεί να υπάρξει σχετικά με τις διαφορετικές υπάρχουσες βαθμίδες-σχολές του ενιαίου προγράμματος εσωκομματικής μόρφωσης. Αφορά την έγκαιρη επιλογή των μαθητών με βάση τα κριτήρια επιλογής που έχουμε προσδιορίσει, ώστε να μη δημιουργείται εκτός των άλλων μεγάλη ψαλίδα δυνατοτήτων παρακολούθησης, που συχνά οδηγεί στην αναγκαστική υποβάθμιση των διδακτικών στόχων.

Αφορά επίσης το ενδιαφέρον για την απόδοση των συντρόφων μαθητών και τη στήριξή τους, πρώτ’ απ’ όλα με τη σταθερή τήρηση του μέτρου των όρων απαλλαγής ή διευκόλυνσης σε σχέση με τις χρεώσεις τους κατά τη διάρκεια της κάθε σχολής. Ιδιαίτερη φροντίδα χρειάζεται για τη διευκόλυνση στελεχών που είναι εκλεγμένα σε συνδικαλιστικούς φορείς και δημοτικά συμβούλια. Ζήτημα που απαιτεί ιδιαίτερη προσοχή είναι η λειτουργία των Σχολών Δοκίμων, με επαρκή τμήματα, βοήθεια και έλεγχο της ουσιαστικής τήρησης του προβλεπόμενου προγράμματος μαθημάτων και των απουσιών, επιμονή στην τήρηση υποχρέωσης να τελειώσουν τη σχολή ως προϋπόθεση επιτυχίας της περιόδου δοκιμασίας.

Παράλληλα, θα συνεχιστεί η προσπάθεια αναβάθμισης του περιεχομένου των μαθημάτων με τον εμπλουτισμό τους με βάση τις πρόσφατες συλλογικές επεξεργασίες μας, καθώς και πλευρές και ζητήματα της σύγχρονης διαπάλης (π.χ. την Τεχνητή Νοημοσύνη, τον ατομικό αυτοπροσδιορισμό και δικαιωματισμό, τις θεωρίες φύλου, την εξέλιξη της οικογένειας). Η συγκεκριμένη προσπάθεια αφορά και τη μεγαλύτερη αξιοποίηση σύγχρονων μέσων διδασκαλίας (π.χ. διαφάνειες, μικρά βίντεο κλπ.). Μέρος αυτού του οπτικοακουστικού υλικού μπορεί να αξιοποιηθεί και για δημόσια προβολή (π.χ. βίντεο για βασικές γνώσεις πολιτικής οικονομίας).

Σ’ αυτό το πλαίσιο θα επεκταθούν οι πιλοτικές προσπάθειες διδασκαλίας ειδικών στοχευμένων κύκλων (π.χ. για συνδικαλιστικά στελέχη, εκπαιδευτικούς, καλλιτέχνες), όπου αρχίζει να διαμορφώνεται μια πρώτη πείρα.

Πατώντας στα σημαντικά θετικά βήματα της προηγούμενης περιόδου μετά το 21ο Συνέδριο, θα συνεχιστεί και θα επεκταθεί η προσπάθεια καθοδηγητικής στήριξης της διδασκαλίας και αύξησης του αριθμού των δασκάλων (σεμινάρια δασκάλων ανά θεματική ενότητα, γενικά αχτίφ διδασκαλίας και ειδικά για τα μαθήματα στις ΚΟΒ).

Έμφαση θα δοθεί στη βελτίωση της διδασκαλίας με βάση τους διακριτούς διδακτικούς στόχους κάθε διαφορετικής εκπαιδευτικής βαθμίδας, μέσα από ένα μεσοπρόθεσμο σχέδιο ανάπτυξης δασκάλων. Έχουμε πλέον τις δυνατότητες να σταθεροποιήσουμε και να γενικεύσουμε την προσπάθεια καλύτερης διάταξης και συλλογικής εκτίμησης-αξιολόγησης της δουλειάς των δασκάλων στις διάφορες βαθμίδες, καθώς 
και της συλλογικής συζήτησης της πορείας των σχολών μεταξύ δασκάλων, υπευθύνων, Ιδεολογικής Επιτροπής και του ίδιου του Οργάνου.

Με βάση τη γενικότερη θετική πείρα, σχεδιάζουμε να επεκτείνουμε επίσης τον αριθμό και τις μορφές σχολών οπαδών και φίλων του Κόμματος. Το κύριο βάρος θα δοθεί στην επέκταση σχολών που εστιάζουν στη διδασκαλία βασικών πλευρών του Προγράμματος του Κόμματος, αξιοποιώντας και το υπάρχον εκλαϊκευτικό υλικό διδασκαλίας.

Η προσπάθεια αυτή μπορεί να συμβάλει στην άνοδο των ρυθμών στρατολογίας και στην εμβάθυνση και σταθεροποίηση των δεσμών μας με αρκετούς φίλους του Κόμματος. Υποστηρίζει την κατεύθυνση να αποκτήσει πιο ουσιαστικό, βαθύτερο περιεχόμενο η ιδεολογική δουλειά με το Πρόγραμμα και το Καταστατικό του Κόμματος στους υποψήφιους για στρατολογία.

Παράλληλα πρέπει να προχωρήσουμε πιλοτικά σε γενικούς και θεματικούς κύκλους διαλέξεων σε συμπορευόμενους και φίλους του Κόμματος με πιο χαλαρούς δεσμούς και με μικρότερο βαθμό συμφωνίας με τη γραμμή μας (π.χ. πρώτη γνωριμία με το μαρξισμό, με την ιστορία του ΚΚΕ, με τη μαρξιστική πολιτική οικονομία).

 

ζ) Για τη στήριξη της ΚΝΕ και τη δουλειά στη νεολαία.

Αποτελεί προτεραιότητα να συνειδητοποιηθεί σ’ όλη την κλίμακα των κομματικών Οργάνων η ευθύνη τους για να στηριχτεί η ιδεολογική, πολιτική και μορφωτική δουλειά στις γραμμές της ΚΝΕ, που αποτελεί το βασικό αιμοδότη του Κόμματος.

Η ανάληψη αυτής της ευθύνης ουσιαστικά –και όχι τυπικά, διακηρυκτικά– αποτελεί αναγκαίο όρο για τη διασφάλιση της επαναστατικής συνέχειας του Κόμματος στο μέλλον. Προϋποθέτει τον ανυποχώρητο αγώνα απέναντι στις αντιλήψεις και κυρίως τις πρακτικές που οδηγούν στο «διαζύγιο» με την προσπάθεια κατάκτησης της γνώσης, απέναντι στις αντιλήψεις που υποβαθμίζουν τη σημασία της ουσιαστικής μόρφωσης ή την περιορίζουν στην απόκτηση της τρέχουσας αποσπασματικής πληροφορίας και ενημέρωσης.

Αυτό το καθήκον μεταφράζεται στην πράξη στη διαμόρφωση και επιμονή στην υλοποίηση ενιαίου σχεδίου των Οργάνων του Κόμματος και της ΚΝΕ, που αγκαλιάζει όλες τις επιμέρους πλευρές που ήδη αναπτύχθηκαν (π.χ. αξιοποίηση και διακίνηση βιβλίου, ΚΟΜΕΠ, λειτουργία Ιδεολογικών Επιτροπών) και εξειδικεύεται στις βαθμίδες εκπαίδευσης, μαθητείας, στους χώρους της εργαζόμενης νεολαίας, επιστημονικής έρευνας, πολιτισμού, αθλητισμού.

Βασικός άξονας διαμόρφωσης και ελέγχου του περιεχομένου του ενιαίου σχεδίου είναι επίσης η ουσιαστική βελτίωση της αφομοίωσης και της ικανότητας προβολής του Προγράμματος του Κόμματος, των βασικών σύγχρονων επεξεργασιών μας, των ιστορικών συμπερασμάτων, της γενικότερης αντίληψής μας για το σοσιαλισμό-κομμουνισμό (των νομοτελειών της σοσιαλιστικής επανάστασης και της οικοδόμησης του σοσιαλισμού-κομμουνισμού). Σε αυτήν την κατεύθυνση, τα κομματικά όργανα βοηθούν τα αντίστοιχα ΚΝίτικα όργανα στην επεξεργασία για την καθημερινή πολιτική δράση, για την ιδεολογικοπολιτική διαπάλη στους χώρους συγκέντρωσης νεολαίας και για θέματα νεολαίας, για την αποτελεσματική λειτουργία του προγράμματος εσωκομματικής μόρφωσης και των ετήσιων κύκλων μαθημάτων στις ΟΒ, την ώθηση στην αυτομόρφωση. Δείκτης προόδου της κομματικής στήριξης είναι μεταξύ άλλων και ο βαθμός αξιοποίησης των εκλαϊκευτικών μπροσούρων που εκδίδει το ΚΣ της ΚΝΕ για βασικά θέματα (π.χ. ιμπεριαλιστικός πόλεμος, αστικό κράτος) και των εκδόσεων της «μικρής μαρξιστικής βιβλιοθήκης» που περιλαμβάνει θεμελιακά έργα των κλασικών του μαρξισμού-λενινισμού (π.χ. Μανιφέστο του Κομμουνιστικού Κόμματος, Κράτος και Επανάσταση, Για τον Μαρξ και το μαρξισμό, Η καταγωγή της οικογένειας, της ατομικής ιδιοκτησίας και του κράτους κ.ά.).

 

Σ’ αυτό το πλαίσιο ξεχωρίζουμε ορισμένα ζητήματα που πρέπει και μπορούμε να μετρήσουμε συγκεκριμένα βήματα:

– Τη διασφάλιση της σωστής λειτουργίας της σχολής νέων μελών της ΚΝΕ και της ολοκλήρωσης κάθε ετήσιου κύκλου μαθημάτων στις ΟΒ και της διαπαιδαγώγησης-αφομοίωσης των νέων στρατολογιών.

 

– Τον εμπλουτισμό των εισηγήσεων και των συζητήσεων στα Όργανα και τις ΟΒ, με το αναγκαίο υπόβαθρο για την εύστοχη διεξαγωγή της ιδεολογικοπολιτικής διαπάλης.

Να αντιμετωπίζονται μπερδέματα και συγχύσεις που ταυτίζουν την προσπάθεια πολιτικοποίησης της παρέμβασής μας στο κίνημα με την κλιμάκωση των αιτημάτων και των αιχμών πάλης, καθώς και των μορφών πάλης ή με μια γενικόλογη, συνθηματολογική αναφορά στη διέξοδο του σοσιαλισμού.

Να δίνεται ώθηση στη δημιουργική συμβολή των κομματικών δυνάμεων στην προσπάθεια εξειδίκευσης της διαπάλης με τα αστικά κόμματα και το οπορτουνιστικό ρεύμα σε κάθε θέμα (π.χ. εμπλοκή της Ελλάδας στον ιμπεριαλιστικό πόλεμο) και σε κάθε φάση των αγώνων (π.χ., καταλήψεις σε σχολεία και σχολές).

 

– Την άνοδο της ιδεολογικής και μορφωτικής λειτουργίας, με πρωταρχικό στόχο την ανάπτυξη διαλεκτικής σκέψης στους φοιτητές των προπτυχιακών σπουδών. Τη διαμόρφωση ενός βασικού υπόβαθρου θεωρητικής γνώσης των φοιτητών για να αναπτυχθεί η κριτική στάση στο πρόγραμμα σπουδών, να καλλιεργηθούν κριτήρια για τη στάση και το ρόλο του επιστήμονα, την προσέγγιση του γνωστικού του αντικειμένου. Την προσαρμογή του προγράμματος εσωκομματικής μόρφωσης σ’ αυτή την κατεύθυνση.

 

– Οι μαθητικές δυνάμεις τις ΚΝΕ να μπολιάζονται με τη διαλεκτική-υλιστική σκέψη, το ταξικό κριτήριο σε όλες τις πλευρές της ζωής, στην προσπάθεια σφυρηλάτησης κομμουνιστικών χαρακτηριστικών και αξιών στον τρόπο ζωής.

 

– Δίνουμε ιδιαίτερο βάρος στην ιδεολογική - πολιτική - μορφωτική δουλειά στους νέους εργαζόμενους, ώστε με την αυτοτελή παρέμβαση, αλλά και μέσα απ’ την αγωνιστική δράση (για το ωράριο, τις συλλογικές συμβάσεις, την έλλειψη μέτρων υγιεινής και ασφάλειας, την αντιμετώπιση της εργοδοτικής τρομοκρατίας κλπ.), να κατανοείται η ανάγκη για την ανατροπή των αιτιών που αναπαράγουν και οξύνουν τα προβλήματα της νεολαίας και του λαού. Να κατανοείται ότι ο συνδικαλιστικός αγώνας είναι πολύτιμος, αλλά δεν αρκεί. Να εδραιώνεται η πεποίθηση ότι πρέπει να μπορούμε να οργανώσουμε τη σύγκρουση για την πραγματική διέξοδο, το σοσιαλισμό-κομμουνισμό.

 

– Την όξυνση της διαπάλης με τις σύγχρονες εκφράσεις του υποκειμενικού ιδεαλισμού, τον ατομικό αυτοπροσδιορισμό και δικαιωματισμό, σε όλο το εύρος των εκφράσεών τους και όχι μόνο στις θεωρίες φύλου (ευρωατλαντική ατζέντα για τη συμπερίληψη, πολλαπλές ταυτότητες κλπ.), σε συνδυασμό με τη μορφωτική δουλειά για την αφομοίωση βασικών γνώσεων της μαρξιστικής κοσμοθεωρίας, την όξυνση της διαπάλης με τις αντιλήψεις του μεταμοντερνισμού και του ιστορικού αναθεωρητισμού στο περιεχόμενο των μαθημάτων και της διδασκαλίας σε αρκετές σχολές των ΑΕΙ.

 

– Την προσπάθεια συνδυασμένης πολιτικής και πολιτιστικής παρέμβασης, με αφετηρία την αναβάθμιση του περιεχομένου και της λειτουργίας των στεκιών πολιτισμού και νεανικής δημιουργίας, αξιοποιώντας και την πρόσφατη πείρα απ’ τη συγκεκριμένη προσπάθεια.

 

η) Κωδικοποίηση συγκεκριμένων καθηκόντων σχετικά με τις επόμενες επεξεργασίες.

1. Στο πλαίσιο της ερευνητικής προσπάθειας για τη μελέτη της σοσιαλιστικής οικοδόμησης κατά τον 20ό αιώνα, με βάση τη δουλειά που προηγήθηκε (εκδόσεις, ημερίδα της ΚΕ κλπ.), ιδιαίτερα σχετικά με το εποικοδόμημα και το σοσιαλιστικό κράτος:

– Να ολοκληρωθεί και να εκδοθεί το δεύτερο μέρος της μελέτης για τις αλλαγές στο Σοβιετικό Σύνταγμα, που περιλαμβάνει και τα συμπεράσματα. Να προχωρήσει και να εμπλουτιστεί η έρευνα με την αντίστοιχη πείρα της Γερμανικής Λαοκρατικής Δημοκρατίας.

– Να προχωρήσει η μετάφραση-έκδοση βασικών έργων και η προσπάθεια κριτικής παρουσίασης της συζήτησης για το Δίκαιο στη Σοβιετική Ένωση.

 

2. Με βάση τις επιμέρους επεξεργασίες των προηγούμενων χρόνων για βασικές πλευρές του σύγχρονου διεθνούς ιμπεριαλιστικού συστήματος (ανάπτυξη παραγωγικών δυνάμεων - Τεχνητή Νοημοσύνη, πολεμική οικονομία και καπιταλιστική κρίση, ενδοϊμπεριαλιστικές αντιθέσεις και επέκταση του ιμπεριαλιστικού πολέμου, σύγχρονο αστικό επιτελικό κράτος κλπ.), να προχωρήσει μια συνθετική μελέτη για τον «ιμπεριαλισμό σήμερα». Μια μελέτη που θα εξετάσει συνθετικά τις σύγχρονες μεταβολές στους υλικούς όρους και τις συνθήκες ζωής - εργασίας της εργατικής τάξης και την επίδρασή τους στη διαμόρφωση της ταξικής συνείδησης.

 

3. Αξιοποιώντας και την προηγούμενη αποσπασματική θετική πείρα, να αναβαθμιστεί και να σταθεροποιηθεί η διατμηματική συνεργασία σε βασικά ζητήματα όπως:

– Η πρόβλεψη και μελέτη των νέων προβλημάτων και συνεπειών απ’ την ένταξη της Τεχνητής Νοημοσύνης στην οικονομική και κοινωνική ζωή. Η προσπάθεια φιλοσοφικής γενίκευσης των επιστημονικών επιτευγμάτων και επεξεργασίας της γραμμής μας και της αναγκαίας προσαρμογής για τη διαπάλη στα ΑΕΙ - Ερευνητικά Κέντρα, αλλά και στο κίνημα. Μπορούμε στο διάστημα που απομένει πριν το 22ο Συνέδριο να δρομολογήσουμε συνεδρίαση της ΚΕ για τα θέματα της Τεχνητής Νοημοσύνης.

– Η στήριξη της ΚΝΕ στη διαπάλη με τον υποκειμενικό ιδεαλισμό, ατομικό δικαιωματισμό και αυτοπροσδιορισμό φύλου, ταυτότητας με την ατζέντα του ευρωατλαντισμού περί συμπερίληψης και πολλαπλών ταυτοτήτων. Επίσης, στη μελέτη του τρόπου ζωής της σημερινής νεολαίας, που αφορά υπερβολική χρήση διαδικτύου, ΜΚΔ, αντιδραστικών ή ψευδεπίγραφων «αντιεξουσιαστικών» θέσεων που διοχετεύονται μέσω των τεχνών. Η ανάδειξη των κομμουνιστικών αρχών και αξιών και της σημασίας της κομμουνιστικής διαπαιδαγώγησης σε αντιπαράθεση με τα αστικά πρότυπα για τη ζωή της νεολαίας.

– Η μελέτη για το ΚΚ στις σύγχρονες συνθήκες σε συνδυασμό με τη βαθύτερη διερεύνηση των αιτιών της μακρόχρονης υποχώρησης του επαναστατικού εργατικού κινήματος σε σχέση με τις αναβαθμισμένες δυνατότητες ενσωμάτωσης της εργατικής τάξης. Η συνθετική προσπάθεια για την αναβάθμιση της διαπάλης στα ζητήματα που αφορούν το αστικό εποικοδόμημα, στις σύγχρονες συνθήκες.

– Η κριτική της αστικής πολιτικής για τη νεανική παραβατικότητα.

– Η αναβάθμιση της διατμηματικής επεξεργασίας για την παρέμβασή μας στις Περιφέρειες και στους δήμους.

– Η παρέμβασή μας στο ζήτημα του δημογραφικού και η διαπάλη με την αστική πολιτική.

 

4, Με βάση το πλούσιο θεωρητικό, ιστορικό και εκλαϊκευτικό υλικό που διαμορφώσαμε τα προηγούμενα χρόνια, να επικαιροποιηθεί το σχέδιο αφομοίωσης και αυτοτελούς προβολής βασικών θέσεων του Προγράμματος (αναγκαιότητα σοσιαλιστικής επανάστασης, σημασία συγκέντρωσης δυνάμεων γι’ αυτήν, νομοτέλειες σοσιαλιστικής οικοδόμησης), ως κατεύθυνση ιδεολογικής δουλειάς στα Όργανα και στις ΚΟΒ. Να δοθεί έμφαση στην αναβάθμιση της ικανότητας διαπάλης με την αντίληψη για «εξανθρωπισμό του συστήματος» - δυνατότητας φιλολαϊκής διαχείρισης του καπιταλισμού. Επίσης, σχετικά με το τι κίνημα χρειάζεται για να νικήσει πραγματικά η εργατική τάξη, για τις προϋποθέσεις αντοχής στο σημερινό αρνητικό συσχετισμό, όταν δεν υπάρχουν άμεσα ορατά θετικά αποτελέσματα.

 

5. Ολοκλήρωση του τελευταίου μέρους της μελέτης για την ταξική διαστρωμάτωση, που περιλαμβάνει την εξειδίκευση ανά περιφέρεια, τα επίκαιρα ζητήματα της διαπάλης και τα βαθύτερα συμπεράσματα για το σχεδιασμό της ταξικής πάλης.

 

6. Διακριτό μελετητικό καθήκον με τη συμβολή αρμόδιων Τμημάτων και Οργανώσεων αποτελεί η συνεχής παρακολούθηση, επεξεργασία, γενίκευση και πρόβλεψη του συνόλου των πλευρών που αφορούν το ζήτημα της εξέλιξης του ιμπεριαλιστικού πολέμου και της διαρκούς στροφής στην πολεμική οικονομία. Αποτελεί πρώτη προτεραιότητα για τη στήριξη της εύστοχης κομματικής ετοιμότητας, την παρέμβαση και τη συμβολή στην προσπάθεια ανασύνταξης του Διεθνούς Κομμουνιστικού Κινήματος.

 

7. Η αναβάθμιση της διαπάλης με την πολύπλευρη παρέμβαση σε θέματα ιστορίας, ιδεολογίας και πολιτισμού των αστικών μέσων μαζικής ενημέρωσης, με την αξιοποίηση και συμπορευόμενων ακαδημαϊκών και επιστημόνων.

 

8. Έκδοση του νέου Τόμου του Δοκιμίου Ιστορίας του ΚΚΕ για την περίοδο 1974-1990.

 

9. Να προχωρήσουν τα επιστημονικά συνέδρια της ΚΕ για τη λογοτεχνία.

 

Αθήνα, 4.2.2025
Η ΚΕ του ΚΚΕ